نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

ده قاعده

dah qā‘ede
108 نسخه ثبت‌شده از قرن 8 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/28657
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #28657
پدیدآور / مؤلف: همدانی، علی بن محمد
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 14، ص 856 تا 862
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: عرفان و تصوف
عناوین دیگر و هم‌تراز:
ده اصل (dah asl) میزان العقائد (mīzān-ol ‘aqā’ed) سیر و سلوک (seyr va solūk) الاصول العشرة (ترجمه) (al-osūl-ol ‘ašare (t.))
اثر مرتبط / وابسته به: الاصول العشرة = اقرب الطرق الى الله = میزان العقائد = السیر و السلوک = الطريق الى الله؛ نجم الدین کبری، احمد بن عمر (540-618)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

ترجمه مانندی است از «اصول عشرة» نجم الدین خیوقی با تحریرهای متعدد در سه قسم و ده قاعده. نویسنده راه‌های وصول به جناب احدیت را به سه قسم باز میگرداند: 1. راه ارباب معاملات؛ 2. راه اصحاب مجاهدات؛ 3. راه سایران و ظهور آثار این سعادت را بر ده قاعده می‌داند، 1) توبه، 2) زهد، 3) توکل، 4) قناعت، 5) عزلت، 6) ذکر، 7) توجه، 8) صبر، 9) مراقبت، 10) رضا.
آغاز اثر
« بسمله حمد و ثنای نامتناهی پروردگاری را که استحکام قواعد اسلام را منجاء طالبان سعادت ... اما بعد بدان ای عزیز که راههای طالبان حق بجناب بارگاه احدیت بیشتر از آنست که آنرا حصر توان نمود که الطرق الی الله بعدد انفاس الخلایق اما همگی آن راهها به سه تقسیم باز گردد ... و ظهور آثار این سعادت مؤسس بر ده قاعده است ... »
انجام اثر
« لذت حلاوت میوه حکمت و ولایت محروم مانده و جعلنا و ایاکم من سعد بطاعته و فاز لمحبته انه قریب مجیب و الحمدلله وحده و السلام علی من اتبع الهدی »
سوابق و چاپ‌های اثر
مارین موله با مقدمه فرانسوی همو (در بیان وانوشت ده اصل نجم الدین کبری از سید علی) در نامه فرهنگ ایران زمین (ج 6، 1337ش، صص 38-66) و چندین چاپ دیگر
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
احوال میر سید علی همدانی ص 132-136 نسخه‌های منزوی 1148/2: ده قاعده، ده اصل، سلوک، میزان العقائد و نشانی 41 نسخه و 1211 الذریعة 283/8 و 225/12 فهرستواره منزوی، ج7، ص 363-365 دنا، ج4، ص 1256-1259 (104 نسخه) مشترک پاکستان، 1461/3: نشانی 8 نسخه

