التدوين في ذكر اهل العلم بقزوین

● التدوين في ذكر اهل العلم بقزوین / تراجم / عربی at-tadwīn fī ḏikr-i ahl-il 'ilm bi-qazwīn رافعی قزوینی، عبدالکریم بن محمد، 557-623 قمری rāfe'ī qazvīnī, 'abd-ol-karīm ebn-e mohammad (1163-1227) مؤلف به ذهنش خطور کرده که آنچه را در تاریخ شهرش می‌داند جمع آوری نموده و مطالبی را که در مصادر و تعالیق متفرقه دیده با رعایت اختصار در این کتاب بگنجاند. وی احوال صاحبان علم و اصحاب مقامات و کسانی که در قزوین یا حوالی آن نشو و نما یافته‌اند را بر حسب آنچه از شیوخ و اساتید خود شنیده و یا در کتب دیده به ترتیب الفبایی آورده و در آغاز کتاب چهار «فصل» افزوده است: 1. فضائل البلدة و خصائصها؛ 2. اسمها؛ 3. كيفية بنائها و فتحها؛ 4. نواحيها و اوديتها و مساجدها و مقابرها. این کتاب در 63 جزء تنظیم شده و بعد از ذکر مقامات، ابتدای هر یک از حروف تذکر داده که در این حرف چند اسم وجود دارد و آن گاه به شرح احوال آنان پرداخته است. در بیان احوال علماء، فضلاء، قضات و اهل مقامات قزوین و ذکر ولادت و وفات و مختصری از مقالات و روایات و مشایخ و روایانی که از آنها نقل کرده‌اند. مؤلف، از اکابر علمای شافعیه بوده و ذهبی در سیر اعلام النبلاء از او چنین نام می‌برد: «شیخ الشافعیه عالم العجم و العرب امام الدین ...». رافعی با تمام جلالت علمی و اجتماعی که دارد، خود را از تلامذه شیخ منتجب الدین ابوالحسن علی بن بابویه رازی از بزرگان علمای امامیه قرن ششم هجری دانسته و در همین کتاب او را بسیار ستوده است. (دانش پژوه) آغاز: سبحان الله مقلب الليل و النهار عبرة لأولى الابصار و الحمدلله الذى رفع بنعمته الاقدار و وضع برحمته الاغلال و الآصار چاپ: این کتاب بسال 1408 هـ در چهار مجلد، در بیروت بطبع رسیده است. جلال الدین محدث فهرستی برای آن نوشته و در 1334 به چاپ رسانده است [سیر النبلاء 252/22؛ کشف الظنون 382/1؛ هدية العارفين 610/1؛ ريحانة الادب 295/2؛ برکلمان 393/1؛ معجم المؤلفين 3/6؛ مجله دانشکده ادبیات س2ش4 و پس از آن، یادداشتهای قزوینی 95/3؛ گفتار محدث در مقدمه نقض و تعلیقات آن؛ فهرست المخطوطات المصورة ج 2 ق 85/1 و ج 2 ق 27/2؛ فهرست این کتاب چاپ محدث ارموی؛ دنا 1048/2 (22 نسخه)]