التعرف لمذهب التصوف

● التعرف لمذهب التصوف / عرفان و تصوف / عربی at-ta‘arruf li-maḏhab-it taṣawwuf کلابادی، محمد بن ابراهیم، - 380 قمری kalābādī, mohammad ebn-e ebrāhīm ( - 991) کتابی درباره شناخت تصوف و اخلاق و اعتقادات و آداب صوفیان در یک مقدمه و هفتاد و پنج «باب». مؤلف از صوفیان حنفی مذهب قرن چهارم هجری است. کلابادی این اثر را بعد از واقعه قتل حلاج (متوفی 309ق)، در دوره‌ای که فقها و دینداران به شدت با صوفیان مبارزه می‌کردند، برای دفاع از آنان تألیف کرد. وی در مقدمه کتاب از اوصاف صوفیان حقیقی و بر افتادن راه و رسم آنان، بی رغبتی مردم به معرفت، برچیده شدن بساط حقیقت و دعوی های پوچ و بی اساس مدعیان تصوف سخن به میان آورده است و گفته است اینان بدعت‌هایی در تصوف گذاشته‌اند و نسبت‌های نادرستی به آن داده‌اند. او توضیح داده است که بر آن است تا با تدوین کتابش در بیان طریقت و سیرت مشایخ نامدار تصوف، اسباب آشنایی سالکان با تصوف را فراهم آورد. این کتاب نزد صوفیان اهمیت بسزایی دارد و درباره آن گفته اند «لو لا التعرف لما عرف التصوف». آغاز: بسمله الحمدلله المحتجب بکبریائه عن درک العیون المتعزز بجلاله و جبروته ... انجام: فانه لا یتکلم الا للضرورة و عند السماع فانه لایسمع الا عن وجد چاپ: قاهره، دار احیاء الکتب العربیة، 1960م، نشره: عبدالحلیم محمود و طه عبدالباقی سرور، 168ص [بروکلمان 200/1 و ذیل 360/1؛ دیباچه چاپ 1380 قاهره؛ دنا 36/3 (8 نسخه)؛ کشف الظنون 419/1؛ دانشنامه جهان اسلام ج7، ص 496] شرح و حواشی: 1- شرح التعرف لمذهب التصوف (مختصر) 2- شرح التعرف بمذهب التصوف (منتخب) 3- شرح التعرف لمذهب التصوف؛ مستملی، اسماعیل بن محمد (- 434) 4- حسن التصرف فی شرح التعرف لمذهب التصوف؛ علاء الدین تبریزی، علی بن اسماعیل (668-720)