جامع اللذات و مستمد الحیات

● جامع اللذات و مستمد الحیات = فنون اللذات / طب / فارسی jāme‘-ol lazzāt va mostamedd-ol hayāt = fonūn-ol lazzāt گرگانی، محمد بن محمود gorgānī, mohammad ebn-e mahmūd کتابی است در انواع اسباب لذات حسیه و عقلیه و کیفیت حفظ صحت روح و نفس و طریق معالجه انحرافات روحانی و نفسانی مشتمل بر «مقدمه»، چهار «مقاله» و «خاتمه»: مقدمه در بیان آنچه دانستن آن پیش از شروع در مقصود ضروری است مرتب شده در هفت باب؛ مقاله 1. بیان لذاتی که نفس را به‌واسطه قوای ظاهر و باطن حاصل می‌شود شامل هفت باب؛ مقاله 2. در اهویه و مساکن و ملبوسات و مأکولات و مشروبات که سبب لذت باشد شامل هفت باب؛ مقاله 3. ریاضت و بیداری، خواب و آسایش و اعراض نفسانیه و استفراغات که سبب لذت بوده باشد شامل پنج باب؛ مقاله 4. اثبات لذات عقلیه و بیان فضیلت آن بر لذات حسیه و ذکر اسباب لذات عقلیه شامل پنج باب؛ خاتمه در کیفیت حفظ صحت روح و نفس و طریقه معالجه انحرافات مرتب بر پنج باب. مؤلف این کتاب را به نام زین الاسلام و المسلمین نگاشته است. آغاز: بسمله. سبحان حکیمی که ازهار لذت و سرور در حدیقه جان بشکفانید انجام: نفس را از تحصیل صورت معشوق منع نماید در علاج این مرض نفع تام و اثری تمام رساند. [کتابشناسی پزشکی ص 83 ش 379؛ دنا 582/3؛ فهرستواره منزوی 3396/5]