نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

آداب البحث و المناظرة

ādāb-ul baḥt wa-l munāẓira
56 نسخه ثبت‌شده از قرن 10 تا 13 هـ.ق
دارای نسخه اصل (دستخط مؤلف)
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/140
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #140
تاریخ و سده تألیف: 958 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 1، ص 72 تا 75
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: منطق
عناوین دیگر و هم‌تراز:
مسائل المناظرة (masā'il-ul munāẓira) آداب المناظرة (ādāb-ul munāẓira) المناظرات (al-munāẓirāt) رسالة فی المناظرة (r.-un fī-l munāẓira)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

رساله مختصر و مشهوری است در آداب بحث به روش منطقی و فلسفی و همراه با مثال‌های تطبیقی که آن را به جهت تقاضای برخی از دوستانش نگاشته است. مؤلف پس از بیان واژه‌های مناظره، مجادله، مناقشه، تنبیه و برخی دیگر از اصطلاحات با هجده مثال به بحث مغالطات پرداخته است. این فخرالدین محمد غیر از فخرالدین محمد سماکی است و تشابه اسمی این دو باعث انتساب کتاب به سماکی شده و حال آن‌که سماکی در قرن 11 می‌زیسته و معاصر میرداماد (م 1041هـ.ق.) بوده است.
آغاز اثر
« بسمله الحمدلله الحکیم الوهاب و الصلوة علی خیر من نطق بالصواب ... و بعد فهذه خلاصة ما لابد منه مسائل المناظرة لمن خاص فی شیء ... الشهیر بفخر الدین الحسینی ... »
انجام اثر
« ... الطلاق موقوف علی النکاح و النکاح موقوف علی رضاء الطرفین ... قول آخر هو ان الموقوف علی الشیء موقوف علی ذلک الشیء فیلزم توقف الطلاق علی رضاء الطرفین لقول هو صادق ولکن بالواسطه و المحذور توقف الطلاق علی رضاء الطرفین بلاواسطة و هو غیر لازم فتأمل جیدا ... و الله الهادی الی سواء السبیل و هو حسبی و نعم الوکیل. »
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
الذریعة 31/1

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● آداب البحث و المناظرة = مسائل المناظرة = آداب المناظرة = المناظرات = رسالة فی المناظرة / منطق / عربی ādāb-ul baḥt wa-l munāẓira = masā'il-ul munāẓira = ādāb-ul munāẓira = al-munāẓirāt = r.-un fī-l munāẓira فخرالدین حسینی، محمد بن حسین، - 984 ؟ ق faxr-od-dīn-e hoseynī, mohammad e-bn-e hoseyn (-1576?) تألیف: صفر 958 رساله مختصر و مشهوری است در آداب بحث به روش منطقی و فلسفی و همراه با مثال‌های تطبیقی که آن را به جهت تقاضای برخی از دوستانش نگاشته است. مؤلف پس از بیان واژه‌های مناظره، مجادله، مناقشه، تنبیه و برخی دیگر از اصطلاحات با هجده مثال به بحث مغالطات پرداخته است. این فخرالدین محمد غیر از فخرالدین محمد سماکی است و تشابه اسمی این دو باعث انتساب کتاب به سماکی شده و حال آن‌که سماکی در قرن 11 می‌زیسته و معاصر میرداماد (م 1041هـ.ق.) بوده است. آغاز: بسمله الحمدلله الحکیم الوهاب و الصلوة علی خیر من نطق بالصواب ... و بعد فهذه خلاصة ما لابد منه مسائل المناظرة لمن خاص فی شیء ... الشهیر بفخر الدین الحسینی ... انجام: ... الطلاق موقوف علی النکاح و النکاح موقوف علی رضاء الطرفین ... قول آخر هو ان الموقوف علی الشیء موقوف علی ذلک الشیء فیلزم توقف الطلاق علی رضاء الطرفین لقول هو صادق ولکن بالواسطه و المحذور توقف الطلاق علی رضاء الطرفین بلاواسطة و هو غیر لازم فتأمل جیدا ... و الله الهادی الی سواء السبیل و هو حسبی و نعم الوکیل. [الذریعة 31/1]

نسخه‌های خطی این اثر

56 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
خاتم الانبیاء
بابل
253/2 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 1 شناسنامه ←
2
امام صادق
اردکان یزد
313/1 محمد شرف بن حاجی زینا نائینی بی‌تاریخ نسخ 20 شناسنامه ←
3
گلپایگانی
قم
4903/3-24/203 محمد بن علی بی‌تاریخ نسخ 20 شناسنامه ←
4
مسجد اعظم
قم
3702/2 علی حسن مازندرانی بی‌تاریخ نستعلیق 6 شناسنامه ←
5
مرعشی
قم
2749/7 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 13 شناسنامه ←
6
مرعشی
قم
10942/3 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
7
سپهسالار
تهران
6685/4 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق - شناسنامه ←
8
ملی
تهران
3759/1 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 16 شناسنامه ←
9
دانشگاه
تهران
2936/10 سلطان محمود بن علی طبسی بی‌تاریخ نستعلیق 5 شناسنامه ←
10
دانشگاه
تهران
3459/11 شریف محمد شریف بن باباجان حسینی بی‌تاریخ نسخ 17 شناسنامه ←
11
مجلس
تهران
1343 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
12
مجلس
تهران
17933 ض بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
13
رضوی
مشهد
970 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 20 شناسنامه ←
14
رضوی
مشهد
1130 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 10 شناسنامه ←
15
رضوی
مشهد
967 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 11 شناسنامه ←
16
دانشگاه
تهران
883/1 محمد علی رمضان 1300 شکسته - شناسنامه ←
17
میبدی (خاندان)
کرمانشاه
85/3 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 16 شناسنامه ←
18
رضوی
مشهد
18470 بی‌کاتب اوایل قرن 13 نسخ 6 شناسنامه ←
19
رضوی
مشهد
ض 9859 بی‌کاتب اواخر قرن 13 نستعلیق 10 شناسنامه ←
20
ملی
تهران
1240/2 بی‌کاتب محتملاً قرن 13 نستعلیق 10 شناسنامه ←
21
مرعشی
قم
4116 ابوالقاسم نوری رستاقی دیلم 16 ربیع الثانی 1280 نستعلیق 24 شناسنامه ←
22
نجومی، سید مرتضی
کرمانشاه
3مجموعه بدون شماره محمد طاهر بن محمد صالح بین 1227-1263 - - شناسنامه ←
23
دانشگاه
اصفهان
236/4 بی‌کاتب - نسخ - شناسنامه ←
24
ملک
تهران
4693/16 بی‌کاتب قرن 12 شکسته نستعلیق 4 شناسنامه ←
25
ملی
تهران
1328/2 الغ محمد مدعو به جعفر محتملاً قرن 12 نسخ 4 شناسنامه ←
26
ملک
تهران
789/3 محمد سعید بن ملا خلیل عرب شروانی یک‌شنبه 9 ربیع الاول 1185 نسخ 7 شناسنامه ←
27
مدرسه باقریه
مشهد
321/8 بی‌کاتب 18 ربیع الثانی 1170 - - شناسنامه ←
28
مرکز مطالعات
قم
541/2 محمد علی ابن حاجی محمد امین چهارشنبه 20 ربیع الاول 1111 نستعلیق، نسخ 13 شناسنامه ←
29
مجلس
تهران
15512 بی‌کاتب قرن 11 نستعلیق 9 شناسنامه ←
30
مرکز احیاء
قم
1356/3 نصیر الدین محمد رضوی بین 1064 تا 1096 نستعلیق 2 شناسنامه ←