شناسنامه کتابشناختی اثر
چهل حدیث
čehel hadīs
95
نسخه ثبتشده
از قرن 9 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/21049
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #21049
پدیدآور / مؤلف:
جامی، عبدالرحمن بن احمد
تاریخ و سده تألیف:
886 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 11، ص 275
تا 281
زبان و قالب:
عربی و فارسی
عناوین دیگر و همتراز:
اربعین حدیثا
(arba‘īn-a hadīsā)
چهل کلمه
(čehel kalame)
چهل حدیث منظوم
(čehel hadīs-e manzūm)
اربعین جامی
(arba‘īn-e jāmī)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
چهل گفتار کوتاه است از احادیث حضرت پیامبر اکرم (ص) که هر کدام در یک رباعی ترجمه شده است. با دیباچه کوتاهی به نثر.
آغاز اثر
« آغاز دیباچه: صحیح ترین حدیثی که راویان مجالس دین و محدثان مدارس یقین املا کند حمد دانائی است ... آغاز احادیث: لا يؤمن احدکم حتی یحب لاخيه ما یحب لنفسه: هر کسی را لقب مکن مؤمن ×× گر چه از سعی جان و تن کاهد / تا نخواهد برادر خود را ×× آنچه از بهر خویشتن خواهد »
انجام اثر
« لا یشبع المومن دون جاره: هر که در خطه مسلمانی ×× باشد از نقد دین گرانمایه / کی پسندد که خود بخسبد سیر ×× بنشیند گرسنه همسایه. اربعینهای سالکان جامی ×× هست بهر وصول صدر قبول / نیست از فضل حق عجیب و غریب ×× که بدین اربعین رسی بوصول »
سوابق و چاپهای اثر
مشار فارسی، (منزوی)، ج4، ص2758؛ ایران، سنگی، 1352ق، وزیری، 6ص(ص138-143)؛ دارالخلافه طهران، 1282ق، 3ص؛ 1347ق، 4ص (ص194-197؛ 1272ق، 8ص؛ تهران، بی ناشر، 1316ق، خشتی، 187ص (ص188-191) دارالسلطنه تبریز، سنگی، 1329، خشتی، 5ص(ص156-160)؛ دارالخلافه طهران، سنگی، 1284، 29ص(ص106-115)؛ ایران، سنگی، 1313-1314، جانمازی، 11ص (ص138-148)؛ [تهران: کارخانه استاد میرزا حبیب الله]، سنگی، [عبدالله طهرانی، 1304]، جیبی
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
نسخههای منزوی 1594/2
الذریعه 229/18
مكتبة اميرالمؤمنين 202/1
فهرستگان حدیث، ج6، ص461-467
دنا، ج3، ص1143-1146(89نسخه)
فهرستواره منزوی، ج10، ص758-765
متن فنخا
● چهل حدیث = اربعین حدیثا = چهل کلمه = چهل حدیث منظوم = اربعین جامی / شعر، حدیث / عربی و فارسی
čehel hadīs = arba‘īn-a hadīsā = čehel kalame = čehel hadīs-e manzūm = arba‘īn-e jāmī
جامی، عبدالرحمن بن احمد، 817 - 898 قمری
jāmī, ‘abd-or-rahmān ebn-e ahmad (1415 - 1493)
تاریخ تألیف: 886ق
چهل گفتار کوتاه است از احادیث حضرت پیامبر اکرم (ص) که هر کدام در یک رباعی ترجمه شده است. با دیباچه کوتاهی به نثر.
