نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

دستور

dastūr
/w/27751
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #27751
پدیدآور / مؤلف: ناشناخته
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی: فنخا، ج 14، ص 557 تا 561
زبان و قالب: عربی، فارسی
رده‌های موضوعی: گوناگون

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

نسخه‌ای است گرانبها و در آن نزدیک به صد دانشمند و شاعر به خط خود عباراتی نوشته‌اند و 45 رساله در آن آمده است و به چند نام خوانده شده است که از میان آنها نام «دستور» را که پیشینیان بر نسخه اصل مؤلفان اطلاق می‌کرده‌اند برگزیده شده است. این دفتر در ص 46 و 691 «مجموعه» خوانده شده و در ص 92 و 103 و 110 و 261 و 312 و 325 و 330 و 335 و 374 و 475 و 518 و 564 و 568 و 586 و 625 و 631 و 658 و 703 «کتاب» نامیده شده و در ص 438 و 456 «بیاض» نامیده شده و در ص 441 «سفینه» خوانده شده و در ص 524 «دستور» خوانده شده است. این دفتر نخست از آن تاج الدین حسین صاعد بن شمس الدین طوسی واعظ فقیه استاد سید حسین بن حیدر کرکی بوده است. او شاگرد روایت شیخ منصور راستگوی شیرازی شارح تهذیب و شاگرد مولی عبدالله بن محمود شوشتری شهید ثالث (کشته در 977ق) و شاگرد مجاز نصر البیان (ص101 ش 2143؛ روضات 532؛ الذریعه 50/7) بوده است. سید داماد در ص 221 این نسخه درباره او چنین نوشته است: «حرر ما تضمنته الاوراق اقل الخلائق خلالا و خصالاً محمد باقر بن محمد الحسینی المشتهر بداماد فی شهر شوال ... عام 992 امتثالا لامر الصاحب الاعلم الاکرم و المخدوم المعظم الاعظم شمس سماء الفضل و الکمال تدویر کوکب الاقبال و الاجلال صاعد مدارج الکمالات النفسانیة مجدد جهات الفضائل الانسانیة صاحب المنزلتین سمی ثانی السبطین لازال کاسمه تاجا للحکمة و الملة و الدنیا و الدین و کنفسه اماما قمقاما لعظماء المؤمنین ...». فهرست نامهای دانشمندان و شاعران و عارفانی که در این دفتر و دستور به خط خود نوشته‌اند: 1. ابن عنایة الله محمد علی که گویا همان ابومحمد علی بن عنایت الله بسطامی (ش25) باشد و او در 12 جمادی الثانی 989 در تبریز به نام مولی حسین (صاعد) تفسیر آیه تبلیغ الولایة (ش1) را به عربی نوشته است (ص1-6 به خط شکسته نستعلیق)؛ 2. همین صاعد که مسائل آملیات فخر المحققین (ص7-9) را آورده و مسائل مدنیات را (ص9-10) نوشته است؛ 3. سلام الله بن شاهمیرزای حسینی سلامی که حدیثی نوشته است (13-15)؛ در ص 19-20 از تحریر حلی، در 21-35 از طرایف، در ص 37 حدیثی است، در ص 38-44 شرح چند بیتی است از قصیده برده از شرح سید موسوی کاظمی به نام نتایج الافکار؛ 4. کلب علی که به دستور «صاحب المجموعة» درباره «ابطال الغير المتناهی» عبارتی نوشته است مورخ 996 (45-46)؛ 5. احمد بن علی بن مرشد بن شرف الدین علی شیفکی که برای همین تاجا رساله عرفانی شرف الدین علی شیفکی را که چند بار از روی خط مصنف نوشته بود در اینجا آورده است (ش7) مورخ 988 (ص47-63)؛ 6. شهاب الدین بن حسن حسینی طباطبایی شولستانی که برای میرزا تاج الدین حسین دو رساله اردبیلی (ش8 و 9) را نوشته و مقابله کرده است (ص64-72)، در ص 73-75 بندی است از مجمع البیان طبرسی؛ 7. ابوالقاسم انصاری که پاره‌ای از شرح تهذیب (ش10) خود را نوشته است (77-78)؛ 8 همان شولستانی (ش6) که درباره نکاح دائم و متعه بندی به عربی نوشته و گویا از محقق کرکی است و بلاغ مقابله دارد (ص79-80)، در ص 81-86 فوائد و سننی است درباره مسافر از «افضل المتاخرین علی بن عبدالعالی» به همین خط و بلاغ مقابله دارد؛ 9. ابوالبرکات شریف واعظ که در 990 بندی از تفسیر امام (ع) و در دنبال آن حدیث و شعر مثنوی و شعر ملا وحشی را آورده است (ص87-90)؛ 10. عبدالمؤمن کهپایی (قهپائی) که در 996 نامه علی بن مؤید به شهید یکم را (شهداء الفضیلة ص 80) به دستور «صاحب الکتاب» آورده است (91-92)؛ 11. نعمت الله حایری در پایین صفحه 92 عبارتی نوشته است. در ص 96 هم او به عربی از امامان ستوده است؛ 12. خلیل الله شریفی (ص245 رجال حبیب السیر) که در باغچه نجیب الدین در شیراز در 989 شعری به فارسی نوشته است (ص93-95)، در ص 95 شعر عربی است و در ص 97-98 حدیث است از مجمع البیان و مهج الدعوات؛ 13. شیر علی رازی کربلایی که حدیثی آورده است (101-102)؛ 14. ملا محمد یزدی به دستور «صاحب الکتاب» حدیثی نوشته است (ص103)؛ 15. محمد جعفر بن محمد سعید رضوی که دعایی نوشته است (ص104)؛ 16. زین العابدین حسینی که تاریخ و حدیث آورده است (105-107)؛ 17. عبدالحسین بن ساعد طوفان حسینی حایری که حدیثی از ذکری به خط نسخ آورده است (ص109-110 و 111-114)؛ 18. جلال الدین محمد بن احمد دادایی که درباره اشکال مولانا شیخ حسین بر مسئله دلالت لفظ موضوع برای مجموع لازم و ملزوم و پاسخ آن عبارتی آورد (ص117-119)؛ در ص 119-122 از شهنشاهنامه میرزا قاسم جلوت آبادی است در ستایش از آصفجاهی امیر شمس الدین محمد پورکمال به شعر فارسی. در ص 123 گفتاری است گویا از دوانی درباره وجه تأمل در سخنان خود او؛ 19. قاسمی شاعر که در شعبان 995 در شیراز شعرهای فارسی از خود نوشته است (ص123-125)؛ 20. افضل ترکه نویسنده رساله ش 11 (ص125-126)؛ 21. میرداماد نویسنده گفتار ش2 (ص126) در ص 127-148 از شرح گلشن راز لاهیجی است؛ 22. محمود شریف تهرانی که در 981 تفسیر ش 13 را نوشته است (ص149-157)؛ 23. احمد بن عبادالله که در 3 ربیع الاول 994ق حدیثی به عربی نوشته است (ص157-158)؛ 24. تاج الدین حسین صاعد که رساله قدر معین الدین (ش14) را در 986ق نوشته است (ص159-176)؛ 25. ابومحمد علی بن عنایت الله بسطامی (ش1) که در طوس در ذیحجه 979ق حدیث‌هایی آورده است (ص178-184)، یکی از آنها از روی خط «مولانا عبدالله شوشتری مدظله العالی» است در عرضه نواب کامیاب صاحب قرانی؛ 26. صاعد که در روز شنبه 6 صفر 981ق در طوس حدیثی نوشته است (ص185-186)؛ در ص 187-188 هم حدیث است به همین خط و در دنبال آن حدیثی است در کیمیا به نقل از علی (ع) از کتاب راحة الارواح از روی خط ابی نصر فارابی به خط دیگر، در ص 189 هم حدیث است؛ 27. شیخ بهایی که در مشهد در پایان ربیع الثانی 980 به دستور «صاحب الکتاب» حدیثی نوشته است (ص190)؛ 28. فضل الله بن حبیب الله حسینی تفرشی که حدیثی نوشته است (ص191)؛ 29. قاضی قوام شیرازی که در رجب 988 در هفتاد سالگی درباره غالب و مغلوب به فارسی نوشته است (ص192-194)، او می‌گوید که من جنگهای شاه اسمعیل و شاه تهماسب را با رومیان و اوزبکان با این حساب موافق دیده‌ام؛ 30. عطی الله بن احمد (نصرالله) (درست خوانده نمی‌شود) که حدیث و دعایی نوشته است (ص207-211)؛ 31. سید داماد استرآبادی که برای تاجا حسین در شوال 992ق پنج بند نوشته: 1) رد بر مسئله نهم انموذج دوانی، 2) استدلال بر وجود ذهنی، 3) برهان اسد و اخصر فارابی، 4) کیفیت علم باری، 5) دلالت وضعی از شرح مختصر عضدی (213-221)، سپس شعرهایی است به فارسی از همو به همین خط در همین تاریخ: 1) چند بیتی که در ستایش از خودش سروده به پیروی از نظامی، 2) قصیده‌ای از او، 3) مناجات او از مشرق الانوار او که در آن از مخزن الاسرار نظامی پیروی کرده است (ص221-228)، در ص 229-239 از اخلاق محسنی است به خط نستعلیق؛ 32. محب الله که برای همان تاجا درباره اجماع به مذهب امامیه نوشته است (239-242)؛ 33. محیی الدین بن ابراهیم خاطر خازن حایری اسدی که به خط نسخ خبر «حایر» بودن قبر حسین (ع) و آب بستن متوکل بر آنجا را نوشته است (ص242-246)؛ 34. شمس الدین محمد بن محمد بن علی شاه که رباعی صوفیانه عربی «لو لا لمعات برق نور القدم ×× من نحو حمی الجود وحی الکرم / من يخرجنا من ظلمات العدم ×× او يعصمنا من هفوات القدم» را به عربی شرح نموده و سپس دو رباعی فارسی خود و یک رباعی از فضولی بغدادی را آورده (247-249)؛ 35. ابوالحسن کفرانی که برای «صاحب الکتاب» در 15 رجب 987ق دعایی از علی (ع) به خط نسخ با ترجمه فارسی به خط نستعلیق نوشته است (251-261)، در ص 262 تفسیر قرآن است، در ص 263پ-272 تفسیر فاتحه و بقره است به عربی به خط نستعلیق؛ 36. «ابن محمد محمود دهدار» که رساله مانند و شعرهایی از خود با تخلص «عیانی» آورده است (ص 272-276)؛ 37. حسن بن محمد داود نویسنده بندی از تفسیر «الباقیات الصالحات» شهید (277)، در ص 278-279 از شرح نهج البلاغة ابن ابی الحدید است و از الریاض الزاهرة از روی خط منقول از خط شیخ علی بن عبدالعالی به خط همو برای تاجا؛ 38. ابوالخیر مرتضی بن علی که برای همان تاجا هنگامی که او به حج می‌رفته است در روز شنبه 9 رمضان 988 حدیثی درباه قصیده حمیری و خود آن را آورده است (ص281-284)، در ص 285-290 قصیده دعبل است مورخ 991؛ 39. حاجی محمد شریف که به دستور مخدوم چند حدیث عربی نوشته است (ص293)؛ 40. حسن علی سپاهانی که شعر فارسی و حدیثی آورده است (ص295)؛ 41. محمد باقر بن محمد تقی قمی که حدیثی به روایت از عسکری (ع) نوشته است (ص296)؛ در ص 297-305 رساله سیوطی است (ش20)؛ 42. معین الدین معری که شعرهای فارسی سعدی و وحشی بافقی و شیخ روزبهان (ص306) و دعایی از جمال القراء و کمال الاقراء علم الدین ابی الحسن علی سخاوی و دعای دیگر (ص307-309) نوشته است؛ 43. صفی الدین محمد احمد فارسی که سخنان پیران و مشایخ تصوف را از نفحات گرفته و برای «صاحب کتاب» در 17 ذیحجه 991ق نوشته است (311-312)؛ 44. صفی الدین محمد بن علی که برای «تذکره مولا»ی خود در نیمه رمضان 987ق عبارتی نوشته است (ص315)؛ 45. کمال الدین حسین حسینی با عنوان «تذکره» برای «صاعد» به نام «صاحب الکتاب» حدیث‌هایی نوشته است (316-325)؛ 46. «علی اسدالله حسینی» که بندی از شرح مصباح المجتهد زین الدین علی بن عبدالحمید حسینی نجفی را نوشته است (326-327)؛ 47. نورالله شریف حسینی شوشتری مرعشی که برای «حسین تاجا صاعد» تفسیر و حدیث نوشته است (329-330)؛ 48. محسن بن شریف حسینی شوشتری که زیارتی به عربی نوشته است (ص331)؛ 49. یوسف که حدیثی به خط نسخ نوشته است (332-333)؛ 50. محمد شفیع بن سید محمد موسوی حسینی نوری شوشتری که به‌دستور حاجی عبدالغفور حدیثی در هفته دوم دهه دوم ماه دوم سال 1265 نوشته است (333-334)؛ 51. محمد رسمتداری که حاشیه‌ای بر مبحث وجودی ذهنی شرح تجرید قوشچی نوشته است (ش21)؛ در ص 347 حدیث و شعر فارسی است؛ 52. چلبی سلمانی فارسی که شرح بیت دهلوی (ش23) و شرح بیت مولوی (ش24) را نوشته و نام او در دومی یاد شده است و هر دو به یک خط است؛ 53. عنایت بن حسین شیرازی که شرح بیت مولوی (ش25) و شرح بیت دیگر (ش26) را در 988ق نوشته و این تاریخ و نامش در دومی برده شده و هر دو به یک خط است؛ در ص 370-372 شعر فارسی است؛ 54. محمد بن احمد کاشانی که برای تاجا «صاحب الکتابه» حدیثی نوشته است (ص373-374)؛ 55. سعدالدین محمد غفاری کاشانی که بندی به عربی درباره حکمت تکرار در سوره الکافرون و الرحمن در کربلا در رجب 993ق نوشته است (ص375-376)؛ در ص 377-384 شعر اوحدالدین کرمانی است و قرآن و خبر و شعرهایی به فارسی و عربی و حدیث و بندهایی به عربی و فارسی از عرفا است؛ در ص 413-414 شعر است از فارابی به فارسی و بندهایی در اخلاق به عربی و شعر عربی و شعر خواجه شامل و سعدی و دیگران؛ در ص 425-430 شعر عماد فقیه کرمانی و نظامی و شعری درباره دال ذال نه از طوسی و شعر حسینی و خواجو و علایی و سعدی و جامی است؛ 56. عبدالعلی خادم پسر محمود خادم جاپلقی (ف 2089) که حدیثی در 27 رجب 985ق نوشته است (ص 431) در ص 432 نثر عرفانی و ریاضی و شعر عربی و فارسی است؛ 57. مرتضی بن غیاث الدین محمد طباطبایی که حدیثی به فارسی در 987ق نوشته است (ص433)؛ در ص 434 بندی است در فقه به عربی و شعرهایی به فارسی؛ 58. ابوالشرف شریف بن صفی الدین محمد که بندی از مفاتیح الغیب رازی و شعری به فارسی نوشته است (ص435-436)؛ 59. افضل که حدیثی و شعری به عربی نوشته و در پایان گفته «لقد شوش هذا البیاض لما امر به صاحبه» (ص437-438)؛ 60. فضل الله حسینی محشی شرح تجرید (ش32)؛ 61. حسن بن علی بن طی که «صورة الیمین المغلظة» را به عربی از روی خط علی بن عبدالعالی کرکی نوشته (ص443-444) (ریحانة الادب 333/1)؛ 62. حسن بن حسن بن طی که از کتاب ورام آورده است (ص445-447)؛ 63. نجم الدین بن محمد که حدیث و ضابطه خط هندی به شعر فارسی و شعر مولانا لطف الله نیشابوری را نوشته است (ص448)؛ 64. معین الدین طبیب که حدیثی نوشته است (ص455)؛ 65. عبدالواحد بن علی شوشتری استاد قاضی نورالله شوشتری (ص صب دیباچه الصوارم المهرقة) که تفسیر و فقه به عربی نوشته است (456-460) و در آن (ص 456) چنین نوشته «سود هدا البیاض تذکرة للاخ ... میر تاج الدین حسین»؛ در ص 461 بندی از ذخائر العقبی فی مناقب ذوی القربی تألیف احمد بن عبدالله طبرسی از روی خط سید فضل استرابادی آمده است؛ در ص 462-468 حدیثی از در منثور سیوطی و مناقب ابن شهر آشوب و احسن الکبار فی معرفة الائمة الاطهارو خرائج و جرایح راوندی و از فصوص الحکم و لباب النصوص فی شرح الفصوص و شعری عرفانی به عربی و شرح برخی از الفاظ عرفانی و کتیبه قبر محیی الدین در صالحیه دمشق دیده می‌شود؛ 66. عبدالکریم بن ابراهیم میسی عاملی پدر شیخ لطف الله که مسجد سپاهان به نام او است بندی از طب الائمة آورده است (ص469-471) پس از این پندی عرفانی است؛ 67. وطان بن سید ادریس بن سید سلطان نقیب کربلا شعری را که حسین بن علی کرکی در ستایش جعفریه کرکی سروده است آورد (ص472) تصدی ابن عبدالعال للناس رحمة ×× بنسخة فقه یا لها خیر نسخة / یقول جمیع الناس لله دره ×× بالفاظ در مالها قط قیمة / سما قد سمت للمؤمنین کرامة ×× لها الفخر فی الاسماء بالجعفریة؛ 68. سید علی بن سید عقیل کربلایی که بیتی از ابی الطیب نوشته است(472)؛ 69. مرشد بن ابراهیم مکی «خادم صاحب الکتاب» که بندی از الرضویات و المناقب و کشف الغمة و مفاتیح الغیب همه اینها به عربی آورده است (ص473-475)؛ 70. محمد بن مسعود مشهدی که حدیثی به فارسی در شوال 993 نوشته است (ص475)؛ در ص 476-483 حدیث است و سرگذشت رضی و مرتضی به نقل از ابی اسحاق ابراهیم بن هلال صابی و این که رضی پارسا بود و مرتضی دنیا دوست و داستان این دو برادر نزد محمد مهدی وزیر و خلافت دوستی رضی؛ 71. علی اصغر موسوی که حدیثی از خالصة الحقائق ابی القاسم فاریابی درباره استغفار و عشق نوشته است (ص484-485)؛ 72. علی طبسی که تفسیر و خبر نبوی و شعر علوی هر دو درباره مهدی موعود نوشته است و شعر ترجمه فارسی هم دارد (ص486)؛ 73. محمد جباعی که گویا نویسنده رساله ش 34 تألیف خودش است (ص487-492)؛ در ص 493 خطبه مناجات است به عربی؛ در ص 494 بندی است درباره تریاق فاروق که در مصر از افعی می‌گیرند از عزیزی حاکم (؟) مصر به فارسی؛ 74. محمود بن مسعود بن محمود طبیب که حدیثی به عربی نوشته است (ص495)؛ در ص 495-496 تاریخ مرگ مولانا ضمیری در روز سه‌شنبه 28 شعبان 987 درسپاهان به خط صاعد هست و دو رباعی به فارسی که می‌گوید 27 سال پیش شبی در معرکه از شاطری در کوی دروازه کازرون شیراز یکی از اینها را شنیده و فراموش کرده‌ام تا اینکه در روز چهارشنبه 29 شعبان 987 که از نقش جهان برمی‌گشتم در صفه هزار هرون ولایت از معرکه‌گیری در میدان باز آن را شنیدم؛ 75. محمد مؤمن بن علی حسینی که برای صاحب این نسخه هنگامی که او به مکه می‌رفته است در پایان ذیحجه 978 بندی از التحفة الناجیة شیخ مقداد به عربی نوشته است (ص497-498) در دنبال این نثر عربی و شعر فارسی و در ص 499 حدیث است به عربی؛ 76. کریم الدین صنع الله که حدیثی به عربی نوشته است (ص500)، در ص 501 پزشکی است به فارسی و عربی و شعر فارسی و در ص 502 حدیث است به عربی؛ 77. کلبعلی که شعری فارسی نوشته است (503-505) ص 504-511 پس از 519 است در ص 504-509 شعر و نثر عرفانی عربی و فارسی است؛ 78. محمد باقر بن محمد تقی قمی نواده مجلسی که حدیثی نوشته است (510-512)؛ در ص 515-516 نظم و نثر فارسی است؛ در ص 516 مهر «صاعد» دیده می‌شود؛ در ص 517 تفسیر است به عربی؛ 79. سلمان بن حسن حسنی عاملی که حدیثی به عربی در روز یک‌شنبه 3 ربیع الثانی 981 نوشته و در آن آمده است «کتبه تذکرة لصاحب الکتاب» (ص518)؛ 80. محمود ساوجی که حدیثی به عربی نوشته است (ص519)؛ در ص 520 حدیث است و لغت؛ 81. عبدالله که حدیثی از روی خط شهید از روی خط طوسی آورده است (ص 521-522)؛ 82. حسام الدین بن عزالدین بن عداقه که حدیث‌هایی به عربی از روی خط شیخ تقی الدین کفعمی از «رسالة ابن بابویه الی ولده» و از مسائل میافارقیة و آداب العالم و المتعلم شهید ثانی و عدة الداعی در پایان ماه شوال سال 983 در مشهد رضوی به امر «مالک الدستور» نوشته است (523-524)، ص 525-528 تفسیر عسکری و در ص 529 حدیث عربی است؛ 83. حسین بن عبدالصمد پدر شیخ بهایی که در آغاز رجب 983 در مشهد رضوی شعری به عربی نوشته است (ص 530)؛ در ص 531 از درج الدرر و درج الغرر فی تعیین میلاد خیر البشر از سید اصیل الدین عبدالله حسینی مکی مدنی شیرازی هروی است به فارسی و سپس شعری از امیر خسرو؛ 84. امیر عبدالغنی گیلانی که بندی از تفسیر فارسی ابوالفتوح رازی نوشته است (ص533-534)؛ در ص 535-538 عبارتی است درباره معمرین به عربی و در آغاز دارد «تتمة ما فی الورقة الرابعة قبل هذا» ولی چنین مطلبی پیش از این نیست، بلکه پس از این (ص621-622) می‌آید. در دنبال آمده «باب فی الجوابات الحاضرة المستحسنة التی یسمیها قوم المسکتة»؛ 85. حیدرعلی سپاهانی که از باب نوادر کتاب معیشت کافی بندی نوشته است (539-540)؛ 86. کمال بن محمد مشهدی که در 990 در مسجد اعظم سپاهان برای «صاحب کتاب» بندی به عربی درباره تعلق حقیقت به مجاز و انواع علاقات نوشته و مقابله کرده است (ص544-546)؛ در ص 547-548 داستانی است درباره کیفر سوگند دروغ به عربی، در 554-556 بندی است به عربی و در آغاز آمده که دنباله برگ‌های پیش است؛ در ص 555 شعرهای فارسی است گویا «از مولانا محمد رضا مخدوم زاده آخند مولانا عبدالله شوشتری مدظلهما» و در دنبال دو بند است به عربی و فارسی؛ در ص 557 دعا است؛ در ص 558-564 سخنان علی است از نهج البلاغة و ترجمه فارسی هم با آنها دیده می‌شود؛ در ص 565 شعر و حدیث است به عربی؛ 87. هدایة الله دست غیب (ش37) (ص566)؛ 88. محمد صالح موسوی که سخنان کوتاه علی را آورده است (ص567-568)؛ 89. زین الدین خادم که برای «مولانا حسینا» حدیث و ادب و فقه به عربی نوشته است (ص569-573)؛ 90. عیسی مرتضی که در 981 حدیثی برای حسین صاعد آورده است (ص574)؛ 91. رضی الدین محمد