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● ده قاعده = ده اصل = میزان العقائد = سیر و سلوک = الاصول العشرة (ترجمه) / عرفان و تصوف / فارسی dah qā‘ede = dah asl = mīzān-ol ‘aqā’ed = seyr va solūk = al-osūl-ol ‘ašare (t.) همدانی، علی بن محمد، 714 - 786 قمری hamadānī, ‘alī ebn-e mohammad (1315 - 1385) وابسته به: الاصول العشرة = اقرب الطرق الى الله = میزان العقائد = السیر و السلوک = الطريق الى الله؛ نجم الدین کبری، احمد بن عمر (540-618) ترجمه مانندی است از «اصول عشرة» نجم الدین خیوقی با تحریرهای متعدد در سه قسم و ده قاعده. نویسنده راه‌های وصول به جناب احدیت را به سه قسم باز میگرداند: 1. راه ارباب معاملات؛ 2. راه اصحاب مجاهدات؛ 3. راه سایران و ظهور آثار این سعادت را بر ده قاعده می‌داند، 1) توبه، 2) زهد، 3) توکل، 4) قناعت، 5) عزلت، 6) ذکر، 7) توجه، 8) صبر، 9) مراقبت، 10) رضا. آغاز: بسمله حمد و ثنای نامتناهی پروردگاری را که استحکام قواعد اسلام را منجاء طالبان سعادت ... اما بعد بدان ای عزیز که راههای طالبان حق بجناب بارگاه احدیت بیشتر از آنست که آنرا حصر توان نمود که الطرق الی الله بعدد انفاس الخلایق اما همگی آن راهها به سه تقسیم باز گردد ... و ظهور آثار این سعادت مؤسس بر ده قاعده است ... انجام: لذت حلاوت میوه حکمت و ولایت محروم مانده و جعلنا و ایاکم من سعد بطاعته و فاز لمحبته انه قریب مجیب و الحمدلله وحده و السلام علی من اتبع الهدی چاپ: مارین موله با مقدمه فرانسوی همو (در بیان وانوشت ده اصل نجم الدین کبری از سید علی) در نامه فرهنگ ایران زمین (ج 6، 1337ش، صص 38-66) و چندین چاپ دیگر [احوال میر سید علی همدانی ص 132-136؛ نسخه‌های منزوی 1148/2: ده قاعده، ده اصل، سلوک، میزان العقائد و نشانی 41 نسخه و 1211؛ الذریعة 283/8 و 225/12؛ فهرستواره منزوی، ج7، ص 363-365؛ دنا، ج4، ص 1256-1259 (104 نسخه)؛ مشترک پاکستان، 1461/3: نشانی 8 نسخه]

نسخه‌های خطی این اثر

108 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
91
مرعشی
قم
13212/14 بی‌کاتب 941ق نسخ 6 شناسنامه ←
92
ملک
تهران
4056/15 بی‌کاتب 940ق نستعلیق 5 شناسنامه ←
93
دانشگاه
تهران
2398/23 بی‌کاتب 920ق - 9 شناسنامه ←
94
دانشگاه
تهران
1015/32 بی‌کاتب با تاریخ 913ق تعلیق 6 شناسنامه ←
95
مدرسه حبیبیه
فردوس
20/25 در حاشیه معین شیرازی 909ق نستعلیق 3 شناسنامه ←
96
ملک
تهران
4250/19 ابوذر بن عبدالله سبزواری 907ق نستعلیق 5 شناسنامه ←
97
شورا
تهران
10197/16 بی‌کاتب قرن 10 نستعلیق 8 شناسنامه ←
98
دانشگاه
تهران
2958/10 بی‌کاتب قرن 10 نستعلیق 5 شناسنامه ←
99
وزیری
یزد
321/5 بی‌کاتب قرن 10 نستعلیق 15 شناسنامه ←
100
ملک
تهران
2654/14 بی‌کاتب قرن 10 شکسته نستعلیق 4 شناسنامه ←
101
دانشگاه
تهران
2920/20 محمود بن محمد حسینی قرن 9 نستعلیق، نسخ 9 شناسنامه ←
102
مرعشی
قم
12428/7 بی‌کاتب قرن 9 نسخ 3 شناسنامه ←
103
مرعشی
قم
8253/3 علی بن فخرالدین بن علی حسینی سبزواری خراسانی اواسط ذیقعده 868ق نستعلیق 6 شناسنامه ←
104
مرعشی
قم
4650/20 احمد بن محمود متطبب تولمی گیلانی 866ق نستعلیق 5 شناسنامه ←
105
دائرة المعارف
تهران
163/9-عکسی نامشخص - - - شناسنامه ←
106
دائرة المعارف
تهران
162/9-عکسی بی‌کاتب 851ق نستعلیق 10 شناسنامه ←
107
ملک
تهران
485/2 احمد بن محمود اسفراینی اواخر ربیع الاول 846ق نستعلیق 10 شناسنامه ←
108
رضوی
مشهد
23934 بی‌کاتب 716ق نستعلیق - شناسنامه ←