دره نجفیه در اصول دینیه

● دره نجفیه در اصول دینیه / کلام و اعتقادات / فارسی dorre-ye najafīye dar osūl-e dīnīye همدانی شیخی، محمد باقر بن محمد جعفر، 1239 - 1319 قمری hamadānī šayxī, mohammad bāqer ebn-e mohammad ja‘far (1824 - 1902) تاریخ تألیف: پنج‌شنبه ذیقعده 1294ق؛ محل تألیف: نجف اشرف کتابی است در اصول دین؛ از محمدباقر [دیباچه]. نگارنده یکی از گروه شیخیان است که در الذریعه (113/8) وی را با نگارنده «اجتناب» (الذریعه 269/1) در رد «تریاق فاروق» میرزا محمد حسین شهرستانی (الذریعه 171/4) که به سال 1307ق نگاشته شده، یکی دانسته است. ما دست کم 3 تن بدین نام، از یک روزگار، و از گروه شیخیان می‌شناسیم: 1. حاج میرزا محمد باقر بن محمد جعفر بن محمدصادق قهی همدانی (1239-1319ق)، 2. شیخ محمدباقر بن محمد جعفر بن محمد کافی بهاری همدانی (1277-1332ق)، 3. میرزا محمد باقر بن محمد سلیم قراچه‌داغی تبریزی نگارنده «کشف المراد لهداية العباد» در 1292ق، که از هر یک از این سه تن آثاری چاپ شده است، که در برخی موارد، در انتساب آنها در منابع آشفتگی رخ داده است. نام نگارنده در دیباچه تنها محمد باقر آمده است، و نام کتاب «دره نجفیه». نخست هفت «فصل» است، سپس «خاتمه»ای. این خاتمه پیرامون سه چهارم کتاب را دربردارد، با سربندهای «برهان». عناوین فصول: 1. بدانکه نهایت بی‌شعوری انسان در حال طفولیت است؛ 2. پس چون بعضی از مردم از مرتبه اول تجاوز کنند؛ 3. بدانکه بعضی از مردم شعورشان از جماعتی که در طبقه 1 و 2 بودند زیادتر شود؛ 4. احوال طبقه چهارم؛ 5. طبقه پنجم از مردم؛ 6. طبقه ششم از مردم؛ 7. طبقه هفتم که آن را اسفل السافلین گویند؛ خاتمه در رفع شکوک و شبهات با سربندهای «برهان». (احمد منزوی) آغاز: حمد خدای را که راه او واضح ترین راههاست اگر رو به او برویم ... چنین گوید این بنده خاکسار ... محمد باقر ... که چون بعضی از شبهات. چاپ: دارالخلافه طهران، سنگی، 1301ق، وزیری؛ 718ص؛ تهران، در دو جلد، 1300ق [نسخه‌های منزوی 942/2: نشانی 1 نسخه؛ طبقات 200/14؛ مشار، فارسی 2112/2 که وی را محمدباقر بن محمد جعفر بن محمد کافی بهاری همدانی دانسته، در 2 جلد؛ مشار، مؤلفین 45/2 به نادرست «اجتناب» و «دره نجفیه» را از دو تن دانسته است؛ الذریعه: 113/8 رقم 414؛ دنا 1172/4 (5 نسخه)]