آغاز: آغاز دیباچه: صحیح ترین حدیثی که راویان مجالس دین و محدثان مدارس یقین املا کند حمد دانائی است ... آغاز احادیث: لا يؤمن احدکم حتی یحب لاخيه ما یحب لنفسه: هر کسی را لقب مکن مؤمن ×× گر چه از سعی جان و تن کاهد / تا نخواهد برادر خود را ×× آنچه از بهر خویشتن خواهد
انجام: لا یشبع المومن دون جاره: هر که در خطه مسلمانی ×× باشد از نقد دین گرانمایه / کی پسندد که خود بخسبد سیر ×× بنشیند گرسنه همسایه. اربعینهای سالکان جامی ×× هست بهر وصول صدر قبول / نیست از فضل حق عجیب و غریب ×× که بدین اربعین رسی بوصول
چاپ: مشار فارسی، (منزوی)، ج4، ص2758؛ ایران، سنگی، 1352ق، وزیری، 6ص(ص138-143)؛ دارالخلافه طهران، 1282ق، 3ص؛ 1347ق، 4ص (ص194-197؛ 1272ق، 8ص؛ تهران، بی ناشر، 1316ق، خشتی، 187ص (ص188-191) دارالسلطنه تبریز، سنگی، 1329، خشتی، 5ص(ص156-160)؛ دارالخلافه طهران، سنگی، 1284، 29ص(ص106-115)؛ ایران، سنگی، 1313-1314، جانمازی، 11ص (ص138-148)؛ [تهران: کارخانه استاد میرزا حبیب الله]، سنگی، [عبدالله طهرانی، 1304]، جیبی
[نسخههای منزوی 1594/2؛ الذریعه 229/18؛ مكتبة اميرالمؤمنين 202/1؛ فهرستگان حدیث، ج6، ص461-467؛ دنا، ج3، ص1143-1146(89نسخه)؛ فهرستواره منزوی، ج10، ص758-765]
نسخههای خطی این اثر
95 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
دانشگاه
تهران
|
1159/19-ف | بیکاتب | با تاریخ 867ق | - | - | شناسنامه ← |
| 2 |
ملی
تهران
|
3034/7 | بیکاتب | محتملاً 878ق | - | 5 | شناسنامه ← |
| 3 |
مفتاح
تهران
|
1249 | شاه محمود | 886ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 4 |
رضوی
مشهد
|
10242 | سلطان علی مشهدی | 20 رمضان 889ق | - | 9 | شناسنامه ← |
| 5 |
ملک
تهران
|
4795/13 | بیکاتب | 895ق | نستعلیق | 1 | شناسنامه ← |
| 6 |
دانشگاه
تهران
|
1380/6-ف | سلطان علی مشهدی | دهه نخستین صفر 897ق | - | - | شناسنامه ← |
| 7 |
مجلس
تهران
|
15299/6 | بیکاتب | قرن 9 | نستعلیق | 11 | شناسنامه ← |
| 8 |
سلطنتی
تهران
|
314/8 | ظهوری | 902ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 9 |
مدرسه حبیبیه
فردوس
|
20/16 در حاشیه | معین شیرازی | 909ق | نستعلیق | 5 | شناسنامه ← |
| 10 |
دانشگاه
تهران
|
8253/19 | محمد بن حسن معرف هروی | شوال 909ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 11 |
سلطنتی
تهران
|
2209 | شاه محمود | 910ق | نستعلیق | 16 | شناسنامه ← |
| 12 |
مجلس
تهران
|
13835/13 | بیکاتب | سلخ محرم 912ق | نستعلیق | 5 | شناسنامه ← |
| 13 |
دانشگاه
تهران
|
2398/15 | بیکاتب | 920ق | - | 9 | شناسنامه ← |
| 14 |
مجلس
تهران
|
2032 | میر علی | رمضان 948ق | تعلیق، نسخ | 12 | شناسنامه ← |
| 15 |
رضوی
مشهد
|
10406 | شاه محمود کاتب | 951ق | نستعلیق | 8 | شناسنامه ← |
| 16 |
دانشگاه
تهران
|
1784-ف | بیکاتب | 948ق | - | - | شناسنامه ← |
| 17 |
موزه ملی
تهران
|
9206 | شاه محمود نیشابوری | 951ق | نستعلیق | 15 | شناسنامه ← |
| 18 |
دانشگاه
تهران
|
4542 | حیدر بن ابراهیم حسینی | 961ق | نستعلیق | 9 | شناسنامه ← |
| 19 |
مولوی
مشهد
|
590 | بیکاتب | 965ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 20 |
ملک
تهران
|
5916 | شاه محمود نیشابوری | 968ق | نستعلیق | 9 | شناسنامه ← |
| 21 |
رضوی
مشهد
|
1656 | بیکاتب | 976ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 22 |
سلطنتی
تهران
|
1896 | بابا شاه اصفهانی | رمضان 978ق | نستعلیق | 16 | شناسنامه ← |
| 23 |
ملک
تهران
|
5931 | حاجی محمود | 986ق | نستعلیق | 8 | شناسنامه ← |
| 24 |
سلطنتی
تهران
|
498 | محمد امین | 988ق | نستعلیق | 15 | شناسنامه ← |
| 25 |
دانشگاه
تهران
|
9898 | درویش مصطفا مولوی بلغرادی | نزدیک به پایان شوال 990ق | نستعلیق، نسخ | 8 | شناسنامه ← |
| 26 |
مرکز احیاء
قم
|
1003/1 و 2683/1 عکسی | بیکاتب | قرن 10 | نسخ | 4 | شناسنامه ← |
| 27 |
ملک
تهران
|
4795/13 | بیکاتب | قرن 10 | نستعلیق | 1 | شناسنامه ← |
| 28 |
سلطنتی
تهران
|
316/2 | بیکاتب | قرن 10 | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 29 |
بیانی، مهدی (دکتر)
تهران
|
38 | شرف الدین خنجی | قرن 9 و 10 | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 30 |
مجلس
تهران
|
171-فیروز | احمد حسنی مشهدی | قرن 10 | نستعلیق | - | شناسنامه ← |