تفسیر الجلالین

● تفسیر الجلالین = تفسیر جلالین / تفسیر / عربی tafsīr-ul jalālayn = tafsīr-e jalālayn محلی، محمد بن احمد، 791 - 864 قمری و سیوطی، عبدالرحمن بن ابی بکر mahallī, mohammad ebn-e ahmad (1390 - 1460) ; soyūtī, ‘abd-or-rahmān ebn-e abī-bakr تاریخ تألیف: 871ق در تألیف این تفسیر دو نفر از بزرگان علماء شرکت داشته‌اند، یکی جلال الدین محلی و دیگری جلال الدین سیوطی است و به همین مناسبت مشهور به «جلالین» شده است. محلی از سوره بقره تا آخر بنی اسرائیل را تفسیر نمود ولی عمرش به آخر رسید و موفق به اتمام آن نشد، جلال الدین سیوطی از سوره مریم تا آخر قرآن کریم و سوره حمد را تفسیر نموده و بدین مناسبت تفسیر این سوره را در آخر گذارده‌اند و این تکمیل را در سنه 871 به انجام رسانیده است ولی چنانکه نوشته‌اند هیچیک از جلالین بسمله را تفسیر نکرده و یکی از متأخرین به تفسیر آن مبادرت نموده است. طرز این تفسیر آن است که کلمات آیات را به کلمات سهل‌تری که مبین معانی و مقصد آن باشد ترجمه و اعتماد بر بهترین اقوال در این باب نموده و اعراب کلماتی که تعیین آنها محتاج الیه است نیز بیان شده و قرائات مختلفه کلمات را ذکر نموده و تمام اینها را با بهترین و مختصرترین و زیباترین عبارات و با کمال اختصار ادا کرده‌اند و از تطویلات بیهوده و ذکر مطالبی که جای آنها در علوم دیگر است صرف نظر کرده‌اند. آغاز: بسمله الحمدلله حمدا موافیا لنعمه مکافیا لمزیده و الصلوه و السلام علی محمد ... چاپ: این کتاب مکرر در ایران و هندوستان و مصر چاپ شده است؛ طهران، سنگی، 1276ق، رحلی [کشف الظنون 445/1؛ فهرست مکتبه اوقاف موصل 18/5؛ معجم سرکیس 1623/2؛ شذرات الذهب ج7ص203؛ دنا 127/3 (29 نسخه)] شرح و حواشی: 1- تفسیر الجلالین (منتخب)