خلاصة الحساب (ترجمه)

● خلاصة الحساب (ترجمه) = شرح خلاصة الحساب / ریاضیات / فارسی xulāṣat-ul ḥisāb (t.) = š.-u xulāṣat-il ḥisāb ترشیزی، محمد صادق بن عبدالعلی، ق 11 قمری toršīzī ،moḥammad sādeq ebn-e ‘abd-ol-‘alī (- 17c) وابسته به: خلاصة الحساب؛ شیخ بهائی، محمد بن حسین (953-1030) ترجمه خلاصة الحساب شیخ بهائی است که مترجم خود نیز مطالبی بر آن افزوده و آن را در یک «مقدمه» و دوازده «باب» و «خاتمه» -که هریک مشتمل بر فصولی است - تنظیم نموده است: مقدمه در تعریف علم حساب و موضوع او و تعریف عدد و تقسیم ...؛ باب 1. حساب صحاح، در شش فصل؛ 2. حساب کسور در سه مقدمه و شش فصل؛ 3. استخراج مجهولات به اربعه متناسبه؛ 4. استخراج مجهولات به حساب خطاین؛ 5. استخراج به حساب تحلیل و تعاکس؛ 6. مساحت در یک مقدمه و سه فصل؛ 7. در آنچه تابع مساحت است در سه فصل؛ 8. استخراج مجهولات به طریق جبر و مقابله در دو فصل؛ 9. ذکر فوائد شریفه؛ 10. فواید؛ 11. مسائل متفرقه در دو فصل؛ 12. مسائل غیر منحله؛ خاتمه در وصایای مصنف. آغاز: حمد نامحدود واحدی را که آحاد مفردات مجرده را مبدأ تکون مرکبات مادیه گردانید ایشان را بعقد عشره و مرتبه تسعه معقد و مقید ساخت ... اما بعد بر ضمایر خورشید مآثر محاسبات نکته شناس ... مخفی و مستور نماند که محرر این ... محمد صادق بن حاجی الحرمین الشریفین حاجی عبدالعلی ... انجام: از مطالب او بسیاری لایق بصيانت و کتمان است و سزاوار بپوشیدن از اهل عرفان و احفظ وصیتی الیک و الله حفیظ علیک تمت [دنا 949/4 (10 نسخه)؛ فهرستواره منزوی 2673/4]