بن ابی القاسم که حدیثی نوشته است (ص575)؛ 92. محمد توفیق که در 15 رمضان 988 حدیثی نوشته است (ص576)؛ در ص 577-578 شعر علی و سعدی است؛ در ص 579 شعرهایی است به خط سراینده آن به فارسی؛ در ص 580-581 شعر است از سعدی و عطار؛ در ص 582-585 دعا و حدیث است ناقص؛ 93. عبدالله بن فتح الله بسطامی که در 982 حدیثی برای «صاحب کتاب» آورده است (ص586)؛ در ص 587-588 از تفسیر آیات الاحکام قطب راوندی است با حاشیه ای از خود صاعد به خط خود او؛ در ص 589-590 قرائت و تجوید و حدیث است؛ در ص 591-620 سخنان علی و حدیث و تفسیر و تاریخ است و بندی از احیاء العلوم و از ریاضة النفس و شعر و ادب و از کتاب منهاج الرابح فی آداب الناکح و کتاب‌های دیگر است؛ در ص 621-622 بندی است از غرر الفراید و درر القلائد مرتضی در پایان دارد «و البقیة فی الورقة الرابعة بعد هذا» که در ص 535-538 دیده می‌شود در پایان معمرین پس نسخه آشفتگی دارد و پس و پیش است؛ 94. محمد قاسم بن حاج محمد مشهدی که در تاریخ 979 حدیثی برای «صاحب کتاب» نوشته است (623-625)؛ 95. محمود بن عبادالله ساوجی که بندی از احتجاج طبرسی آورده است (ص 626)؛ در ص 627-630 حدیث است؛ 96. ابوتراب نورالدین علی که سه حدیث برای «صاحب کتاب» آورده است (ص 631-639)؛ در ص 640 حدیث و شعر است به عربی؛ در ص 645-648 چند بندی است فقهی از محقق کرکی از روی خط مولانا محمود خادم از روی خط خود کرکی؛ در ص 648 شعر است و بندی در اثبات واجب بی توسل به دور و تسلسل از زاد المسافرین شیخ محمد جمهور؛ در ص 649-650 حدیث و شعر است؛ در ص 650 صیغه عقد منقطع است از کرکی؛ در ص 656 لغت است؛ 97. سلطان محمود کرمانی که برای «صاحب کتاب» حدیث نوشته است ص 657-658؛ در ص 663-665 ادب عربی است؛ 98. ابوالفتح فتح الله حسینی مؤلف و کاتب رساله بی نقطه (ش 42)؛ در ص 673-674 شعر فارسی است از عطار و نزاری قهستانی و عبدی گونابادی و سعدی و امیرخسرو و فردوسی و ابوسعید و احمد ساوجی به خط او و از زهدی به خط صاعدی؛ در ص 675-676 پراکنده‌های نثر عربی است؛ در ص 677 حدیث است از سبیکة الذهب و سخن مرد پیری که در مجلس وعظ «آخند مولانا عبدالله شوشتری» در مسجد جامع مشهد در روز آدینه 19 صفر 984 به فارسی گفته است؛ در ص 679-682 شعر فارسی است؛ در ص 683-686 بندهایی است از شرح قانون علامه؛ در ص 687 حدیث است؛ در ص 689 شعر فارسی است؛ 99. هدایت الله حسنی حسینی که می‌نویسد من این «مجموعه» را خواندم و این چند سطر از سخنان «عقل حادی عشر» استاد و عم خودم ابوعلی منصور بن محمد حسنی حسینی را برای «صاحب مجموعه» نوشته‌ام (ص 690-691)؛ 100. مسعود بن یحیی بن منصور حسنی حسینی (691-692)؛ در ص 693-694 حدیث است و «صورة بیت الله»؛ 101. ابوتراب محمد حسنی حسینی انجوی که حدیث نبوی و علوی و تاریخ برای «صاحب کتاب» نوشته است (695-703)؛ 102. رحمة حسینی نجفی که حدیثی آورده است (705-706)؛ در ص 707-709 حدیث علوی است در صفات مؤمن از التمحیص با شرح لغوی به فارسی و عربی؛ در ص 710-717 بندی است از مفاتیح الاعجاز فی شرح گلشن راز؛ 103. شرف الدین حسین بن حسن حسینی مؤلف فوائد (ش 45) که در 12 شعبان 981 اجازه به صاعد داده است (ص 720)؛ در ص 723-724 صورت اعتقادی است از کتاب طرائف نوشته صاعد در سپاهان در روز شنبه 6 شوال 986 نهمین روزی که او به سپاهان رسیده بوده و در مدرسه شیخ علی سهل به سر می‌برده است. فهرست رساله‌هایی که در این دستور آمده است: 1. تفسیر آیة تبلیغ الولایة؛ بسطامی، ابو محمد بایزید، علی بن عنایت الله؛ 2. المسائل الآملیات؛ فخر المحققین، محمد بن حسن؛ 3. المسائل المدنیات؛ فخر المحققین، محمد بن حسن؛ 4. حواشی دعای سمات؛ 5. اثبات الواجب؛ قطب شیرازی؛ 6. اثبات الواجب؛ تبریزی، امین الدین؛ 7. رساله عرفانی؛ شیفکی، علی بن عبدالله؛ 8. رسالة فی الاجتهاد و التقلید؛ مقدس اردبیلی، احمد بن محمد؛ 9. رسالة فی ان الامر مستلزم للنهی عن ضده؛ مقدس اردبیلی، احمد بن محمد؛ 10. شرح التهذیب؛ کازرونی، ابوالقاسم بن ابی حامد؛ 11. اثبات الواجب؛ ترکه طوسی، افضل الدین محمد؛ 12. رد اثبات الواجب؛ میرداماد؛ محمد باقر بن محمد؛ 13. تفسیر آیة الکرسی؛ حسینی، عطاء الله بن محمود؛ 14. القدر=رسالة فی القدر؛ حسنی حسینی، معین الدین بن صفی الدین؛ 15. ذیل نظام التواریخ بیضاوی؛ 16. رد الانموذج؛ میرداماد، محمد باقر بن محمد؛ 17. تفسیر فاتحه و بقره؛ 18. رساله عرفانی فارسی؛ 19. تفسیر سبحان الله و الحمدلله؛ شهید اول، محمد بن مکی؛ 20. رسالة فی تفسیر حدیث «النبی لایمکث فی قبره الف سنة»؛ سیوطی، عبدالرحمن بن ابی بکر؛ 21. حاشیة شرح التجرید؛ مشکک رستمداری، محمد بن علی؛ 22. نامه عربی عرفانی؛ عبدالرزاق کاشی، عبدالرزاق بن جلال الدین؛ 23. شرح فارسی بیت دهلوی؛ لاهیجی، محمد بن یحیی؛ 24. شرح فارسی بیت مثنوی؛ لاهیجی، محمد بن یحیی؛ 25. شرح بیت مولوی؛ لاهیجی، محمد بن یحیی؛ 26. شرح بیت؛ لاهیجی، محمد بن یحیی؛ 27. المقدمة فی علم الاصول؛ استرآبادی، محمد بن مدک؛ 28. المختصر الکافی فی الکلام؛ بیهقی، محمد بن محسن؛ 29. مقالة فی استحالة اتحاد الباری مع المخلوقات؛ حمصی، علی بن محمود؛ 30. الشوارد و الشواهد؛ 31. رسالة الطیر؛ غزالی، محمد بن محمد؛ 32. حاشیه بر شرح تجرید قوشچی؛ حسینی، فضل الله بن محمد؛ 33. رساله عرفانی؛ عبدالرزاق کاشی، عبدالرزاق بن جلال الدین؛ 34. رساله عربی؛ جبائی، محمد بن علی؛ 35. فائدة فی ابتداء السلام ورده و ما یتعلق بهذا؛ ابن متوج، احمد بن عبدالله؛ 36. غایة الایجاز لخائف الاعواز؛ ابن فهد حلی، احمد بن محمد؛ 37. نامه جالینوس بمسیح و پاسخ او؛ نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد؛ 38. الاعتقادات؛ نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد؛ 39. رسالة فی العدالة؛ محقق کرکی، علی بن حسین؛ 40. رسالة فی العلم الاجمالی بالنجاسة؛ محقق کرکی، علی بن حسین؛ 41. الاوزان و المقادیر؛ 42. الرسالة الغير المنقوطة؛ 43. المسائل الفقهية؛ محقق کرکی، علی بن حسین؛ 44. نامه غیاث الدین جمشید کاشی بمردم؛ غیاث الدین، جمشید بن مسعود؛ 45. الفوائد یا رسالة فی الاناء؛ حسینی جعفری، حسین بن حسن.

