شناسنامه کتابشناختی اثر
دعای کمیل (ترجمه نظم و نثر)
عنوان پیراسته: دعای کمیل
do‘ā-ye komayl (t.-ye nazm va nasr)
4
نسخه ثبتشده
قرن 13 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/28040
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #28040
پدیدآور / مؤلف:
هراتی، محمد حسن
تاریخ و سده تألیف:
نامشخص
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 14، ص 658
تا 659
زبان و قالب:
فارسی
(translation)
ردههای موضوعی:
دعا
عناوین دیگر و همتراز:
ترجمه نظم و نثر دعای کمیل
(t.-ye nazm va nasr-e do‘ā-ye komayl)
اثر مرتبط / وابسته به:
دعاء کمیل؛ منسوب به علی بن ابی طالب (ع)، امام اول (-40)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
ترجمه فارسی منظوم و منثور دعای کمیل. محمد حسن خلیفه هراتی بهشکرانه هجرت از هرات به مشهد مقدس این ترجمه دعای کمیل را به نظم و نثر ترتیب داده است. چنان که در مؤخرهای طولانی بر نسخهای نوشته و داستان ترجمه و کتابت این نسخه را کامل آورده که مجملش چنین است: «العبد که اقل خليقة الملقب بالخليفة محمد حسن هراتی میباشم ... از دارالسلطنه هرات، که اغلب اوقات مقر افاغنه و مسکن ترکمانیه بوده، بالاختیار انفرار و چون ارض مشهد مقدس علی رکنها الف التحية و الثناء از خراسان است ... به قصد توطن به این زمین فیض قرین حلقه عبودیت در گوش هوش کشیده، استقامت نمودم و بعد به شکرانه این نعمت عظمی از برای دعای کمیل که از ادعیه مشهوره سلسله جلیله اثنا عشریه است و عروس مضامین دلکش مرغوب مطلوبش بالنسبه به فهم عوام الناس فارسی زبان در پس پرده اختفا مستور و ترجمه مختصه نسبت به قلت فهم خود ساختم یکی نظم و یکی نثر ...». وی ویژگی ترجمهاش را در این میداند که: «بر سبیل اختصار دو ترجمه نظماً و نثراً به جهت مناجات خالی و عاری از محسنات شعریه و کنایات و استعارات و دقایق معنویه و رموزات نوشتم». از مؤلف مثنوی میشناسم که در 1276ق برای شیخ عبدالمحسن کرمانی سروده و در آن از هشتاد سالگی خود خبر داده است.
آغاز اثر
« آغاز ترجمه منظوم: بنام خدائی که روزی ده است ×× گنه بخش هر کهتر و مهتر است / الها ترا سائلم رحمتی ×× که باشد در آن رحمتت وسعتی ... آغاز ترجمه نثر: ابتدا میکنم بنام خداوند جهان، که بخشاینده روزیست و مهربان، الهی سؤال کنندهام از نعمتت، و آن نیز بواسطه رحمتت». »
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذریعه 212/24 با عنوان «نظم دعای کمیل»
فهرستواره منزوی ج7، ص 551 (با معرفی یک نسخه از کتابخانه مجلس، و تکرار اشتباه آن جا)
متن فنخا
● دعای کمیل (ترجمه نظم و نثر) = ترجمه نظم و نثر دعای کمیل / دعا / فارسی
do‘ā-ye komayl (t.-ye nazm va nasr) = t.-ye nazm va nasr-e do‘ā-ye komayl
هراتی، محمد حسن، ق13قمری
harātī, mohammad hasan (- 19c)
وابسته به: دعاء کمیل؛ منسوب به علی بن ابی طالب (ع)، امام اول (-40)
ترجمه فارسی منظوم و منثور دعای کمیل. محمد حسن خلیفه هراتی بهشکرانه هجرت از هرات به مشهد مقدس این ترجمه دعای کمیل را به نظم و نثر ترتیب داده است. چنان که در مؤخرهای طولانی بر نسخهای نوشته و داستان ترجمه و کتابت این نسخه را کامل آورده که مجملش چنین است: «العبد که اقل خليقة الملقب بالخليفة محمد حسن هراتی میباشم ... از دارالسلطنه هرات، که اغلب اوقات مقر افاغنه و مسکن ترکمانیه بوده، بالاختیار انفرار و چون ارض مشهد مقدس علی رکنها الف التحية و الثناء از خراسان است ... به قصد توطن به این زمین فیض قرین حلقه عبودیت در گوش هوش کشیده، استقامت نمودم و بعد به شکرانه این نعمت عظمی از برای دعای کمیل که از ادعیه مشهوره سلسله جلیله اثنا عشریه است و عروس مضامین دلکش مرغوب مطلوبش بالنسبه به فهم عوام الناس فارسی زبان در پس پرده اختفا مستور و ترجمه مختصه نسبت به قلت فهم خود ساختم یکی نظم و یکی نثر ...». وی ویژگی ترجمهاش را در این میداند که: «بر سبیل اختصار دو ترجمه نظماً و نثراً به جهت مناجات خالی و عاری از محسنات شعریه و کنایات و استعارات و دقایق معنویه و رموزات نوشتم». از مؤلف مثنوی میشناسم که در 1276ق برای شیخ عبدالمحسن کرمانی سروده و در آن از هشتاد سالگی خود خبر داده است.
آغاز: آغاز ترجمه منظوم: بنام خدائی که روزی ده است ×× گنه بخش هر کهتر و مهتر است / الها ترا سائلم رحمتی ×× که باشد در آن رحمتت وسعتی ... آغاز ترجمه نثر: ابتدا میکنم بنام خداوند جهان، که بخشاینده روزیست و مهربان، الهی سؤال کنندهام از نعمتت، و آن نیز بواسطه رحمتت».
[الذریعه 212/24 با عنوان «نظم دعای کمیل»؛ فهرستواره منزوی ج7، ص 551 (با معرفی یک نسخه از کتابخانه مجلس، و تکرار اشتباه آن جا)]
نسخههای خطی این اثر
4 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
شورا
تهران
|
9338/1 | محمد حسن هروی | شعبان 1257ق | نستعلیق، نسخ | 24 | شناسنامه ← |
| 2 |
دانشگاه
تهران
|
10560 | بیکاتب | ربیع الثانی 1273ق | نستعلیق، نسخ | 34 | شناسنامه ← |
| 3 |
الهیات
تهران
|
174 | بیکاتب | قرن 13 و 14 | نستعلیق، نسخ | 46 | شناسنامه ← |
| 4 |
شورا
تهران
|
12482/1 | بیکاتب | بیتاریخ | ثلث | 28 | شناسنامه ← |