شناسنامه کتابشناختی اثر
حقیقت و کیفیت سلسله موجودات و تسلسل اسباب و مسببات
haqīqat va keyfīyat-e selsele-ye mowjūdāt va tasalsol-e asbāb va mosabbebāt
30
نسخه ثبتشده
از قرن 11 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/24444
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #24444
پدیدآور / مؤلف:
ابن سینا، حسین بن عبدالله
تاریخ و سده تألیف:
نامشخص
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 13، ص 184
تا 186
زبان و قالب:
فارسی
ردههای موضوعی:
فلسفه
عناوین دیگر و همتراز:
سلسله موجودات و تسلسل اسباب و مسببات
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
پرسش و پاسخهایی است به روش فلسفه مشائی در چگونگی رشته هستی و پیدایش موجودات جهان. در این کتاب علت آفرینش موجودات بدین گونه شرح داده شده: «خدا چون میخواست آشکار گردد عقل را آفرید و عقل بوسیله نفس و نفس بوسیله طبیعت کل و عنصر کل آشکار گردید». در سلسله انتشارات انجمن آثار ملی (شماره 17) در جزو آثار فارسی منسوب به شیخ چاپ شده است لکن در هیچ یک از نسخ رساله سرگذشت نام آن مذکور نیست و نثر فارسی آن دور از سبک نثر دانش نامه علائی است. (مهدوی)
آغاز اثر
« بسمله و له الحمد دایما و کفی جوده ... با کرم دوستی که دوستی وی خدای را بود نه ریا را، درخواست تا در حقیقت و کیفیت سلسله موجودات و تسلسل اسباب ... »
انجام اثر
« ترتیب بدایت واعادت و شرح این هر دو طریق عمرها باید و وقتهای مساعد، اما بر سبیل اجمال این قدر گفته شد. و الله اعلم بحقایق الاشیاء تمت بعون الله »
سوابق و چاپهای اثر
در جشن هزاره ابن سینا در 1371 ق به کوشش دکتر موسی عمید؛ نیز تهران، انجمن آثار ملی: 1331ش
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
فهرست مصنفات ابن سینا، مهدوی 159، ص270
الذریعة 217/2
فهرستواره منزوی 168/6
دنا 705/4
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● حقیقت و کیفیت سلسله موجودات و تسلسل اسباب و مسببات = سلسله موجودات و تسلسل اسباب و مسببات / فلسفه / فارسی
haqīqat va keyfīyat-e selsele-ye mowjūdāt va tasalsol-e asbāb va mosabbebāt
؟ ابن سینا، حسین بن عبدالله، 370؟ - 428 قمری
ebn-e sīnā, hoseyn ebn-e ‘abd-ol-lāh (981 - 1038)
پرسش و پاسخهایی است به روش فلسفه مشائی در چگونگی رشته هستی و پیدایش موجودات جهان. در این کتاب علت آفرینش موجودات بدین گونه شرح داده شده: «خدا چون میخواست آشکار گردد عقل را آفرید و عقل بوسیله نفس و نفس بوسیله طبیعت کل و عنصر کل آشکار گردید». در سلسله انتشارات انجمن آثار ملی (شماره 17) در جزو آثار فارسی منسوب به شیخ چاپ شده است لکن در هیچ یک از نسخ رساله سرگذشت نام آن مذکور نیست و نثر فارسی آن دور از سبک نثر دانش نامه علائی است. (مهدوی)
آغاز: بسمله و له الحمد دایما و کفی جوده ... با کرم دوستی که دوستی وی خدای را بود نه ریا را، درخواست تا در حقیقت و کیفیت سلسله موجودات و تسلسل اسباب ...
