شناسنامه کتابشناختی اثر
جنة الرضوان لاهل الایمان و العرفان
jannat-or rezvān le-ahl-el īmān va-l ‘erfān
2
نسخه ثبتشده
قرن 13 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/19590
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #19590
پدیدآور / مؤلف:
برغانی، محمد علی بن محمد
تاریخ و سده تألیف:
1260 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 10، ص 371
تا 372
زبان و قالب:
فارسی
ردههای موضوعی:
تاریخ معصومین
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
جلد هشتم و مجلد پایانی «ریاض الاحزان» برغانی است که در مصایب و مراثی حضرت امام حسین علیه السلام به صورت مجالسی برای خطبا و واعظان تنظیم شده است. مؤلف که از علمای مشهور و پرتألیف برغان قزوین در قرن سیزدهم و برادر ملا صالح و ملا محمد تقی برغانی (شهید ثالث) است. این جلد مشتمل بر دو «مقدمه» و هجده «مجلس» و «خاتمه» و «وصیت» و دعایی میباشد. فهرست مطالب آن بر اساس نسخه مجلس: مقدمه 1. [از آغاز افتاده و یک برگ آن فقط باقی است]؛ مقدمه 2. بیان فهرست کتاب است از مجالس آن و خاتمه و وصیت و دعا؛ مجلس 1. بیان بردن خلیل الرحمن (ع) هاجر و اسمعیل را به ارض مکه معظمه و وداع کردن بر ایشان و وداع سید الشهداء با اهل بیت و امر زمزم و قبیله جرهم و داستان گوسفندان اسمعیل در ارض کربلا؛ مجلس 2. بیان فضیلت ماء فرات و بودن آن مهر فاطمه زهرا و افضلیت ارض کربلا و اشاره به بعضی از اسرار مطلوبه در ایشان و داخل شدن حضرت عباس و علی اکبر و سید الشهداء تشنکام در آب فرات و رجوع نمودن آن با لب تشنه از آن؛ 3. بیان لرزیدن جمله موجودات و همه ممکنات در شهادت سید الشهداء و خصوص لرزیدن سکینه خواتون [کذا] در چند موضع در اطلاع بر شهادت علی اکبر و در دیدن نعش او و در وداع امام (ع)؛ 4. بیان اینکه شیعه در عالم وتر بالآخره نجات یابد اگر چه به کفر سالها به سر برد و شهادت سه نفر از نصاری و یک نفر از شامیان بیحیا و دو نفر از یهودان در شهر شام در ورود و در مجلس و در مسجد شام است؛ 5. بیان اینکه چهار نفر از اسیران آل محمد را در شام غم انجام طلب کنیزی کردند آن بت پرستان؛ 6. بیان اینکه سر سرور شهیدان و جسد مطهر سردار مظلومان بعد از شهادت در ده موضع به سخن در آمده و تکلم فرمود؛ 7. بیان اینکه هشت نفر از اهل بیت سید الشهداء که هشتم ایشان جابر بن عبدالله است در صحرای کربلا و در زمین قتلگاه و در دمشق و در ورود کربلا و در اربعین غش نمودند که غشکنندگان هشت نفرند؛ 8. بیان شهادت فرزند رشید سیدالشهداء، علی اکبر شبیه خیر البشر در یوم العاشورا و ما وقع بینه و بین ابیه؛ 9. بیان اینکه در هشت موضع بر سر سردار شهیدان از کربلا تا کوفان و از کوفان تا شام و از شام الی مدینه سید انام دشوار گذشت و ذکر تفاصیل مقامات؛ 10. بیان اینکه آتشی که از روی کفر و طغیان برای اهل ایمان و ایقان افروختند چهارست: نار نمرودی بهجهت خلیل الرحمن (ع) و نار فرعونی بهجهت زوجه خربیل و نار عمر خطاب در باب فاطمه زهراء و نار عمر ثانی در خیام سید الشهداء؛ 11. بیان اندوه و گریستن بهایم و طیور در مصیبت و عزای آن محور عالم امکان از بهایم هفت میباشند و از طیور شش، آنچه مستفاد از روایات میشود که در غم و اندوه و الم