جواهر الاسرار فی معارف الاحجار

● جواهر الاسرار فی معارف الاحجار / کیمیا / عربی jawāhir-ul asrār fī m‘ārif-il aḥjār قمری، محمد، ق5 قمری qomrī, mohammad (- 11c) این کتاب به دو کس نسبت داده شده است: حاجی خلیفه (612/1) آن را از علی چلبی بن خسرو ازنیقی (- 1018ق/1609م) دانسته است و از اینجا به کحاله (53/7) راه یافته است. در برخی نسخه‌ها از شیخ احمد (یا محمد) قمری دانسته شد و به دنبال «درة البيضاء» است که نیز منسوب به او می‌باشد. «قمر» شهری ست در مصر و نام نگارنده نیز به گونه «شیخ محمد قمری مصری» دیده می‌شود. دست کم در دو مورد کارهای او و علی چلبی در هم آمیخته است: 1. همین جواهر الاسرار؛ 2. دقایق المیزان. دارای چند «باب» و «فصل»: باب 1. الاحجار الميزانية ...: فصل 1) اركان عمل الميزان الذهب و الفضة و النحاس، فصل 2) الارواح و الكبريت، فصل 3) الزاج ...؛ باب 2. فی الاکاسیر الميزانية، دست کم چهارده فصل؛ باب 3. تراكيب الميزانية و هی الجواهر الكانية، فصل‌هایی ...؛ باب 4. (که واپسین است) المعقولات الميزانية. (احمد منزوی) آغاز: الحمد لله الملك القدوس السلام و الصلوة على نبينا محمد سيد الانام و على آله و اصحابه الكرام و بعد فانی اخرجت العوارف لطايف درر المعارف و نظمتها فی سلك جواهر كنوز الصحايف و رتبتها فى هذا الكتاب المسمى بجواهر الاسرار في معارف الاحجار على الفصول و الابواب ... انجام: و لهذا البرهان قال ارباب المعادن ان ذهب القوم من احد هذه الاجساد و لما فيه من الغوص و الانبساط تمت الرسالة ... [سزگین 299/4 که مؤلف را از دانشمندان قرن پنجم دانسته است؛ دنا 1068]