نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

چشمه زندگانی

češme-ye zendegānī
9 نسخه ثبت‌شده از قرن 12 تا 13 هـ.ق
دارای نسخه اصل (دستخط مؤلف)
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/20930
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #20930
تاریخ و سده تألیف: 1122 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی: فنخا، ج 11، ص 239 تا 240
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: طب
اهدا / به درخواست: شاه سلطان حسین صفوی (1105-1135)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

در این که چگونه می‌توان عمر را دراز کرد شامل یک «منبع» و هفت «جدول» و یک «ساقیه»: منبع: در تحقیق عمر و ماهیت حیات؛ جدول 1. در آنکه عمر قابل زیاده و نقصان می‌باشد و از بعضی چیزها طویل و قصیر می‌شود؛ 2. در اموریکه بر عمر می‌افزاید؛ 3. در چیزهایی که عمر را ناقص گرداند؛ 4. در تدبیر ضروریه که در طول عمر دخیل است؛ 5. در نگاه داشتن قوت جوانی و حفظ موی از سفید شدن؛ 6. در تدبیر مردم پیر؛ 7. در اغذیه و ادویه معمره حاوی سه مورد؛ ساقیه: در ذکر امور مناسبه. از محمد باقر مجلسی به شیخی و مولانا یاد کرده است.
آغاز اثر
« بسمله. عمر افزا کلامی که در بر انگیختن طول حیات کوتاهی ننماید و روح پرور مقالی که چون آب زندگانی آتش فنا را فرونشاند حمد حی لایموتی است جل و علا که امتثال اوامرش موجب عمر بی زوال و ارتکاب مناهیش باعث فنا و اخترام آجال ... اما بعد چون عمر عزیز گوهریست قیمتی ... لهذا محرر این رساله ... محمد هادی بن محمد صالح شیرازی ... را بخاطر فاتر رسید که اموری که باعث ازدیاد عمر و طول حیاتست و موجب دوام زندگی و تاخیر ممات باشد از افعال و اقوال و ادعیه و ادویه و اطعمه و اشربه که از کلام احیا نظام الهی و احادیث حضرت رسالت پناهی و اهل بیت او ... و سخنان معتبرین علما و حکما و تجربه کنندگان حقایق آزما ملتقط و مستنبط می‌گردد ... در جداول سطور ... جاری و بچشمه زندگی موسوم نموده بعرض بار یافتگان محفل بهشت آیین خاقان سکندرشان سلیمان نشان ... رساند ... شاه سلطان حسین الحسینی الموسوی الصفی بهادر خان ... و این چشمه را مرتب ساخت بر منبعی و هفت جدول و ساقیه ... »
انجام اثر
« هرگاه برسد مرد بهشتاد سال آمرزیده شده است گناهان گذشته و آینده او. تمت الرسالة. »
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
فهرستواره منزوی 3407/5

متن فنخا

● چشمه زندگانی / طب / فارسی češme-ye zendegānī شیرازی، محمد هادی بن محمد صالح، ق12 قمری šīrāzī, mohammad hādī ebn-e mohammad sāleh (- 18c) اهدا به: شاه سلطان حسین صفوی (1105-1135) تاریخ تألیف: 1122ق در این که چگونه می‌توان عمر را دراز کرد شامل یک «منبع» و هفت «جدول» و یک «ساقیه»: منبع: در تحقیق عمر و ماهیت حیات؛ جدول 1. در آنکه عمر قابل زیاده و نقصان می‌باشد و از بعضی چیزها طویل و قصیر می‌شود؛ 2. در اموریکه بر عمر می‌افزاید؛ 3. در چیزهایی که عمر را ناقص گرداند؛ 4. در تدبیر ضروریه که در طول عمر دخیل است؛ 5. در نگاه داشتن قوت جوانی و حفظ موی از سفید شدن؛ 6. در تدبیر مردم پیر؛ 7. در اغذیه و ادویه معمره حاوی سه مورد؛ ساقیه: در ذکر امور مناسبه. از محمد باقر مجلسی به شیخی و مولانا یاد کرده است. آغاز: بسمله. عمر افزا کلامی که در بر انگیختن طول حیات کوتاهی ننماید و روح پرور مقالی که چون آب زندگانی آتش فنا را فرونشاند حمد حی لایموتی است جل و علا که امتثال اوامرش موجب عمر بی زوال و ارتکاب مناهیش باعث فنا و اخترام آجال ... اما بعد چون عمر عزیز گوهریست قیمتی ... لهذا محرر این رساله ... محمد هادی بن محمد صالح شیرازی ... را بخاطر فاتر رسید که اموری که باعث ازدیاد عمر و طول حیاتست و موجب دوام زندگی و تاخیر ممات باشد از افعال و اقوال و ادعیه و ادویه و اطعمه و اشربه که از کلام احیا نظام الهی و احادیث حضرت رسالت پناهی و اهل بیت او ... و سخنان معتبرین علما و حکما و تجربه کنندگان حقایق آزما ملتقط و مستنبط می‌گردد ... در جداول سطور ... جاری و بچشمه زندگی موسوم نموده بعرض بار یافتگان محفل بهشت آیین خاقان سکندرشان سلیمان نشان ... رساند ... شاه سلطان حسین الحسینی الموسوی الصفی بهادر خان ... و این چشمه را مرتب ساخت بر منبعی و هفت جدول و ساقیه ... انجام: هرگاه برسد مرد بهشتاد سال آمرزیده شده است گناهان گذشته و آینده او. تمت الرسالة. [فهرستواره منزوی 3407/5]

نسخه‌های خطی این اثر

9 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
مرعشی
قم
11484 شیرازی، محمد هادی بن محمد صالح (مؤلف) بی‌تاریخ نستعلیق 71 شناسنامه ←
2
مجلس
تهران
10647/1 بی‌کاتب قرن 12 نستعلیق 87 شناسنامه ←
3
گلپایگانی
قم
5256-26/136 بی‌کاتب قرن 12 نسخ 44 شناسنامه ←
4
دانشگاه
تهران
3147 سید حسین بن محمد رحیم حسینی 25 جمادی الاول 1126ق نسخ 65 شناسنامه ←
5
مجلس
تهران
6887/2 رحمت الله بن میرزا محمد سرکانی سلخ ربیع الثانی 1177ق نستعلیق 30 شناسنامه ←
6
مرعشی
قم
7503 بی‌کاتب دوشنبه 4 ربیع الاول 1228ق نسخ 106 شناسنامه ←
7
مرعشی
قم
147/2 بی‌کاتب 1233ق نستعلیق 36 شناسنامه ←
8
ملی
تهران
2461 میرزا نعمت 1294ق نستعلیق 188 شناسنامه ←
9
گوهرشاد
مشهد
2010/3 بی‌کاتب جمعه رمضان قرن 13 نسخ - شناسنامه ←