متن فنخا

● دستور / گوناگون / عربی، فارسی dastūr نسخه‌ای است گرانبها و در آن نزدیک به صد دانشمند و شاعر به خط خود عباراتی نوشته‌اند و 45 رساله در آن آمده است و به چند نام خوانده شده است که از میان آنها نام «دستور» را که پیشینیان بر نسخه اصل مؤلفان اطلاق می‌کرده‌اند برگزیده شده است. این دفتر در ص 46 و 691 «مجموعه» خوانده شده و در ص 92 و 103 و 110 و 261 و 312 و 325 و 330 و 335 و 374 و 475 و 518 و 564 و 568 و 586 و 625 و 631 و 658 و 703 «کتاب» نامیده شده و در ص 438 و 456 «بیاض» نامیده شده و در ص 441 «سفینه» خوانده شده و در ص 524 «دستور» خوانده شده است. این دفتر نخست از آن تاج الدین حسین صاعد بن شمس الدین طوسی واعظ فقیه استاد سید حسین بن حیدر کرکی بوده است. او شاگرد روایت شیخ منصور راستگوی شیرازی شارح تهذیب و شاگرد مولی عبدالله بن محمود شوشتری شهید ثالث (کشته در 977ق) و شاگرد مجاز نصر البیان (ص101 ش 2143؛ روضات 532؛ الذریعه 50/7) بوده است. سید داماد در ص 221 این نسخه درباره او چنین نوشته است: «حرر ما تضمنته الاوراق اقل الخلائق خلالا و خصالاً محمد باقر بن محمد الحسینی المشتهر بداماد فی شهر شوال ... عام 992 امتثالا لامر الصاحب الاعلم الاکرم و المخدوم المعظم الاعظم شمس سماء الفضل و الکمال تدویر کوکب الاقبال و الاجلال صاعد مدارج الکمالات النفسانیة مجدد جهات الفضائل الانسانیة صاحب المنزلتین سمی ثانی السبطین لازال کاسمه تاجا للحکمة و الملة و الدنیا و الدین و کنفسه اماما قمقاما لعظماء المؤمنین ...». فهرست نامهای دانشمندان و شاعران و عارفانی که در این دفتر و دستور به خط خود نوشته‌اند: 1. ابن عنایة الله محمد علی که گویا همان ابومحمد علی بن عنایت الله بسطامی (ش25) باشد و او در 12 جمادی الثانی 989 در تبریز به نام مولی حسین (صاعد) تفسیر آیه تبلیغ الولایة (ش1) را به عربی نوشته است (ص1-6 به خط شکسته نستعلیق)؛ 2. همین صاعد که مسائل آملیات فخر المحققین (ص7-9) را آورده و مسائل مدنیات را (ص9-10) نوشته است؛ 3. سلام الله بن شاهمیرزای حسینی سلامی که حدیثی نوشته است (13-15)؛ در ص 19-20 از تحریر حلی، در 21-35 از طرایف، در ص 37 حدیثی است، در ص 38-44 شرح چند بیتی است از قصیده برده از شرح سید موسوی کاظمی به نام نتایج الافکار؛ 4. کلب علی که به دستور «صاحب المجموعة» درباره «ابطال الغير المتناهی» عبارتی نوشته است مورخ 996 (45-46)؛ 5. احمد بن علی بن مرشد بن شرف الدین علی شیفکی که برای همین تاجا رساله عرفانی شرف الدین علی شیفکی را که چند بار از روی خط مصنف نوشته بود در اینجا آورده است (ش7) مورخ 988 (ص47-63)؛ 6. شهاب الدین بن حسن حسینی طباطبایی شولستانی که برای میرزا تاج الدین حسین دو رساله اردبیلی (ش8 و 9) را نوشته و مقابله کرده است (ص64-72)، در ص 73-75 بندی است از مجمع البیان طبرسی؛ 7. ابوالقاسم انصاری که پاره‌ای از شرح تهذیب (ش10) خود را نوشته است (77-78)؛ 8 همان شولستانی (ش6) که درباره نکاح دائم و متعه بندی به عربی نوشته و گویا از محقق کرکی است و بلاغ مقابله دارد (ص79-80)، در ص 81-86 فوائد و سننی است درباره مسافر از «افضل المتاخرین علی بن عبدالعالی» به همین خط و بلاغ مقابله دارد؛ 9. ابوالبرکات شریف واعظ که در 990 بندی از تفسیر امام (ع) و در دنبال آن حدیث و شعر مثنوی و شعر ملا وحشی را آورده است (ص87-90)؛ 10. عبدالمؤمن کهپایی (قهپائی) که در 996 نامه علی بن مؤید به شهید یکم را (شهداء الفضیلة ص 80) به دستور «صاحب الکتاب» آورده است (91-92)؛ 11. نعمت الله حایری در پایین صفحه 92 عبارتی نوشته است. در ص 96 هم او به عربی از امامان ستوده است؛ 12. خلیل الله شریفی (ص245 رجال حبیب السیر) که در باغچه نجیب الدین در شیراز در 989 شعری به فارسی نوشته است (ص93-95)، در ص 95 شعر عربی است و در ص 97-98 حدیث است از مجمع البیان و مهج الدعوات؛ 13. شیر علی رازی کربلایی که حدیثی آورده است (101-102)؛ 14. ملا محمد یزدی به دستور «صاحب الکتاب» حدیثی نوشته است (ص103)؛ 15. محمد جعفر بن محمد سعید رضوی که دعایی نوشته است (ص104)؛ 16. زین العابدین حسینی که تاریخ و حدیث آورده است (105-107)؛ 17. عبدالحسین بن ساعد طوفان حسینی حایری که حدیثی از ذکری به خط نسخ آورده است (ص109-110 و 111-114)؛ 18. جلال الدین محمد بن احمد دادایی که درباره اشکال مولانا شیخ حسین بر مسئله دلالت لفظ موضوع برای مجموع لازم و ملزوم و پاسخ آن عبارتی آورد (ص117-119)؛ در ص 119-122 از شهنشاهنامه میرزا قاسم جلوت آبادی است در ستایش از آصفجاهی امیر شمس الدین محمد پورکمال به شعر فارسی. در ص 123 گفتاری است گویا از دوانی درباره وجه تأمل در سخنان خود او؛ 19. قاسمی شاعر که در شعبان 995 در شیراز شعرهای فارسی از خود نوشته است (ص123-125)؛ 20. افضل ترکه نویسنده رساله ش 11 (ص125-126)؛ 21. میرداماد نویسنده گفتار ش2 (ص126) در ص 127-148 از شرح گلشن راز لاهیجی است؛ 22. محمود شریف تهرانی که در 981 تفسیر ش 13 را نوشته است (ص149-157)؛ 23. احمد بن عبادالله که در 3 ربیع الاول 994ق حدیثی به عربی نوشته است (ص157-158)؛ 24. تاج الدین حسین صاعد که رساله قدر معین الدین (ش14) را در 986ق نوشته است (ص159-176)؛ 25. ابومحمد علی بن عنایت الله بسطامی (ش1) که در طوس در ذیحجه 979ق حدیث‌هایی آورده است (ص178-184)، یکی از آنها از روی خط «مولانا عبدالله شوشتری مدظله العالی» است در عرضه نواب کامیاب صاحب قرانی؛ 26. صاعد که در روز شنبه 6 صفر 981ق در طوس حدیثی نوشته است (ص185-186)؛ در ص 187-188 هم حدیث است به همین خط و در دنبال آن حدیثی است در کیمیا به نقل از علی (ع) از کتاب راحة الارواح از روی خط ابی نصر فارابی به خط دیگر، در ص 189 هم حدیث است؛ 27. شیخ بهایی که در مشهد در پایان ربیع الثانی 980 به دستور «صاحب الکتاب» حدیثی نوشته است (ص190)؛ 28. فضل الله بن حبیب الله حسینی تفرشی که حدیثی نوشته است (ص191)؛ 29. قاضی قوام شیرازی که در رجب 988 در هفتاد سالگی درباره غالب و مغلوب به فارسی نوشته است (ص192-194)، او می‌گوید که من جنگهای شاه