نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

جامع المقال فيما يتعلق باحوال الحديث و الرجال

jāmī‘-ul maqāl fīmā yata‘allaq-u bi-aḥwāl-il ḥadīt wa-r rijāl
47 نسخه ثبت‌شده از قرن 11 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/18725
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #18725
تاریخ و سده تألیف: 1053 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 9، ص 998 تا 1002
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: درایه
عناوین دیگر و هم‌تراز:
الدراية لمعرفة الراوى و الرواية (ad-dirāya li-ma‘rifat-ir rāwī wa-r riwāya)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

کتاب در یک «مقدمه» و دوازده «باب» و «خاتمه» است. دوازدهمین آن دارای 12 «فائده» است در تمیز مشترکات یا بازشناختن راویانی که در نام و کنیه و لقب و نسب یکی هستند. در برخی نسخه‌ها یک خاتمه پس از باب‌ها هست در شمارش حدیث‌های کتب اربعه و تاریخ مرگ اصحاب و مشایخ و توقیعاتی که به آنها نوشته شده است و در پایان پاره‌ای از نسخه‌ها ترتیب مشیخة الفقیه طریحی (الذریعه 69: 4) و در پاره‌ای از نسخه‌ها رد طریحی به مولی محمد امین استرابادی در منع از عمل به ظن به نام «جامعة الفوائد» و در نسخه‌ای اجازه عامه طریحی از مشایخ سه‌گانه خود (امیر شرف الدین علی و شیخ محمود مشرفی و شیخ محمد بن جابر عاملی) دارد (الذریعه 73: 5). فخرالدین بن محمد خراسانی این کتاب را گرفته و در پایان فائده 12 آن جدولی در تولد و وفات معصومان گذارده و به نام خود کرده است و تاریخ پایان این یکی 1098ق است. محمد امین بن محمد علی کاظمی شاگرد طریحی غلط‌های باب دوازدهم همین جامع المقال را در گزارشی که بر همین باب نوشته است برداشت و آن را درست نمود و مشترکات کاظمی نامیده شد. فهرست مطلب‌ها: المقدمة فی معنی الحدیث و الاثر و الخبر؛ باب 1. فیما لابد للمحدث من معرفته من متن الحدیث و سنده و اسناده؛ 2. بیان احکام ما تقدم و فیه مسائل؛ 3. فیما شرط للعمل بالرواية من الشروط التي تتعلق بالراوی؛ 4. العدالة المحتاج اليها كثيرا فی الرواية و فيه مسائل؛ 5. بیان الاحادیث الواردة عن الرسول و كيفية الاخذ بها؛ 6. بیان الباعث علی العدول عن مصطلح القدماء الى وضع الاصطلاح الجديد؛ 7. فيما شرط للراوی فی تحمل الرواية و انحاء التحمل و هی سبعة؛ 8 كيفية الرواية و جواز نقل الحديث بالمعنی؛ 9. بیان طريقة المحدثين في الاسناد؛ 10. فيما يتوقف عليه قرائة الحديث من العلوم؛ 11. كيفية كتابة الحديث و مدرسه فههنا مسئلتان؛ 12. ذكر المهم من اسماء الرجال و طبقاتهم و ما يتعلق بذلك و فيه فوائد؛ الخاتمة: في ذكر اربعة امور.
آغاز اثر
« بسمله اما بعد حمدالله الهادی الی الرشاد و الصلوة علی محمد و آله الاکرمین ... فخر الدین بن محمد علی الخراسانی »
انجام اثر
« يقول امام الامة و خلف الائمة انتهى كلام و هو كما قال رحمه الله تعالى. تمت الدراية بعون الله ... فانه الرب الكريم الغفور الرحيم. »
سوابق و چاپ‌های اثر
تهران، 1374ق
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
هداية المحدثين الى طريقة المحمديين = مشترکات الرجال = شرح جامع المقال؛ کاظمی، محمد امین بن محمد علی (-1088) اغلاط كتاب جامع المقال فيما يتعلق باحوال الرجال؛ استرآبادی، محمد جعفر بن سيف الدين (1198-1263)
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
ایضاح المکنون 358/1 معجم المؤلفین 41/5 ریاض العلماء 333/4 ریحانة الادب 54/4 کشف الحجب و الاستار / 156 الذریعه 74/5 روضات 510 مصفی المقال 351 و 249 نسخه ش 87 فهرستگان حدیث 19/1-24

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● جامع المقال فيما يتعلق باحوال الحديث و الرجال = الدراية لمعرفة الراوى و الرواية / درایه / عربی jāmī‘-ul maqāl fīmā yata‘allaq-u bi-aḥwāl-il ḥadīt wa-r rijāl = ad-dirāya li-ma‘rifat-ir rāwī wa-r riwāya طریحی، فخرالدین بن محمد، 979 - 1087 ؟ قمری torayhī, faxr-od-dīn ebn-e mohammad (1572 - 1677) تاریخ تألیف: یک‌شنبه 7 جمادی الثانی 1053ق کتاب در یک «مقدمه» و دوازده «باب» و «خاتمه» است. دوازدهمین آن دارای 12 «فائده» است در تمیز مشترکات یا بازشناختن راویانی که در نام و کنیه و لقب و نسب یکی هستند. در برخی نسخه‌ها یک خاتمه پس از باب‌ها هست در شمارش حدیث‌های کتب اربعه و تاریخ مرگ اصحاب و مشایخ و توقیعاتی که به آنها نوشته شده است و در پایان پاره‌ای از نسخه‌ها ترتیب مشیخة الفقیه طریحی (الذریعه 69: 4) و در پاره‌ای از نسخه‌ها رد طریحی به مولی محمد امین استرابادی در منع از عمل به ظن به نام «جامعة الفوائد» و در نسخه‌ای اجازه عامه طریحی از مشایخ سه‌گانه خود (امیر شرف الدین علی و شیخ محمود مشرفی و شیخ محمد بن جابر عاملی) دارد (الذریعه 73: 5). فخرالدین بن محمد خراسانی این کتاب را گرفته و در پایان فائده 12 آن جدولی در تولد و وفات معصومان گذارده و به نام خود کرده است و تاریخ پایان این یکی 1098ق است. محمد امین بن محمد علی کاظمی شاگرد طریحی غلط‌های باب دوازدهم همین جامع المقال را در گزارشی که بر همین باب نوشته است برداشت و آن را درست نمود و مشترکات کاظمی نامیده شد. فهرست مطلب‌ها: المقدمة فی معنی الحدیث و الاثر و الخبر؛ باب 1. فیما لابد للمحدث من معرفته من متن الحدیث و سنده و اسناده؛ 2. بیان احکام ما تقدم و فیه مسائل؛ 3. فیما شرط للعمل بالرواية من الشروط التي تتعلق بالراوی؛ 4. العدالة المحتاج اليها كثيرا فی الرواية و فيه مسائل؛ 5. بیان الاحادیث الواردة عن الرسول و كيفية الاخذ بها؛ 6. بیان الباعث علی العدول عن مصطلح القدماء الى وضع الاصطلاح الجديد؛ 7. فيما شرط للراوی فی تحمل الرواية و انحاء التحمل و هی سبعة؛ 8 كيفية الرواية و جواز نقل الحديث بالمعنی؛ 9. بیان طريقة المحدثين في الاسناد؛ 10. فيما يتوقف عليه قرائة الحديث من العلوم؛ 11. كيفية كتابة الحديث و مدرسه فههنا مسئلتان؛ 12. ذكر المهم من اسماء الرجال و طبقاتهم و ما يتعلق بذلك و فيه فوائد؛ الخاتمة: في ذكر اربعة امور. آغاز: بسمله اما بعد حمدالله الهادی الی الرشاد و الصلوة علی محمد و آله الاکرمین ... فخر الدین بن محمد علی الخراسانی انجام: يقول امام الامة و خلف الائمة انتهى كلام و هو كما قال رحمه الله تعالى. تمت الدراية بعون الله ... فانه الرب الكريم الغفور الرحيم. چاپ: تهران، 1374ق [ایضاح المکنون 358/1؛ معجم المؤلفین 41/5؛ ریاض العلماء 333/4؛ ریحانة الادب 54/4؛ کشف الحجب و الاستار / 156؛ الذریعه 74/5؛ روضات 510؛ مصفی المقال 351 و 249 نسخه ش 87؛ فهرستگان حدیث 19/1-24] شرح و حواشی: 1- هداية المحدثين الى طريقة المحمديين = مشترکات الرجال = شرح جامع المقال؛ کاظمی، محمد امین بن محمد علی (-1088) 2- اغلاط كتاب جامع المقال فيما يتعلق باحوال الرجال؛ استرآبادی، محمد جعفر بن سيف الدين (1198-1263)

