جرثقیل

● جرثقیل = جر اثقال / ریاضیات / فارسی jarr-i-t̲aqīl = jarr-i at̲qāl رساله‌ای است در شناخت جرثقیل و طرز ساخت آن که نویسنده با انگیزه تسهیل انجام امور، آن را در پنج «باب» نگاشته است: 1. ذکر نام‌های آلات جرثقیل؛ 2. شرح آلات جرثقیل در پنج فصل؛ 3. در اینکه این آلات سه گانه را چون از قوه به فعل باید آورد، در سه فصل؛ 4. ترکیب این آلات با یکدیگر، در چهار فصل؛ 5. انجام کتاب و معانی پراکنده. این کتاب جز آن است که در الذریعة 91/15 یاد شده است و شاید از آن محمد علی حزین باشد که در الذریعة 94/5 آمده است. آغاز: بسمله. حمدله. اما بعد. بدان ایدک الله تعالی فی الدرین که در شعبه‌ای از شعب دانش چندان فایده‌ای یافت نشود که در علم جرثقیل انجام: بر هریک از بکرات در این صفحه صورت ارتسام یافت، تا بر طالبان این آسان شود، و بالله التوفیق، تمت الرسالة همانند: