نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

ده قاعده

dah qā‘ede
108 نسخه ثبت‌شده از قرن 8 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/28657
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #28657
پدیدآور / مؤلف: همدانی، علی بن محمد
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 14، ص 856 تا 862
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: عرفان و تصوف
عناوین دیگر و هم‌تراز:
ده اصل (dah asl) میزان العقائد (mīzān-ol ‘aqā’ed) سیر و سلوک (seyr va solūk) الاصول العشرة (ترجمه) (al-osūl-ol ‘ašare (t.))
اثر مرتبط / وابسته به: الاصول العشرة = اقرب الطرق الى الله = میزان العقائد = السیر و السلوک = الطريق الى الله؛ نجم الدین کبری، احمد بن عمر (540-618)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

ترجمه مانندی است از «اصول عشرة» نجم الدین خیوقی با تحریرهای متعدد در سه قسم و ده قاعده. نویسنده راه‌های وصول به جناب احدیت را به سه قسم باز میگرداند: 1. راه ارباب معاملات؛ 2. راه اصحاب مجاهدات؛ 3. راه سایران و ظهور آثار این سعادت را بر ده قاعده می‌داند، 1) توبه، 2) زهد، 3) توکل، 4) قناعت، 5) عزلت، 6) ذکر، 7) توجه، 8) صبر، 9) مراقبت، 10) رضا.
آغاز اثر
« بسمله حمد و ثنای نامتناهی پروردگاری را که استحکام قواعد اسلام را منجاء طالبان سعادت ... اما بعد بدان ای عزیز که راههای طالبان حق بجناب بارگاه احدیت بیشتر از آنست که آنرا حصر توان نمود که الطرق الی الله بعدد انفاس الخلایق اما همگی آن راهها به سه تقسیم باز گردد ... و ظهور آثار این سعادت مؤسس بر ده قاعده است ... »
انجام اثر
« لذت حلاوت میوه حکمت و ولایت محروم مانده و جعلنا و ایاکم من سعد بطاعته و فاز لمحبته انه قریب مجیب و الحمدلله وحده و السلام علی من اتبع الهدی »
سوابق و چاپ‌های اثر
مارین موله با مقدمه فرانسوی همو (در بیان وانوشت ده اصل نجم الدین کبری از سید علی) در نامه فرهنگ ایران زمین (ج 6، 1337ش، صص 38-66) و چندین چاپ دیگر
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
احوال میر سید علی همدانی ص 132-136 نسخه‌های منزوی 1148/2: ده قاعده، ده اصل، سلوک، میزان العقائد و نشانی 41 نسخه و 1211 الذریعة 283/8 و 225/12 فهرستواره منزوی، ج7، ص 363-365 دنا، ج4، ص 1256-1259 (104 نسخه) مشترک پاکستان، 1461/3: نشانی 8 نسخه

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● ده قاعده = ده اصل = میزان العقائد = سیر و سلوک = الاصول العشرة (ترجمه) / عرفان و تصوف / فارسی dah qā‘ede = dah asl = mīzān-ol ‘aqā’ed = seyr va solūk = al-osūl-ol ‘ašare (t.) همدانی، علی بن محمد، 714 - 786 قمری hamadānī, ‘alī ebn-e mohammad (1315 - 1385) وابسته به: الاصول العشرة = اقرب الطرق الى الله = میزان العقائد = السیر و السلوک = الطريق الى الله؛ نجم الدین کبری، احمد بن عمر (540-618) ترجمه مانندی است از «اصول عشرة» نجم الدین خیوقی با تحریرهای متعدد در سه قسم و ده قاعده. نویسنده راه‌های وصول به جناب احدیت را به سه قسم باز میگرداند: 1. راه ارباب معاملات؛ 2. راه اصحاب مجاهدات؛ 3. راه سایران و ظهور آثار این سعادت را بر ده قاعده می‌داند، 1) توبه، 2) زهد، 3) توکل، 4) قناعت، 5) عزلت، 6) ذکر، 7) توجه، 8) صبر، 9) مراقبت، 10) رضا. آغاز: بسمله حمد و ثنای نامتناهی پروردگاری را که استحکام قواعد اسلام را منجاء طالبان سعادت ... اما بعد بدان ای عزیز که راههای طالبان حق بجناب بارگاه احدیت بیشتر از آنست که آنرا حصر توان نمود که الطرق الی الله بعدد انفاس الخلایق اما همگی آن راهها به سه تقسیم باز گردد ... و ظهور آثار این سعادت مؤسس بر ده قاعده است ... انجام: لذت حلاوت میوه حکمت و ولایت محروم مانده و جعلنا و ایاکم من سعد بطاعته و فاز لمحبته انه قریب مجیب و الحمدلله وحده و السلام علی من اتبع الهدی چاپ: مارین موله با مقدمه فرانسوی همو (در بیان وانوشت ده اصل نجم الدین کبری از سید علی) در نامه فرهنگ ایران زمین (ج 6، 1337ش، صص 38-66) و چندین چاپ دیگر [احوال میر سید علی همدانی ص 132-136؛ نسخه‌های منزوی 1148/2: ده قاعده، ده اصل، سلوک، میزان العقائد و نشانی 41 نسخه و 1211؛ الذریعة 283/8 و 225/12؛ فهرستواره منزوی، ج7، ص 363-365؛ دنا، ج4، ص 1256-1259 (104 نسخه)؛ مشترک پاکستان، 1461/3: نشانی 8 نسخه]