نسخه‌های خطی این اثر

47 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
مرتضوی
مشهد
بدون شماره بی‌کاتب نزدیک عصر مؤلف قرن 11 - - شناسنامه ←
2
مدرسه سلیمانیه
مشهد
108/1 بی‌کاتب قرن 11 نسخ - شناسنامه ←
3
دانشگاه
تهران
3436/1 خیر الدین خراسانی 8 جمادی الثانی 1053ق نسخ 127 شناسنامه ←
4
ملک
تهران
3562/1 بی‌کاتب جمادی الثانی 1053ق نسخ 59 شناسنامه ←
5
دانشگاه
تهران
1844 محمد بن اسماعیل بن محمد حسینی نجفی شنبه 9 صفر 1059ق نسخ 133 شناسنامه ←
6
مرعشی
قم
28عکسی نامشخص - - - شناسنامه ←
7
گلپایگانی
قم
1253/2-7/153 عیسی بن محمد امین کاظمی جزائری 20 رمضان 1075ق نسخ 96 شناسنامه ←
8
نواب
مشهد
77 بی‌کاتب 1076ق نستعلیق 127 شناسنامه ←
9
مدرسه سلیمانیه
مشهد
115/2 محمد فاضل بن محمد مهدی مشهدی 1079ق نسخ - شناسنامه ←
10
مدرسه سلیمانیه
مشهد
130/2 محمد فاضل بن محمد مهدی مشهدی شاگرد شیخ حرعاملی 1079ق نسخ - شناسنامه ←
11
مرعشی
قم
9882 بی‌کاتب 10 ربیع الاول 1095ق نسخ 106 شناسنامه ←
12
گلپایگانی
قم
1000-6/90 بی‌کاتب قرن 12 نسخ 139 شناسنامه ←
13
دانشگاه
اصفهان
81 بی‌کاتب قرن 12 نسخ 157 شناسنامه ←
14
مرکز احیاء
قم
3802 بی‌کاتب قرن 12 نستعلیق 148 شناسنامه ←
15
دانشگاه
اصفهان
791 نامشخص - - - شناسنامه ←
16
رضوی
مشهد
9079 محمد زمان بن میر حسین نقوی پژوی سبزواری پنج‌شنبه 15 ذیقعده 1105ق نسخ 129 شناسنامه ←
17
ادبیات
تهران
87 - ج محمد محسن ربیع الثانی 1165ق نسخ 106 شناسنامه ←
18
مرعشی
قم
3266 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 107 شناسنامه ←
19
مسجد اعظم
قم
3327/2 ادریس بن حسین بن حسینی موسوی 21 رمضان 1188ق نستعلیق 45 شناسنامه ←
20
شورا
تهران
8896/1 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق 77 شناسنامه ←
21
مرکز احیاء
قم
2314 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 128 شناسنامه ←
22
الهیات
تهران
806/2 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 11 شناسنامه ←
23
مرکز احیاء
قم
1896/2 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 134 شناسنامه ←
24
دانشگاه
تهران
989/5 مهدی بن عبدالمراد 1216ق نسخ 16 شناسنامه ←
25
گوهرشاد
مشهد
2133 ابو تراب بن ابوالقاسم حسینی نطنزی 1219ق شکسته نستعلیق 47 شناسنامه ←
26
رضوی
مشهد
29325 حسین بن محمد 1221ق نسخ 40 شناسنامه ←
27
رضوی
مشهد
ض 20728 علامه سید زین العابدین بن محمد موسوی خوانساری پدر صاحب روضات الجنات 1224ق نسخ 87 شناسنامه ←
28
دانشگاه
تهران
191 بی‌کاتب 21 جمادی الثانی 1225ق نسخ 99 شناسنامه ←
29
فیضیه
قم
901/2 معصوم بن حاج ابراهیم 1226ق نسخ 61 شناسنامه ←
30
مرعشی
قم
7163/1 حسن بن ابو المعصوم گلپایگانی کوکدی 1231ق نسخ 76 شناسنامه ←