اسمعیل و شاه تهماسب را با رومیان و اوزبکان با این حساب موافق دیده‌ام؛ 30. عطی الله بن احمد (نصرالله) (درست خوانده نمی‌شود) که حدیث و دعایی نوشته است (ص207-211)؛ 31. سید داماد استرآبادی که برای تاجا حسین در شوال 992ق پنج بند نوشته: 1) رد بر مسئله نهم انموذج دوانی، 2) استدلال بر وجود ذهنی، 3) برهان اسد و اخصر فارابی، 4) کیفیت علم باری، 5) دلالت وضعی از شرح مختصر عضدی (213-221)، سپس شعرهایی است به فارسی از همو به همین خط در همین تاریخ: 1) چند بیتی که در ستایش از خودش سروده به پیروی از نظامی، 2) قصیده‌ای از او، 3) مناجات او از مشرق الانوار او که در آن از مخزن الاسرار نظامی پیروی کرده است (ص221-228)، در ص 229-239 از اخلاق محسنی است به خط نستعلیق؛ 32. محب الله که برای همان تاجا درباره اجماع به مذهب امامیه نوشته است (239-242)؛ 33. محیی الدین بن ابراهیم خاطر خازن حایری اسدی که به خط نسخ خبر «حایر» بودن قبر حسین (ع) و آب بستن متوکل بر آنجا را نوشته است (ص242-246)؛ 34. شمس الدین محمد بن محمد بن علی شاه که رباعی صوفیانه عربی «لو لا لمعات برق نور القدم ×× من نحو حمی الجود وحی الکرم / من يخرجنا من ظلمات العدم ×× او يعصمنا من هفوات القدم» را به عربی شرح نموده و سپس دو رباعی فارسی خود و یک رباعی از فضولی بغدادی را آورده (247-249)؛ 35. ابوالحسن کفرانی که برای «صاحب الکتاب» در 15 رجب 987ق دعایی از علی (ع) به خط نسخ با ترجمه فارسی به خط نستعلیق نوشته است (251-261)، در ص 262 تفسیر قرآن است، در ص 263پ-272 تفسیر فاتحه و بقره است به عربی به خط نستعلیق؛ 36. «ابن محمد محمود دهدار» که رساله مانند و شعرهایی از خود با تخلص «عیانی» آورده است (ص 272-276)؛ 37. حسن بن محمد داود نویسنده بندی از تفسیر «الباقیات الصالحات» شهید (277)، در ص 278-279 از شرح نهج البلاغة ابن ابی الحدید است و از الریاض الزاهرة از روی خط منقول از خط شیخ علی بن عبدالعالی به خط همو برای تاجا؛ 38. ابوالخیر مرتضی بن علی که برای همان تاجا هنگامی که او به حج می‌رفته است در روز شنبه 9 رمضان 988 حدیثی درباه قصیده حمیری و خود آن را آورده است (ص281-284)، در ص 285-290 قصیده دعبل است مورخ 991؛ 39. حاجی محمد شریف که به دستور مخدوم چند حدیث عربی نوشته است (ص293)؛ 40. حسن علی سپاهانی که شعر فارسی و حدیثی آورده است (ص295)؛ 41. محمد باقر بن محمد تقی قمی که حدیثی به روایت از عسکری (ع) نوشته است (ص296)؛ در ص 297-305 رساله سیوطی است (ش20)؛ 42. معین الدین معری که شعرهای فارسی سعدی و وحشی بافقی و شیخ روزبهان (ص306) و دعایی از جمال القراء و کمال الاقراء علم الدین ابی الحسن علی سخاوی و دعای دیگر (ص307-309) نوشته است؛ 43. صفی الدین محمد احمد فارسی که سخنان پیران و مشایخ تصوف را از نفحات گرفته و برای «صاحب کتاب» در 17 ذیحجه 991ق نوشته است (311-312)؛ 44. صفی الدین محمد بن علی که برای «تذکره مولا»ی خود در نیمه رمضان 987ق عبارتی نوشته است (ص315)؛ 45. کمال الدین حسین حسینی با عنوان «تذکره» برای «صاعد» به نام «صاحب الکتاب» حدیث‌هایی نوشته است (316-325)؛ 46. «علی اسدالله حسینی» که بندی از شرح مصباح المجتهد زین الدین علی بن عبدالحمید حسینی نجفی را نوشته است (326-327)؛ 47. نورالله شریف حسینی شوشتری مرعشی که برای «حسین تاجا صاعد» تفسیر و حدیث نوشته است (329-330)؛ 48. محسن بن شریف حسینی شوشتری که زیارتی به عربی نوشته است (ص331)؛ 49. یوسف که حدیثی به خط نسخ نوشته است (332-333)؛ 50. محمد شفیع بن سید محمد موسوی حسینی نوری شوشتری که به‌دستور حاجی عبدالغفور حدیثی در هفته دوم دهه دوم ماه دوم سال 1265 نوشته است (333-334)؛ 51. محمد رسمتداری که حاشیه‌ای بر مبحث وجودی ذهنی شرح تجرید قوشچی نوشته است (ش21)؛ در ص 347 حدیث و شعر فارسی است؛ 52. چلبی سلمانی فارسی که شرح بیت دهلوی (ش23) و شرح بیت مولوی (ش24) را نوشته و نام او در دومی یاد شده است و هر دو به یک خط است؛ 53. عنایت بن حسین شیرازی که شرح بیت مولوی (ش25) و شرح بیت دیگر (ش26) را در 988ق نوشته و این تاریخ و نامش در دومی برده شده و هر دو به یک خط است؛ در ص 370-372 شعر فارسی است؛ 54. محمد بن احمد کاشانی که برای تاجا «صاحب الکتابه» حدیثی نوشته است (ص373-374)؛ 55. سعدالدین محمد غفاری کاشانی که بندی به عربی درباره حکمت تکرار در سوره الکافرون و الرحمن در کربلا در رجب 993ق نوشته است (ص375-376)؛ در ص 377-384 شعر اوحدالدین کرمانی است و قرآن و خبر و شعرهایی به فارسی و عربی و حدیث و بندهایی به عربی و فارسی از عرفا است؛ در ص 413-414 شعر است از فارابی به فارسی و بندهایی در اخلاق به عربی و شعر عربی و شعر خواجه شامل و سعدی و دیگران؛ در ص 425-430 شعر عماد فقیه کرمانی و نظامی و شعری درباره دال ذال نه از طوسی و شعر حسینی و خواجو و علایی و سعدی و جامی است؛ 56. عبدالعلی خادم پسر محمود خادم جاپلقی (ف 2089) که حدیثی در 27 رجب 985ق نوشته است (ص 431) در ص 432 نثر عرفانی و ریاضی و شعر عربی و فارسی است؛ 57. مرتضی بن غیاث الدین محمد طباطبایی که حدیثی به فارسی در 987ق نوشته است (ص433)؛ در ص 434 بندی است در فقه به عربی و شعرهایی به فارسی؛ 58. ابوالشرف شریف بن صفی الدین محمد که بندی از مفاتیح الغیب رازی و شعری به فارسی نوشته است (ص435-436)؛ 59. افضل که حدیثی و شعری به عربی نوشته و در پایان گفته «لقد شوش هذا البیاض لما امر به صاحبه» (ص437-438)؛ 60. فضل الله حسینی محشی شرح تجرید (ش32)؛ 61. حسن بن علی بن طی که «صورة الیمین المغلظة» را به عربی از روی خط علی بن عبدالعالی کرکی نوشته (ص443-444) (ریحانة الادب 333/1)؛ 62. حسن بن حسن بن طی که از کتاب ورام آورده است (ص445-447)؛ 63. نجم الدین بن محمد که حدیث و ضابطه خط هندی به شعر فارسی و شعر مولانا لطف الله نیشابوری را نوشته است (ص448)؛ 64. معین الدین طبیب که حدیثی نوشته است (ص455)؛ 65. عبدالواحد بن علی شوشتری استاد قاضی نورالله شوشتری (ص صب دیباچه الصوارم المهرقة) که تفسیر و فقه به عربی نوشته است (456-460) و در آن (ص 456) چنین