توضیح الاخلاق عبدالله شاهی

● توضیح الاخلاق عبدالله شاهی = توضیح الاخلاق قطب شاهی / اخلاق / فارسی towzīh-ol axlāq-e ‘abd-ol-lāh-e šāhī = towzīh-ol axlāq-e qotb-šāhī خاتون آبادی، محمد بن علی، - 1057 قمری xātūn-ābādī, mohammad ebn-e ‘alī (- 1647) وابسته به: اخلاق ناصری؛ نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد (597-672) اهدا به: سلطان عبدالله قطب شاه (جلوس 1020-1083ق) اخلاق ناصری تألیف خواجه نصیر طوسی را به فارسی ساده تبدیل کرده است. ابن خاتون می‌گوید: «... کتاب اخلاق ناصری ... را خواندند وآن را نیکو یافتند، منتهی چون فهم آن از عهده هر ذهنی خارج بود ... از من خواستند که به شرح مشکلات آن پردازم ...». در الذریعه (490/4) این کتاب را به سلطان العلماء حسین بن محمد مرعشی (-1064) نسبت داده که به اسم شاه عباس (جلوس 1052 - مرگ 1077ق) تألیف کرده است. باید با کار سلطان العلماء سنجیده شود تا معلوم شود با هم چه نسبتی دارند. برخی بر آن اند که ابن خاتون، کار سلطان العلماء را دیده و با تغییراتی آن را به نام خود کرده است. آغاز: ای خلق تو خلق را نماینده راه ×× ز اخلاق خوشت عقل کمین راتبه خواه / حمد تو بود فتح بهر کار که هست ×× این است بلی نشانه حمد اله. پس از حمد لایق و سپاس فائق پروردگاری را که احصای نعم و تعداد مراتب فضل و کرم او از مرتبه امکان و حوصله تصور بیرون است ... انجام: با هیچ کس بحث و جدل مکن و همیشه برای عدالت و انصاف باش و فعل خیرات و مداومت آن را ملتزم باش این است وصایای افلاطون که خواستم ختم کلام به آن کنیم و بعد سخن را قطع کنیم. خدای تعالی همگنان را توفیق خیرات و مباشرت حسنات کرامت کناد و بر طلب آن چه رضای او در آن است حریص گرداناد. انه اللطيف المجيب [نسخه‌های منزوی ص 1587؛ الروضة النضرة ص 512؛ الذریعه 490/4 که از خلیفه سلطان دانسته است؛ فهرستواره منزوی ، ج 6، ص 407-408؛ دنا ج3، ص 414]