انجام: ترتیب بدایت واعادت و شرح این هر دو طریق عمرها باید و وقتهای مساعد، اما بر سبیل اجمال این قدر گفته شد. و الله اعلم بحقایق الاشیاء تمت بعون الله
چاپ: در جشن هزاره ابن سینا در 1371 ق به کوشش دکتر موسی عمید؛ نیز تهران، انجمن آثار ملی: 1331ش
[فهرست مصنفات ابن سینا، مهدوی 159، ص270؛ الذریعة 217/2؛ فهرستواره منزوی 168/6؛ دنا 705/4]
نسخههای خطی این اثر
30 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
عاطفی، افشین
کاشان
|
81/7 | بیکاتب | قرن 11 | نسخ | 7 | شناسنامه ← |
| 2 |
دانشگاه
تهران
|
2401/37 | رضا بن موسی کشمیری | قرن 11 | نستعلیق | 7 | شناسنامه ← |
| 3 |
مجلس
تهران
|
1824/11 | بیکاتب | قرن 11 | نستعلیق | 17 | شناسنامه ← |
| 4 |
مجلس
تهران
|
5283/55 | بیکاتب | قرن 11 | - | 4 | شناسنامه ← |
| 5 |
مرعشی
قم
|
10818/2 | بیکاتب | محرم 1028ق | - | - | شناسنامه ← |
| 6 |
ادبیات
تهران
|
101/3 حکمت | بیکاتب | در جمادی الاول 103=1030 | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 7 |
مرعشی
قم
|
6525/20 | محمد تبریزی معروف به برهان المنجمین | 1042ق | نستعلیق | 3 | شناسنامه ← |
| 8 |
مرعشی
قم
|
971/10 | محمد مؤمن الشريف بن محمد علی نصر آبادی | 16 رجب 1064ق | نستعلیق | 6 | شناسنامه ← |
| 9 |
مجلس
تهران
|
5180/7 | بیکاتب | 1069ق | نستعلیق | 7 | شناسنامه ← |
| 10 |
دانشگاه
تهران
|
5312/2 | محمد محسن بن محمد حسین کاتب خاتون آبادی | 1071ق | نستعلیق | 9 | شناسنامه ← |
| 11 |
مجلس
تهران
|
15367/10 | محمد طاهر بن حسن (بابا حسن بیک) اراسنچی قزوینی | 1083ق | شکسته نستعلیق | 4 | شناسنامه ← |
| 12 |
دانشگاه
تهران
|
7425/4 | محمد معصوم بن محمد شریف سرکانی | ربیع الثانی 1085ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 13 |
سپهسالار
تهران
|
2911/22 | بیکاتب | 1092ق | - | 4 | شناسنامه ← |
| 14 |
رضوی
مشهد
|
6123/27 | بیکاتب | 1094ق | - | - | شناسنامه ← |
| 15 |
سلطنتی
تهران
|
68/7 | محمد محسن خاتون آبادی | 1095ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 16 |
الهیات
تهران
|
293/37 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 4 | شناسنامه ← |
| 17 |
دانشگاه
تهران
|
5890/5 و 3805/4-ف | بیکاتب | قرن 11 و 12 | نستعلیق | 19 | شناسنامه ← |
| 18 |
مرکز احیاء
قم
|
531/2 | بیکاتب | ربیع الاول 1120ق | نستعلیق | 24 | شناسنامه ← |
| 19 |
دانشگاه
تهران
|
1088/3 | محمد علی بن یوسف | 1198ق | تعلیق | - | شناسنامه ← |
| 20 |
ملک
تهران
|
4655/22 | کرمعلی خراسانی | قرن 13 | نستعلیق | 5 | شناسنامه ← |
| 21 |
مجلس
تهران
|
1866/17 | بیکاتب | قرن 13 | نستعلیق | 7 | شناسنامه ← |
| 22 |
مرکز احیاء
قم
|
2338/8 | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 23 |
فاضل
خوانسار
|
224/12 | بیکاتب | 1211ق | - | - | شناسنامه ← |
| 24 |
لغت نامه دهخدا
تهران
|
259 | علی بن ملا احمد محرر | 17 ذیقعده 1256ق، به فرمایش سرکارخان خانان | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 25 |
مرعشی
قم
|
5697/3 | ملا محمد شهیر به ملا آقا جان مازندرانی | 1268ق | نستعلیق | 5 | شناسنامه ← |
| 26 |
ملک
تهران
|
6135/3 | بیکاتب | 1299ق | - | 8 | شناسنامه ← |
| 27 |
مرعشی
قم
|
15113/11 | ظاهراً سید اسدالله صفوی ماسالی مصطفوی | قرن 14 | نستعلیق | 6 | شناسنامه ← |
| 28 |
ملک
تهران
|
4656/5 | محمد ابراهیم بن محمد حسینی تفرشی | صفر 1311ق | نستعلیق | 8 | شناسنامه ← |
| 29 |
رضوی
مشهد
|
6390 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 3 | شناسنامه ← |
| 30 |
مروی
تهران
|
719/20 | بیکاتب | بیتاریخ | - | 4 | شناسنامه ← |