نوشته «سود هدا البیاض تذکرة للاخ ... میر تاج الدین حسین»؛ در ص 461 بندی از ذخائر العقبی فی مناقب ذوی القربی تألیف احمد بن عبدالله طبرسی از روی خط سید فضل استرابادی آمده است؛ در ص 462-468 حدیثی از در منثور سیوطی و مناقب ابن شهر آشوب و احسن الکبار فی معرفة الائمة الاطهارو خرائج و جرایح راوندی و از فصوص الحکم و لباب النصوص فی شرح الفصوص و شعری عرفانی به عربی و شرح برخی از الفاظ عرفانی و کتیبه قبر محیی الدین در صالحیه دمشق دیده می‌شود؛ 66. عبدالکریم بن ابراهیم میسی عاملی پدر شیخ لطف الله که مسجد سپاهان به نام او است بندی از طب الائمة آورده است (ص469-471) پس از این پندی عرفانی است؛ 67. وطان بن سید ادریس بن سید سلطان نقیب کربلا شعری را که حسین بن علی کرکی در ستایش جعفریه کرکی سروده است آورد (ص472) تصدی ابن عبدالعال للناس رحمة ×× بنسخة فقه یا لها خیر نسخة / یقول جمیع الناس لله دره ×× بالفاظ در مالها قط قیمة / سما قد سمت للمؤمنین کرامة ×× لها الفخر فی الاسماء بالجعفریة؛ 68. سید علی بن سید عقیل کربلایی که بیتی از ابی الطیب نوشته است(472)؛ 69. مرشد بن ابراهیم مکی «خادم صاحب الکتاب» که بندی از الرضویات و المناقب و کشف الغمة و مفاتیح الغیب همه اینها به عربی آورده است (ص473-475)؛ 70. محمد بن مسعود مشهدی که حدیثی به فارسی در شوال 993 نوشته است (ص475)؛ در ص 476-483 حدیث است و سرگذشت رضی و مرتضی به نقل از ابی اسحاق ابراهیم بن هلال صابی و این که رضی پارسا بود و مرتضی دنیا دوست و داستان این دو برادر نزد محمد مهدی وزیر و خلافت دوستی رضی؛ 71. علی اصغر موسوی که حدیثی از خالصة الحقائق ابی القاسم فاریابی درباره استغفار و عشق نوشته است (ص484-485)؛ 72. علی طبسی که تفسیر و خبر نبوی و شعر علوی هر دو درباره مهدی موعود نوشته است و شعر ترجمه فارسی هم دارد (ص486)؛ 73. محمد جباعی که گویا نویسنده رساله ش 34 تألیف خودش است (ص487-492)؛ در ص 493 خطبه مناجات است به عربی؛ در ص 494 بندی است درباره تریاق فاروق که در مصر از افعی می‌گیرند از عزیزی حاکم (؟) مصر به فارسی؛ 74. محمود بن مسعود بن محمود طبیب که حدیثی به عربی نوشته است (ص495)؛ در ص 495-496 تاریخ مرگ مولانا ضمیری در روز سه‌شنبه 28 شعبان 987 درسپاهان به خط صاعد هست و دو رباعی به فارسی که می‌گوید 27 سال پیش شبی در معرکه از شاطری در کوی دروازه کازرون شیراز یکی از اینها را شنیده و فراموش کرده‌ام تا اینکه در روز چهارشنبه 29 شعبان 987 که از نقش جهان برمی‌گشتم در صفه هزار هرون ولایت از معرکه‌گیری در میدان باز آن را شنیدم؛ 75. محمد مؤمن بن علی حسینی که برای صاحب این نسخه هنگامی که او به مکه می‌رفته است در پایان ذیحجه 978 بندی از التحفة الناجیة شیخ مقداد به عربی نوشته است (ص497-498) در دنبال این نثر عربی و شعر فارسی و در ص 499 حدیث است به عربی؛ 76. کریم الدین صنع الله که حدیثی به عربی نوشته است (ص500)، در ص 501 پزشکی است به فارسی و عربی و شعر فارسی و در ص 502 حدیث است به عربی؛ 77. کلبعلی که شعری فارسی نوشته است (503-505) ص 504-511 پس از 519 است در ص 504-509 شعر و نثر عرفانی عربی و فارسی است؛ 78. محمد باقر بن محمد تقی قمی نواده مجلسی که حدیثی نوشته است (510-512)؛ در ص 515-516 نظم و نثر فارسی است؛ در ص 516 مهر «صاعد» دیده می‌شود؛ در ص 517 تفسیر است به عربی؛ 79. سلمان بن حسن حسنی عاملی که حدیثی به عربی در روز یک‌شنبه 3 ربیع الثانی 981 نوشته و در آن آمده است «کتبه تذکرة لصاحب الکتاب» (ص518)؛ 80. محمود ساوجی که حدیثی به عربی نوشته است (ص519)؛ در ص 520 حدیث است و لغت؛ 81. عبدالله که حدیثی از روی خط شهید از روی خط طوسی آورده است (ص 521-522)؛ 82. حسام الدین بن عزالدین بن عداقه که حدیث‌هایی به عربی از روی خط شیخ تقی الدین کفعمی از «رسالة ابن بابویه الی ولده» و از مسائل میافارقیة و آداب العالم و المتعلم شهید ثانی و عدة الداعی در پایان ماه شوال سال 983 در مشهد رضوی به امر «مالک الدستور» نوشته است (523-524)، ص 525-528 تفسیر عسکری و در ص 529 حدیث عربی است؛ 83. حسین بن عبدالصمد پدر شیخ بهایی که در آغاز رجب 983 در مشهد رضوی شعری به عربی نوشته است (ص 530)؛ در ص 531 از درج الدرر و درج الغرر فی تعیین میلاد خیر البشر از سید اصیل الدین عبدالله حسینی مکی مدنی شیرازی هروی است به فارسی و سپس شعری از امیر خسرو؛ 84. امیر عبدالغنی گیلانی که بندی از تفسیر فارسی ابوالفتوح رازی نوشته است (ص533-534)؛ در ص 535-538 عبارتی است درباره معمرین به عربی و در آغاز دارد «تتمة ما فی الورقة الرابعة قبل هذا» ولی چنین مطلبی پیش از این نیست، بلکه پس از این (ص621-622) می‌آید. در دنبال آمده «باب فی الجوابات الحاضرة المستحسنة التی یسمیها قوم المسکتة»؛ 85. حیدرعلی سپاهانی که از باب نوادر کتاب معیشت کافی بندی نوشته است (539-540)؛ 86. کمال بن محمد مشهدی که در 990 در مسجد اعظم سپاهان برای «صاحب کتاب» بندی به عربی درباره تعلق حقیقت به مجاز و انواع علاقات نوشته و مقابله کرده است (ص544-546)؛ در ص 547-548 داستانی است درباره کیفر سوگند دروغ به عربی، در 554-556 بندی است به عربی و در آغاز آمده که دنباله برگ‌های پیش است؛ در ص 555 شعرهای فارسی است گویا «از مولانا محمد رضا مخدوم زاده آخند مولانا عبدالله شوشتری مدظلهما» و در دنبال دو بند است به عربی و فارسی؛ در ص 557 دعا است؛ در ص 558-564 سخنان علی است از نهج البلاغة و ترجمه فارسی هم با آنها دیده می‌شود؛ در ص 565 شعر و حدیث است به عربی؛ 87. هدایة الله دست غیب (ش37) (ص566)؛ 88. محمد صالح موسوی که سخنان کوتاه علی را آورده است (ص567-568)؛ 89. زین الدین خادم که برای «مولانا حسینا» حدیث و ادب و فقه به عربی نوشته است (ص569-573)؛ 90. عیسی مرتضی که در 981 حدیثی برای حسین صاعد آورده است (ص574)؛ 91. رضی الدین محمد بن ابی القاسم که حدیثی نوشته است (ص575)؛ 92. محمد توفیق که در 15 رمضان 988 حدیثی نوشته است (ص576)؛ در ص 577-578 شعر علی و سعدی است؛ در ص 579 شعرهایی است به خط سراینده آن به فارسی؛ در ص 