نسخه‌های خطی این اثر

108 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
31
شورا
تهران
10241/3 محمد علی خان مجیر الدوله کاشانی منشی مخصوص وزارت تألیفات 1320ق نستعلیق 4 شناسنامه ←
32
الهیات
مشهد
209 بی‌کاتب 22 ذیقعده 1314ق نستعلیق 96 شناسنامه ←
33
ملک
تهران
6403/3 محمد جواد بن محمد حسین طهرانی متطبب سه‌شنبه 19 ربیع الثانی 1313ق شکسته نستعلیق 2 شناسنامه ←
34
مرعشی
قم
7512/1 نصرالله لشکر نویس فرزند میرزا اسماعیل لشکرنویس نوری پنج‌شنبه 26 رجب 1309ق نستعلیق 3 شناسنامه ←
35
دانشگاه
تهران
3167/5 بی‌کاتب چهارشنبه 18 ذیقعده 1306ق نستعلیق 10 شناسنامه ←
36
شورا
تهران
10268/2 محمد حسین شریف شیخ الاسلام خوانساری 1300ق نستعلیق 5 شناسنامه ←
37
دانشگاه
تهران
4389/3 محمد شفیع بن محمد تقی لاری قرن 13 و 14 نستعلیق 7 شناسنامه ←
38
مهدوی
تهران
141 بی‌کاتب قرن 14 نستعلیق - شناسنامه ←
39
دانشگاه
تهران
1113/5 بی‌کاتب 1294ق نستعلیق 6 شناسنامه ←
40
ملک
تهران
5083/7 بی‌کاتب با تاریخ 1291ق نستعلیق 5 شناسنامه ←
41
گلپایگانی
قم
2285/5-12/175 بی‌کاتب 1285ق نسخ 3 شناسنامه ←
42
شورا
تهران
10643 بی‌کاتب 1283ق نستعلیق 22 شناسنامه ←
43
مرکز احیاء
قم
999/4 محمد اسماعیل بن میرزا معصوم تفرشی محرم 1279ق نستعلیق 3 شناسنامه ←
44
شورا
تهران
10216/2 علی اکبر و آقا محمد ابراهیم 1276-1277ق نستعلیق 10 شناسنامه ←
45
دانشگاه
تهران
4195/5 محمد شفیع بن حاج محمد سعید قراگوزلو 1264ق - 8 شناسنامه ←
46
مفتاح
تهران
32/2 بی‌کاتب 4 شعبان 1257ق نستعلیق - شناسنامه ←
47
مرعشی
قم
9562/11 محمد مهدی بن محمد رضا اصفهانی مشهور به ارباب 1257ق نستعلیق 4 شناسنامه ←
48
دائرة المعارف
تهران
456/11 بی‌کاتب 1250ق نستعلیق، شکسته 3 شناسنامه ←
49
مرکز احیاء
قم
4412/7 بی‌کاتب دهه اول محرم 1237ق نستعلیق 3 شناسنامه ←
50
ملی
تهران
2908/1 محمدرضا بن کربلائی علی محمد رشتی 1235ق - 5 شناسنامه ←
51
فاضل خوانساری
خوانسار
204/17 بی‌کاتب رجب 1233ق نستعلیق، نسخ - شناسنامه ←
52
شورا
تهران
7662/10 بی‌کاتب با تاریخ 1228ق - - شناسنامه ←
53
حجتیه
قم
719/1 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق، نسخ - شناسنامه ←
54
شورا
تهران
192-طباطبائی بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق 15 شناسنامه ←
55
گلپایگانی
قم
2153/2-12/43 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق 4 شناسنامه ←
56
ادبیات
تهران
346/4 حکمت بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق - شناسنامه ←
57
مرعشی
قم
15078/2 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق 5 شناسنامه ←
58
نمازی
خوی
775/3 محمد کاظم بن یوسف چورسی 1176ق نسخ - شناسنامه ←
59
شورا
تهران
120/4خوئی دوست محمد قاینی نهار جانی فرزند حسین علی 1120ق نسخ 17 شناسنامه ←
60
الهیات
مشهد
21705/8 شیخ عبدالکریم بن شیخ بدر 1114ق نستعلیق - شناسنامه ←