حياة الحيوان الصغرى

● حياة الحيوان الصغرى / حیوان شناسی / عربی ḥayāt-ul ḥayawān-iṣ ṣuġrā دمیری، محمد بن موسی، 742 - 808 قمری damīrī, mohammad ebn-e mūsā (1342 - 1406) وابسته به: حياة الحيوان الکبری دمیری، محمد بن موسی (742-808) علم الحیوان علمی است در بیان احوال و خواص انواع حیوانات و عجایب و منافع و مضار آنها و این کتاب مشهوری است در این علم، اگر چه مصنف آن مانند جاحظ اهل این فن نیست اما کتاب جامع و خوبی است و خود نیز که فقیه و محقق است در اول کتاب به این نکته اشاره کرده است. در آن اسامی حیوانات را به ترتیب حروف اوایل اسامی آنها مرتب کرده و به خصوصیات آنها پرداخته است. مطالب آن را از 65 کتاب و دویست دیوان شعر استخراج کرده و به مناسبت به بسیاری از مسائل ادبی تاریخی، تراجم و ... پرداخته است. دمیری مؤلف خود کتابش را تلخیص نموده که به «حياة الحيوان الصغری» مشهور است که همین کتاب است. [کشف الظنون 696/1 و 457/1؛ هدية العارفين 178/6؛ مكتبة اميرالمؤمنين 450/2؛ مخطوطات المصورة معهد المخطوطات قاهره، ادب، ج 2، ص 279-280؛ اعلام الحضارة العربية الاسلامية، ج4، ص389-392؛ آربری چستربیتی، ج1، ص 46؛ اوقاف بغداد، ج4، ص 187-188؛ ظاهریه، طب، ج 1، ص 379-383؛ المخطوطات الجغرافية العربية في المكتبة البريطانية، ص215-223؛ دنا، ج4، ص808-810؛ بروکلمان، ج10-11، ص574-576؛ خزانة مفتی 149/5]