580-581 شعر است از سعدی و عطار؛ در ص 582-585 دعا و حدیث است ناقص؛ 93. عبدالله بن فتح الله بسطامی که در 982 حدیثی برای «صاحب کتاب» آورده است (ص586)؛ در ص 587-588 از تفسیر آیات الاحکام قطب راوندی است با حاشیه ای از خود صاعد به خط خود او؛ در ص 589-590 قرائت و تجوید و حدیث است؛ در ص 591-620 سخنان علی و حدیث و تفسیر و تاریخ است و بندی از احیاء العلوم و از ریاضة النفس و شعر و ادب و از کتاب منهاج الرابح فی آداب الناکح و کتاب‌های دیگر است؛ در ص 621-622 بندی است از غرر الفراید و درر القلائد مرتضی در پایان دارد «و البقیة فی الورقة الرابعة بعد هذا» که در ص 535-538 دیده می‌شود در پایان معمرین پس نسخه آشفتگی دارد و پس و پیش است؛ 94. محمد قاسم بن حاج محمد مشهدی که در تاریخ 979 حدیثی برای «صاحب کتاب» نوشته است (623-625)؛ 95. محمود بن عبادالله ساوجی که بندی از احتجاج طبرسی آورده است (ص 626)؛ در ص 627-630 حدیث است؛ 96. ابوتراب نورالدین علی که سه حدیث برای «صاحب کتاب» آورده است (ص 631-639)؛ در ص 640 حدیث و شعر است به عربی؛ در ص 645-648 چند بندی است فقهی از محقق کرکی از روی خط مولانا محمود خادم از روی خط خود کرکی؛ در ص 648 شعر است و بندی در اثبات واجب بی توسل به دور و تسلسل از زاد المسافرین شیخ محمد جمهور؛ در ص 649-650 حدیث و شعر است؛ در ص 650 صیغه عقد منقطع است از کرکی؛ در ص 656 لغت است؛ 97. سلطان محمود کرمانی که برای «صاحب کتاب» حدیث نوشته است ص 657-658؛ در ص 663-665 ادب عربی است؛ 98. ابوالفتح فتح الله حسینی مؤلف و کاتب رساله بی نقطه (ش 42)؛ در ص 673-674 شعر فارسی است از عطار و نزاری قهستانی و عبدی گونابادی و سعدی و امیرخسرو و فردوسی و ابوسعید و احمد ساوجی به خط او و از زهدی به خط صاعدی؛ در ص 675-676 پراکنده‌های نثر عربی است؛ در ص 677 حدیث است از سبیکة الذهب و سخن مرد پیری که در مجلس وعظ «آخند مولانا عبدالله شوشتری» در مسجد جامع مشهد در روز آدینه 19 صفر 984 به فارسی گفته است؛ در ص 679-682 شعر فارسی است؛ در ص 683-686 بندهایی است از شرح قانون علامه؛ در ص 687 حدیث است؛ در ص 689 شعر فارسی است؛ 99. هدایت الله حسنی حسینی که می‌نویسد من این «مجموعه» را خواندم و این چند سطر از سخنان «عقل حادی عشر» استاد و عم خودم ابوعلی منصور بن محمد حسنی حسینی را برای «صاحب مجموعه» نوشته‌ام (ص 690-691)؛ 100. مسعود بن یحیی بن منصور حسنی حسینی (691-692)؛ در ص 693-694 حدیث است و «صورة بیت الله»؛ 101. ابوتراب محمد حسنی حسینی انجوی که حدیث نبوی و علوی و تاریخ برای «صاحب کتاب» نوشته است (695-703)؛ 102. رحمة حسینی نجفی که حدیثی آورده است (705-706)؛ در ص 707-709 حدیث علوی است در صفات مؤمن از التمحیص با شرح لغوی به فارسی و عربی؛ در ص 710-717 بندی است از مفاتیح الاعجاز فی شرح گلشن راز؛ 103. شرف الدین حسین بن حسن حسینی مؤلف فوائد (ش 45) که در 12 شعبان 981 اجازه به صاعد داده است (ص 720)؛ در ص 723-724 صورت اعتقادی است از کتاب طرائف نوشته صاعد در سپاهان در روز شنبه 6 شوال 986 نهمین روزی که او به سپاهان رسیده بوده و در مدرسه شیخ علی سهل به سر می‌برده است. فهرست رساله‌هایی که در این دستور آمده است: 1. تفسیر آیة تبلیغ الولایة؛ بسطامی، ابو محمد بایزید، علی بن عنایت الله؛ 2. المسائل الآملیات؛ فخر المحققین، محمد بن حسن؛ 3. المسائل المدنیات؛ فخر المحققین، محمد بن حسن؛ 4. حواشی دعای سمات؛ 5. اثبات الواجب؛ قطب شیرازی؛ 6. اثبات الواجب؛ تبریزی، امین الدین؛ 7. رساله عرفانی؛ شیفکی، علی بن عبدالله؛ 8. رسالة فی الاجتهاد و التقلید؛ مقدس اردبیلی، احمد بن محمد؛ 9. رسالة فی ان الامر مستلزم للنهی عن ضده؛ مقدس اردبیلی، احمد بن محمد؛ 10. شرح التهذیب؛ کازرونی، ابوالقاسم بن ابی حامد؛ 11. اثبات الواجب؛ ترکه طوسی، افضل الدین محمد؛ 12. رد اثبات الواجب؛ میرداماد؛ محمد باقر بن محمد؛ 13. تفسیر آیة الکرسی؛ حسینی، عطاء الله بن محمود؛ 14. القدر=رسالة فی القدر؛ حسنی حسینی، معین الدین بن صفی الدین؛ 15. ذیل نظام التواریخ بیضاوی؛ 16. رد الانموذج؛ میرداماد، محمد باقر بن محمد؛ 17. تفسیر فاتحه و بقره؛ 18. رساله عرفانی فارسی؛ 19. تفسیر سبحان الله و الحمدلله؛ شهید اول، محمد بن مکی؛ 20. رسالة فی تفسیر حدیث «النبی لایمکث فی قبره الف سنة»؛ سیوطی، عبدالرحمن بن ابی بکر؛ 21. حاشیة شرح التجرید؛ مشکک رستمداری، محمد بن علی؛ 22. نامه عربی عرفانی؛ عبدالرزاق کاشی، عبدالرزاق بن جلال الدین؛ 23. شرح فارسی بیت دهلوی؛ لاهیجی، محمد بن یحیی؛ 24. شرح فارسی بیت مثنوی؛ لاهیجی، محمد بن یحیی؛ 25. شرح بیت مولوی؛ لاهیجی، محمد بن یحیی؛ 26. شرح بیت؛ لاهیجی، محمد بن یحیی؛ 27. المقدمة فی علم الاصول؛ استرآبادی، محمد بن مدک؛ 28. المختصر الکافی فی الکلام؛ بیهقی، محمد بن محسن؛ 29. مقالة فی استحالة اتحاد الباری مع المخلوقات؛ حمصی، علی بن محمود؛ 30. الشوارد و الشواهد؛ 31. رسالة الطیر؛ غزالی، محمد بن محمد؛ 32. حاشیه بر شرح تجرید قوشچی؛ حسینی، فضل الله بن محمد؛ 33. رساله عرفانی؛ عبدالرزاق کاشی، عبدالرزاق بن جلال الدین؛ 34. رساله عربی؛ جبائی، محمد بن علی؛ 35. فائدة فی ابتداء السلام ورده و ما یتعلق بهذا؛ ابن متوج، احمد بن عبدالله؛ 36. غایة الایجاز لخائف الاعواز؛ ابن فهد حلی، احمد بن محمد؛ 37. نامه جالینوس بمسیح و پاسخ او؛ نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد؛ 38. الاعتقادات؛ نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد؛ 39. رسالة فی العدالة؛ محقق کرکی، علی بن حسین؛ 40. رسالة فی العلم الاجمالی بالنجاسة؛ محقق کرکی، علی بن حسین؛ 41. الاوزان و المقادیر؛ 42. الرسالة الغير المنقوطة؛ 43. المسائل الفقهية؛ محقق کرکی، علی بن حسین؛ 44. نامه غیاث الدین جمشید کاشی بمردم؛ غیاث الدین، جمشید بن مسعود؛ 45. الفوائد یا رسالة فی الاناء؛ حسینی جعفری، حسین بن حسن.

نسخه‌های خطی این اثر

1 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
دانشگاه
تهران
2144 و 4826ف بی‌کاتب قرن 10 نستعلیق، نسخ 363 شناسنامه ←