الجمع بین التوحید و التعظیم

● الجمع بین التوحید و التعظیم / کلام و اعتقادات، عرفان و تصوف / عربی al-jam‘ bayn-at tawḥīd wa-t ta‘Ẓīm دیلمی، محمد بن عبدالملک، - 589 قمری deylamī, mohammad ebn-e ‘abd-ol-malek (- 1194) رساله‌ای کلامی و عرفانی است در جمع بین توحید و تعظیم در نه «فصل»: 1. بیان انه لابد للمؤمن من معرفة الوحدانية و العظمة من صفات الله تعالى؛ 2. بیان ان الناس بعضهم نالوا الى التوحید و اعرضوا عن التعظیم؛ 3. بیان ان الناس بعضهم مالوا الى التعظیم و الاثبات و اعرضوا عن التوحید؛ 4. بیان ما نعنى نحن بالتوحید؛ 5. بیان ما نعنى بالتعظیم؛ 6. بیان ان عظمة الله تعالى و هو كونه بكل مکان بأی وجه و من أی وجه؛ 7. بیان ان الله تعالى واحد و انه احده و افرد من کل آحاد و افراد؛ 8. بیان ان أمكنة الأشياء مختلفة متغايرة؛ 9. بیان الآيات و الأحاديث و اجماع الأمة الدالة على ما نقول نحن من العظمة و الکبریاء مع الوحدانية لله تعالى على الوجه الذى نقولها. حاصل نظر مؤلف در این کتاب اثبات مکان برای خدای تعالی است به نحوی که به تجسیم نیانجامد. وی در جایی به کتاب جواهر الاسرار خود ارجاع می‌دهد. مؤلف در خاتمه می‌گوید: «ما در این کتاب به دو سبک کلامی و عرفانی مشی کرده‌ایم لذا تنها کسانی که از علم کلام و معارف بهره کاملی دارند، از این کتاب استفاده نمایند». [الاعلام زرکلی 250/6؛ کشف الظنون 601/1]