شناسنامه کتابشناختی اثر
اجوبة المسائل الموصلیات (الثانیة)
عنوان پیراسته: اجوبة المسائل الموصلیات
ajwibat-ul masā’il-il muṣilīyyāt (at-ṯānīya)
14
نسخه ثبتشده
از قرن 7 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/2402
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #2402
پدیدآور / مؤلف:
علم الهدی، علی بن حسین
تاریخ و سده تألیف:
نامشخص
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 1، ص 924
تا 925
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
فقه
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
پاسخ سید مرتضی است در نه مسأله فقهی که امامیه در آن متفرد میباشد با عنوان «المسئله و الجواب»: 1. مذی و ودی؛ 2. اقل و اکثر ایام نفاس؛ 3. سجده بر ثوب منسوج (جامه بافته)؛ 4. شفعه؛ 5. چگونگی عدم ربابین والد و ولد و زوج و زوجه و مسلم و ذمی؛ 6. عده حامل مطلقه و حامل متوفی عنها زوجها؛ 7. اقل و اکثر حمل؛ 8. ارث مطلقه از زوج مطلق؛ 9. ارث از مکاتب. سید در این رساله از مسائل خلاف خود یاد کرده است. در سؤال دوم و چند موضع دیگر، از شرح فقه یاد شده است. در پاسخ مسأله چهارم علم الهدی از ابوجعفر محمد بن علی بن بابویه و کتاب معروف او «من لایحضر الفقیه» یاد و بر نظر و شیوه استدلال او در باب حق شفعه برای بیش از شریکین، خردهگیری کرده است.
آغاز اثر
« بسمله قد اجبت ادام الله لکم السلامة و اسبغ علیکم الکرامة و جعلکم ابدا من انصار الحق و تابعیه ... ذکر فی المسائل الفقهیهة التی تفردت بها الامامیة ان المذی و الوذی لیسا بناقضتین للطهارة و ما بین العلم و تعيينها »
انجام اثر
« و معنی قوله «فهو مکاتب» ان حکم الکتابة باق و لم یزل لان العبد اذا ادی بعض ماعلیه فهو مسترق بقدر ما ابقی علیه من مال مکاتبه و یطلق فیه انه مکاتب و هذا بین لمن تأمله. تمت المسائل بحمد الله و توفیقه تعالی و عونه و منه. »
سوابق و چاپهای اثر
ضمن الرسائل الشریف المرتضی، قم، دار القرآن الکریم، 1405ق، تحقیق سید مهدی رجائی، الجزء الاول
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
دنا 295/1 (19 نسخه)
رسائل الشریف المرتضی 201/1-266
الذریعه 235/5
فهرست طوسی چاپ کلکته: 219
اعیان الشیعه 195: 41
بروکلمان ذیل یکم: 706 شماره 13
متن فنخا
● اجوبة المسائل الموصلیات (الثانیة) / فقه / عربی
ajwibat-ul masā’il-il muṣilīyyāt (at-ṯānīya)
علم الهدی، علی بن حسین، 355 – 436 قمری
‘alam-ol-hodā, ‘alī ebn-e hoseyn (967 - 1045)
پاسخ سید مرتضی است در نه مسأله فقهی که امامیه در آن متفرد میباشد با عنوان «المسئله و الجواب»: 1. مذی و ودی؛ 2. اقل و اکثر ایام نفاس؛ 3. سجده بر ثوب منسوج (جامه بافته)؛ 4. شفعه؛ 5. چگونگی عدم ربابین والد و ولد و زوج و زوجه و مسلم و ذمی؛ 6. عده حامل مطلقه و حامل متوفی عنها زوجها؛ 7. اقل و اکثر حمل؛ 8. ارث مطلقه از زوج مطلق؛ 9. ارث از مکاتب. سید در این رساله از مسائل خلاف خود یاد کرده است. در سؤال دوم و چند موضع دیگر، از شرح فقه یاد شده است. در پاسخ مسأله چهارم علم الهدی از ابوجعفر محمد بن علی بن بابویه و کتاب معروف او «من لایحضر الفقیه» یاد و بر نظر و شیوه استدلال او در باب حق شفعه برای بیش از شریکین، خردهگیری کرده است.
آغاز: بسمله قد اجبت ادام الله لکم السلامة و اسبغ علیکم الکرامة و جعلکم ابدا من انصار الحق و تابعیه ... ذکر فی المسائل الفقهیهة التی تفردت بها الامامیة ان المذی و الوذی لیسا بناقضتین للطهارة و ما بین العلم و تعيينها
انجام: و معنی قوله «فهو مکاتب» ان حکم الکتابة باق و لم یزل لان العبد اذا ادی بعض ماعلیه فهو مسترق بقدر ما ابقی علیه من مال مکاتبه و یطلق فیه انه مکاتب و هذا بین لمن تأمله. تمت المسائل بحمد الله و توفیقه تعالی و عونه و منه.
چاپ: ضمن الرسائل الشریف المرتضی، قم، دار القرآن الکریم، 1405ق، تحقیق سید مهدی رجائی، الجزء الاول
[دنا 295/1 (19 نسخه)؛ رسائل الشریف المرتضی 201/1-266؛ الذریعه 235/5؛ فهرست طوسی چاپ کلکته: 219؛ اعیان الشیعه 195: 41؛ بروکلمان ذیل یکم: 706 شماره 13]
نسخههای خطی این اثر
14 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
رضوی
مشهد
|
2339 | بیکاتب | 21 ذیحجه 676ق | - | 10 | شناسنامه ← |
| 2 |
دانشگاه
تهران
|
1255/4-ف و 1256/4-ف | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 3 |
مؤسسه آیة الله بروجردی
قم
|
374/4 | عبدالرضا بن خلیل بن ابراهیم کاظمی | آخر رمضان 1095ق | نسخ | 19 | شناسنامه ← |
| 4 |
ملک
تهران
|
593/6 | بیکاتب | حدود 1125ق | نسخ | 18 | شناسنامه ← |
| 5 |
مجلس
تهران
|
2819/3 | بیکاتب | 1125ق | نسخ | 22 | شناسنامه ← |
| 6 |
مرعشی
قم
|
11432/18 | احمد فرزند علی مختار، جرفادقانی (گلپایگانی) | 1231ق | نسخ | 3 | شناسنامه ← |
| 7 |
مرکز احیاء
قم
|
897/3 | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 8 |
نوربخش
تهران
|
721/2 | محمد حسن بن محمد علی مشهدی غروی | 1239ق | نستعلیق | 8 | شناسنامه ← |
| 9 |
رضوی
مشهد
|
21003 | عبدالمجید بن محمد مهدی | جمادی الاول 1243ق | نسخ | 9 | شناسنامه ← |
| 10 |
مرعشی
قم
|
7615/18 | بیکاتب | 1281ق | نسخ | 8 | شناسنامه ← |
| 11 |
رضوی
مشهد
|
30650 | احمد بن محمدرضا حسینی خوانساری | عید المولود 1329ق | نستعلیق | 5 | شناسنامه ← |
| 12 |
دانشگاه
تهران
|
1080/6 | سلیمان بن مولانا مبارک ابراهیم بن عبداله بن معین الدین تفرشی | بیتاریخ | نسخ | 10 | شناسنامه ← |
| 13 |
دانشگاه
تهران
|
1162/8ف | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 14 |
مرعشی
قم
|
1497/3عکسی | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |