نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

تقليد الميت و الاعلم

taqlīd-ul mayyit wa-l a‘lam
12 نسخه ثبت‌شده از قرن 13 تا 14 هـ.ق
دارای نسخه اصل (دستخط مؤلف)
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/17150
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #17150
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی: فنخا، ج 9، ص 39 تا 40
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: اصول فقه

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

رساله نسبتاً مفصلی است از تقریرات درس استادش، شیخ مرتضی انصاری. مباحثی درباره تقلید از دیدگاه شیعه و تقلید از مجتهد میت و تقلید از مجتهد اعلم و غیره آورده و از علامه وحید بهبهانی مطالبی نقل کرده است. مسلم آن است که نوشته یکی از شاگردان برجسته اوست اما در نسبت مشخص آن اختلاف است. دو تقریر از آن معرفی شده که در پایان رساله تقلید در هر دو تقریر (تقریر کلانتر و تقریر شاگرد دیگر شیخ انصاری) تنبیه بر امور و مسائل مهمی درباره موضوع رساله نوشته شده با این تفاوت که در رساله کلانتر 9 امر است و در تقریر دیگر در نسخه چاپی دو امر و در نسخه‌های خطی 14 امر است. نسخه‌ای دیگر از این رساله جای سخن در مجموعه شماره 11486 کتابخانه مجلس شورا موجود است که اوراق پایان آن با این نسخه یکسان نیست و این هر دو رساله با نسخه چاپی متفاوت است و ده برگ بر آن افزونی دارد.
آغاز اثر
« الحمد لله رب العالمين ... و بعد فقد اختلف العلماء بعد اتفاقهم على جواز التقليد عند تعذر العلم عدا بعض فقهاء الحلب كابن زهره و جملة من المعتزله فى اشتراط حيوة المفتى فى الاستفتاء فالمعروف ... هو الاشتراط. »
انجام اثر
« بان لا يبعد القول بان زياده الورع في هذا المقامات تقدم على زيادة العلم عكس التقليد فلا تغفل و تدبر و الله الهادی. »
سوابق و چاپ‌های اثر
بانضمام مطارح الانظار به طبع رسیده است، [تهران]، سنگی، 1322، جیبی، 104ص
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
الذریعه 393/4 مكتبة امير المومنين 24/1

متن فنخا

● تقليد الميت و الاعلم / اصول فقه / عربی taqlīd-ul mayyit wa-l a‘lam رشتی، حبیب الله بن محمد علی، 1234 - 1312 قمری raštī, habīb-ol-lāh ebn-e mohammad ‘alī (1819 - 1895) رساله نسبتاً مفصلی است از تقریرات درس استادش، شیخ مرتضی انصاری. مباحثی درباره تقلید از دیدگاه شیعه و تقلید از مجتهد میت و تقلید از مجتهد اعلم و غیره آورده و از علامه وحید بهبهانی مطالبی نقل کرده است. مسلم آن است که نوشته یکی از شاگردان برجسته اوست اما در نسبت مشخص آن اختلاف است. دو تقریر از آن معرفی شده که در پایان رساله تقلید در هر دو تقریر (تقریر کلانتر و تقریر شاگرد دیگر شیخ انصاری) تنبیه بر امور و مسائل مهمی درباره موضوع رساله نوشته شده با این تفاوت که در رساله کلانتر 9 امر است و در تقریر دیگر در نسخه چاپی دو امر و در نسخه‌های خطی 14 امر است. نسخه‌ای دیگر از این رساله جای سخن در مجموعه شماره 11486 کتابخانه مجلس شورا موجود است که اوراق پایان آن با این نسخه یکسان نیست و این هر دو رساله با نسخه چاپی متفاوت است و ده برگ بر آن افزونی دارد. آغاز: الحمد لله رب العالمين ... و بعد فقد اختلف العلماء بعد اتفاقهم على جواز التقليد عند تعذر العلم عدا بعض فقهاء الحلب كابن زهره و جملة من المعتزله فى اشتراط حيوة المفتى فى الاستفتاء فالمعروف ... هو الاشتراط. انجام: بان لا يبعد القول بان زياده الورع في هذا المقامات تقدم على زيادة العلم عكس التقليد فلا تغفل و تدبر و الله الهادی. چاپ: بانضمام مطارح الانظار به طبع رسیده است، [تهران]، سنگی، 1322، جیبی، 104ص [الذریعه 393/4؛ مكتبة امير المومنين 24/1]

نسخه‌های خطی این اثر

12 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
رضوی
مشهد
8848 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 47 شناسنامه ←
2
مرعشی
قم
14927/5 عبدالکریم بن مهدی گزی اصفهانی حدود قرن 13 شکسته نستعلیق 6 شناسنامه ←
3
مجلس
تهران
613/8-طباطبائی بی‌کاتب قرن 13 نسخ 41 شناسنامه ←
4
مدرسه غرب
همدان
10172/2 محمد بن ناصر سیرجانی کرمانی 1294ق نسخ - شناسنامه ←
5
رضوی
مشهد
15313/2 حسینی یزدی، مهدی بن حسین 4 صفر 1297ق نسخ 46 شناسنامه ←
6
مجلس
تهران
1029/4-طباطبائی شیخ هادی قائنی قرن 14 نسخ 3 شناسنامه ←
7
گوهرشاد
مشهد
1934/2 بی‌کاتب قرن 14 شکسته نستعلیق - شناسنامه ←
8
دارالحدیث
قم
197/1 محمد بن علی موسوی خوئینی 1309ق نسخ 49 شناسنامه ←
9
مدرسه غرب
همدان
4727/4 بی‌کاتب بی‌تاریخ شکسته نستعلیق - شناسنامه ←
10
رضوی
مشهد
2993 بی‌کاتب بی‌تاریخ شکسته نستعلیق 49 شناسنامه ←
11
مسجد اعظم
قم
805/1 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 48 شناسنامه ←
12
مرعشی
قم
9635 رشتی، حبیب الله بن محمد علی (مؤلف) بی‌تاریخ نستعلیق، نسخ 90 شناسنامه ←