بودهاند؛ 12. بیان احوال طیور است در مصیبت آن حضرت آنچه از مرغان از عزاداری سرور شهیدان به ظهور آمده و تفصیل احوال ایشان است؛ 13. بیان تأویل ناقة الله است و فصیل او و تفصیل اطفال صغاری که در یوم العاشور شربت شهادت نوشیدند که هفت نفر بودند؛ 14. بیان اینکه علیا جناب زینب خواتون رض و خواهران دیگر سه مرتبه بر بالین سیدالشهداء (ع) آمده و آن حضرت را از خواب بیدار نمودند یکی لیله نوزدهم شهر رمضان المبارک، دومی شب وفات حضرت امام حسن (ع) و سومی در عصر تاسوعای محرم الحرام؛ 15. بیان شداید و بلایای سکینه خاتون که در سفر کربلا تا شام به آن سیده دو جهان رسید و آن هشت موضع است که بر آن مخدره دشوار گذشته است و جملهای از احوالات آن معصومه است؛ 16. بیان اینکه بعد از سوار شدن حضرت امام حسین (ع) از برای جهاد تا زمان خروج اهل بیت به جانب کوفان هفت مرتبه زینب خاتون خصوصا بشرف ملاقات آن حضرت مشرف شد، شش مرتبه در حیوة و یک مرتبه بعد از شهادت؛ 17. بیان اینکه هشت مرتبه از کربلا تا شام خراب، بر سر مبارک سید الشهداء (ع) بسیار دشوار گذشت در قتلگاه و در بزم خولی و در مجلس ابن زیاد و در اول منزل راه شام و در مجلس یزید علیه اللعنة و العذاب در شام محنت انجام؛ 18. بیان اینکه از ورود کربلا تا ورود مدینه در نه موضع بر علیا جناب ام کلثوم دشوار گذشت؛ خاتمه: در بیان احوال علیا جناب نرجس خواتون رضوان الله علیها است؛ توصیه [= وصیت]: عذر مکررات و اصلاح لغزش است از اخوان مؤمنین؛ دعا: در حق مؤلف و شیعیان اخلاص نشان است. (جواد بشری)
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
فهرستواره منزوی 416/6
متن فنخا
● جنة الرضوان لاهل الایمان و العرفان / تاریخ معصومین / فارسی
jannat-or rezvān le-ahl-el īmān va-l ‘erfān
برغانی، محمد علی بن محمد، - 1272 ؟ قمری
baraqānī, mohammad ‘alī ebn-e mohammad (- 1856)
تاریخ تألیف: دوشنبه 23 جمادی الاول 1260ق
جلد هشتم و مجلد پایانی «ریاض الاحزان» برغانی است که در مصایب و مراثی حضرت امام حسین علیه السلام به صورت مجالسی برای خطبا و واعظان تنظیم شده است. مؤلف که از علمای مشهور و پرتألیف برغان قزوین در قرن سیزدهم و برادر ملا صالح و ملا محمد تقی برغانی (شهید ثالث) است. این جلد مشتمل بر دو «مقدمه» و هجده «مجلس» و «خاتمه» و «وصیت» و دعایی میباشد. فهرست مطالب آن بر اساس نسخه مجلس: مقدمه 1. [از آغاز افتاده و یک برگ آن فقط باقی است]؛ مقدمه 2. بیان فهرست کتاب است از مجالس آن و خاتمه و وصیت و دعا؛ مجلس 1. بیان بردن خلیل الرحمن (ع) هاجر و اسمعیل را به ارض مکه معظمه و وداع کردن بر ایشان و وداع سید الشهداء با اهل بیت و امر زمزم و قبیله جرهم و داستان گوسفندان اسمعیل در ارض کربلا؛ مجلس 2. بیان فضیلت ماء فرات و بودن آن مهر فاطمه زهرا و افضلیت ارض کربلا و اشاره به بعضی از اسرار مطلوبه در ایشان و داخل شدن حضرت عباس و علی اکبر و سید الشهداء تشنکام در آب فرات و رجوع نمودن آن با لب تشنه از آن؛ 3. بیان لرزیدن جمله موجودات و همه ممکنات در شهادت سید الشهداء و خصوص لرزیدن سکینه خواتون [کذا] در چند موضع در اطلاع بر شهادت علی اکبر و در دیدن نعش او و در وداع امام (ع)؛ 4. بیان اینکه شیعه در عالم وتر بالآخره نجات یابد اگر چه به کفر سالها به سر برد و شهادت سه نفر از نصاری و یک نفر از شامیان بیحیا و دو نفر از یهودان در شهر شام در ورود و در مجلس و در مسجد شام است؛ 5. بیان اینکه چهار نفر از اسیران آل محمد را در شام غم انجام طلب کنیزی کردند آن بت پرستان؛ 6. بیان اینکه سر سرور شهیدان و جسد مطهر سردار مظلومان بعد از شهادت در ده موضع به سخن در آمده و تکلم فرمود؛ 7. بیان اینکه هشت نفر از اهل بیت سید الشهداء که هشتم ایشان جابر بن عبدالله است در صحرای کربلا و در زمین قتلگاه و در دمشق و در ورود کربلا و در اربعین غش نمودند که غشکنندگان هشت نفرند؛ 8. بیان شهادت فرزند رشید سیدالشهداء، علی اکبر شبیه خیر البشر در یوم العاشورا و ما وقع بینه و بین ابیه؛ 9. بیان اینکه در هشت موضع بر سر سردار شهیدان از کربلا تا کوفان و از کوفان تا شام و از شام الی مدینه سید انام دشوار گذشت و ذکر تفاصیل مقامات؛ 10. بیان اینکه آتشی که از روی کفر و طغیان برای اهل ایمان و ایقان افروختند چهارست: نار نمرودی بهجهت خلیل الرحمن (ع) و نار فرعونی بهجهت زوجه خربیل و نار عمر خطاب در باب فاطمه زهراء و نار عمر ثانی در خیام سید الشهداء؛ 11. بیان اندوه و گریستن بهایم و طیور در مصیبت و عزای آن محور عالم امکان از بهایم هفت میباشند و از طیور شش، آنچه مستفاد از روایات میشود که در غم و اندوه و الم بودهاند؛ 12. بیان احوال طیور است در مصیبت آن حضرت آنچه از مرغان از عزاداری سرور شهیدان به ظهور آمده و تفصیل احوال ایشان است؛ 13. بیان تأویل ناقة الله است و فصیل او و تفصیل اطفال صغاری که در یوم العاشور شربت شهادت نوشیدند که هفت نفر بودند؛ 14. بیان اینکه علیا جناب زینب خواتون رض و خواهران دیگر سه مرتبه بر بالین سیدالشهداء (ع) آمده و آن حضرت را از خواب بیدار نمودند یکی لیله نوزدهم شهر رمضان المبارک، دومی شب وفات حضرت امام حسن (ع) و سومی در عصر تاسوعای محرم الحرام؛ 15. بیان شداید و بلایای سکینه خاتون که در سفر کربلا تا شام به آن سیده دو جهان رسید و آن هشت موضع است که بر آن مخدره دشوار گذشته است و جملهای از احوالات آن معصومه است؛ 16. بیان اینکه بعد از سوار شدن حضرت امام حسین (ع) از برای جهاد تا زمان خروج اهل بیت به جانب کوفان هفت مرتبه زینب خاتون خصوصا بشرف ملاقات آن حضرت مشرف شد، شش مرتبه در حیوة و یک مرتبه بعد از شهادت؛ 17. بیان اینکه هشت مرتبه از کربلا تا شام خراب، بر سر مبارک سید الشهداء (ع) بسیار دشوار گذشت در قتلگاه و در بزم خولی و در مجلس ابن زیاد و در اول منزل راه شام و در مجلس یزید علیه اللعنة و العذاب در شام محنت انجام؛ 18. بیان اینکه از ورود کربلا تا ورود مدینه در نه موضع بر علیا جناب ام کلثوم دشوار گذشت؛ خاتمه: در بیان احوال علیا جناب نرجس خواتون رضوان الله علیها است؛ توصیه [= وصیت]: عذر مکررات و اصلاح لغزش است از اخوان مؤمنین؛ دعا: در حق مؤلف و شیعیان اخلاص نشان است. (جواد بشری)
[فهرستواره منزوی 416/6]
نسخههای خطی این اثر
2 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
مجلس
تهران
|
8175 | بیکاتب | قرن 13 | نستعلیق | 185 | شناسنامه ← |
| 2 |
مرکز احیاء
قم
|
529 | محمد مهدی بن حسینعلی برغانی | پنجشنبه 7 شعبان 1263ق | نستعلیق | 190 | شناسنامه ← |