التصور و التصديق

● التصور و التصديق / منطق / عربی at-taṣawwur wa-t taṣdīq قطب الدین رازی، محمد بن محمد، 694 - 766 قمری qotb-od-dīn-e rāzī, mohammad ebn-e mohammad (1295 - 1365) رساله‌ای است در تحقیق معنی تصور و تصدیق. مؤلف در آغاز به تفسیر اجمالی سه وجه کلمه «تصور» و پس از آن به‌طور مبسوط به تفسیر و توضیح معانی چهار گانه «تصدیق» به خصوص معنی چهارم آن پرداخته است. از بهترین رساله‌ها در این مبحث است و ملاصدرا در رساله خود از آن خرده گرفته است. این همان رساله است که مصنف در شرح مطالع اشاره به آن نموده است و این همان است که میرسید شریف در حاشیه شرح مطالع در مبحث تصور و تصدیق می‌گوید. آغاز: هذه رسالة مشتملة علی تحقیق معنی التصور و التصدیق و تعریفهما حررتها لبعض الأصحاب ... اعلم أن العلم الذی هو مورد القسمة بین التصور و التصدیق انجام: أعنی الموضوع و المحمول و النسبة بینهما و انتساب و بعد القیاس لا یحصل إلا الإذعان بتلک النسبة أو الانتساب بأنها واقعة أو مطابقة لما فی نفس الأمر، و الله أعلم بالصواب چاپ: تونس، 1281ق؛ پاره‌ای از آن با چندین حاشیه در چاپخانه انوار محمدی در لکنهو به سال 1302ق به چاپ رسیده [الذریعه 198/4؛ ریحانة الادب 469/4؛ کشف الظنون 853/1 التصور و التصدیق؛ معجم المطبوعات 919؛ دنا 11/3 (27 نسخه)] شرح و حواشی: 1- حاشیة میر زاهد علی الرسالة القطبیة = شرح الرسالة المعمولة فی التصور و التصدیق؛ هروی، محمد زاهد بن محمد اسلم (- 1101) 2- لواء الهدی فی اللیل و الدجی؛ بهاری، غلام یحیی بن نجم الدین