نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

توفيق التطبيق في اثبات مذهب الشيخ الرئيس

tawfīq-ut taṭbīq fī iṯbāt-i maḏhab-iš šayx-ur-ra’īs
9 نسخه ثبت‌شده از قرن 11 تا 13 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/18099
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #18099
تاریخ و سده تألیف: 1070 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 9، ص 512 تا 513
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: تراجم
محل تألیف: شیراز

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

مؤلف در این رساله در پی اثبات امامی و اثنی عشری بودن شیخ الرئیس ابوعلی سیناست و فصل آخر الهیات کتاب «شفا» ابن‌سینا را شرح کرده است، و ابتدا مقدمه‌ای در تهذیب اخلاق و بعد مقدمه‌ای در اثبات امامت بر مذهب امامیه با دلیل عقلی که خودش اقامه کرده، بعد شروع به شرح فصل مذکور نموده و از کلمات خود ابن سینا در آخر کتاب «شفا» شیعه بودن وی را ثابت می‌کند. در دو «مقاله» و هر یک در چند «فصل»: 1. وجوب الواجب و توحیده و صفاته؛ 2. فی أن كلام الشيخ موافق لمذهب الامامية. مؤلف در مقدمه می‌نویسد: در سال 1062ق گذرم به مجلس یکی از سادات معظم شیراز افتاد که علما در آن به اوصاف حکما و دانشمندان بزرگ پرداخته و سخن به احوال شیخ الرئیس رسید برخی او را به کفر و بعضی به سنی‌گری و دیگران به زیدی بودن نسبت می‌دادند یکی از آنان نظر مرا پرسید گفتم او یک دانشمند موحد و شیعه امامیه است. گفت دلیل بر امامی بودن او چیست؟ گفتم: «ما قاله في الآخر الفصل من كتابه الشفا في الخليفة و الامام بحيث لايخفى على ذوى الافهام و العجب كل العجب انه لو قيل لهؤلاء الذين ينسبونه الى الكفر اكان هو من ابناء المسلمين يقولون نعم و لو قيل لهم انتم افضل و افهم و اذكى منه يقولون لا و لو قيل لهم ان انصرافه عن دين آبائه لامر الدنيا يقولون لا فح ليت شعرى لم صار هذا من الكافرين و هؤلاء من المسلمين فلا يقولون بما لا يعلمون الا تقليد الاشاعرة الذين ينكرون جميع قواعد الحكمية من العلية و المعلولية ...»
آغاز اثر
« بسمله، الحمد لله ایمانا بوحدانیته و اقرارا بصمدانیته و الشكر على اتمام نعمته بولاة ائمته ... »
انجام اثر
« و لما وفقنا الله بهذا الطبیق موافقا للحق و التحقيق سمينا هذه الرسالة بتوفيق التطبيق و جعلنا الله و اخواننا المؤمنين من اهل الكشف و التحقيق انه هو ولى التوفيق و بالاهداء حقيق و اتممنا هذه الرساله في بلدة شيراز. »
سوابق و چاپ‌های اثر
به تحقیق محمد مصطفی حلمی (قاهره، دار احیاء الكتب العربية: 1372ق)
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
دنا 425/3

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● توفيق التطبيق في اثبات مذهب الشيخ الرئيس / تراجم / عربی tawfīq-ut taṭbīq fī iṯbāt-i maḏhab-iš šayx-ur-ra’īs گیلانی، علی بن فضل الله، ق 11 قمری gīlānī, ‘alī ebn-e fazl-ol-lāh (- 17c) تاریخ تألیف: پنج‌شنبه 10 جمادی الاول 1070ق؛ محل تألیف: شیراز مؤلف در این رساله در پی اثبات امامی و اثنی عشری بودن شیخ الرئیس ابوعلی سیناست و فصل آخر الهیات کتاب «شفا» ابن‌سینا را شرح کرده است، و ابتدا مقدمه‌ای در تهذیب اخلاق و بعد مقدمه‌ای در اثبات امامت بر مذهب امامیه با دلیل عقلی که خودش اقامه کرده، بعد شروع به شرح فصل مذکور نموده و از کلمات خود ابن سینا در آخر کتاب «شفا» شیعه بودن وی را ثابت می‌کند. در دو «مقاله» و هر یک در چند «فصل»: 1. وجوب الواجب و توحیده و صفاته؛ 2. فی أن كلام الشيخ موافق لمذهب الامامية. مؤلف در مقدمه می‌نویسد: در سال 1062ق گذرم به مجلس یکی از سادات معظم شیراز افتاد که علما در آن به اوصاف حکما و دانشمندان بزرگ پرداخته و سخن به احوال شیخ الرئیس رسید برخی او را به کفر و بعضی به سنی‌گری و دیگران به زیدی بودن نسبت می‌دادند یکی از آنان نظر مرا پرسید گفتم او یک دانشمند موحد و شیعه امامیه است. گفت دلیل بر امامی بودن او چیست؟ گفتم: «ما قاله في الآخر الفصل من كتابه الشفا في الخليفة و الامام بحيث لايخفى على ذوى الافهام و العجب كل العجب انه لو قيل لهؤلاء الذين ينسبونه الى الكفر اكان هو من ابناء المسلمين يقولون نعم و لو قيل لهم انتم افضل و افهم و اذكى منه يقولون لا و لو قيل لهم ان انصرافه عن دين آبائه لامر الدنيا يقولون لا فح ليت شعرى لم صار هذا من الكافرين و هؤلاء من المسلمين فلا يقولون بما لا يعلمون الا تقليد الاشاعرة الذين ينكرون جميع قواعد الحكمية من العلية و المعلولية ...» آغاز: بسمله، الحمد لله ایمانا بوحدانیته و اقرارا بصمدانیته و الشكر على اتمام نعمته بولاة ائمته ... انجام: و لما وفقنا الله بهذا الطبیق موافقا للحق و التحقيق سمينا هذه الرسالة بتوفيق التطبيق و جعلنا الله و اخواننا المؤمنين من اهل الكشف و التحقيق انه هو ولى التوفيق و بالاهداء حقيق و اتممنا هذه الرساله في بلدة شيراز. چاپ: به تحقیق محمد مصطفی حلمی (قاهره، دار احیاء الكتب العربية: 1372ق) [دنا 425/3]

نسخه‌های خطی این اثر

9 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
نمازی
خوی
616/1 محمد باقر بن عبد الهادی مشهور به بقایی آشتیانی قمی با تاریخ 1090ق نسخ 112 شناسنامه ←
2
مرکز احیاء
قم
948/1 نامشخص - - - شناسنامه ←
3
الهیات
تهران
293/65 بی‌کاتب قرن 12 نسخ 23 شناسنامه ←
4
گوهرشاد
مشهد
730/2 بی‌کاتب قرن 12 نستعلیق، نسخ - شناسنامه ←
5
گوهرشاد
مشهد
2265 بی‌کاتب قرن 12 نستعلیق، نسخ 43 شناسنامه ←
6
ملک
تهران
1841/1 بی‌کاتب 7 رجب 1124ق نستعلیق - شناسنامه ←
7
شورا
تهران
10163/1 بی‌کاتب با تاریخ 1146ق نستعلیق، نسخ 54 شناسنامه ←
8
ملک
تهران
4655/5 کرمعلی خراسانی قرن 13 نستعلیق 22 شناسنامه ←
9
ملی
تهران
4684/5 بی‌کاتب 1214ق نستعلیق 62 شناسنامه ←