تحفه نظامیه

● تحفه نظامیه = شرح سی فصل / هیأت / فارسی tohfe-ye nezāmīye = š.-e sī fasl رویانی لاهیجی، عبدالقادر بن حسن، 844-925 قمری royānī lāhījī, ‘abd-ol-qāder ebn-e hasan (1441-1519) وابسته به: المختصر فی معرفة التقاویم = ثلاثون فصل = سی فصل = مختصر در معرفت تقویم؛ نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد (597-672) اهدا به: نام سلطان بن سلطان یحیی کیا پادشاه طبرستان تاریخ تألیف: 26 ربیع الثانی 866ق شرحی است بر کتاب سی فصل معروف خواجه نصیر طوسی، در چهل «فصل» که ده فصل بر آن افزوده است: 1. حساب جمل؛ 2. بیان سال و ماه و روز؛ 3. تاریخ عربی و شرح کبایس آن؛ 4. تاریخ رومی؛ 5. تاریخ فرس؛ 6. تاریخ ملکی؛ 7. تاریخ مغولی؛ 8. بیان عدد افلاک و کیفیت ترتیب آن؛ 9. بیان حرکت افلاک و ستارگان؛ 10. بروج اجزای آن؛ 11. بیان عروض کواکب؛ 12. ساعات و ارتفاعات؛ 13. نظرات میان کواکب واقع می‌شود؛ 14. تناظر کواکب؛ 15. ظهور و اختفای کواکب؛ 16. احوال سیر کواکب؛ 17. ممازجات قمر؛ 18. منازل ماه؛ 19. جداول؛ 20. آنچه پیش از اوراق ماهها؛ 21. خانها و وبال کواکب؛ 22. شرف و هبوط کواکب؛ 23. طبایع بروج و ارباب آن؛ 24. تذکیر و تأنیث؛ 25. قسمت حدود کواکب؛ 26. قسمت وجوه دریجان؛ 27. اثنا عشریه؛ 28. دلالات خانها؛ 29. قوت و ضعف خانها؛ 30. فرح و حیز کواکب؛ 31. اوج و حضیض ستارگان؛ 32. نسبت کواکب اهل این فن؛ 33. مدلولات کواکب؛ 34. حدود اتصالات و اجرام کواکب؛ 35. سعد و نحس؛ 36. تشریق و تغریب کواکب؛ 37. قوتهای کواکب؛ 38. ضعف کواکب؛ 39. در آن چیزی که در اختیارات ناگزیر است؛ 40. اختیارات روزها. در آن از «تحفه شاهیه» خود یاد کرده و این غیر از «مختصر در معرفت تقویم» اوست. آغاز: بسمله. تیمنا بذکر من جری بامره القلم توکلا بلطف من تنزه عن العدم حمد بی حد و شکر مر خالق احد را که بی معاون و مدد انسان را بر احسن تقویم آفرید. چنین گوید ... عبدالقادر الرویانی ... که چون بعضی از اخوان با وفا و خلان با صفا بمطالعه سی فصل مشغول بودند و معرفت تقویم می‌نمودند ... التماس نمودند که نسخه‌ای میباید نوشتن ... و این رساله موسوم به تحفه نظامیه ... مشتمل بر چهل فصل ... انجام: که از نحس منصرف بود، هیچ کاری نشاید کردن. تم. [نسخه‌های منزوی 255/1 و 383/1؛ الذریعة 478/3 و 253/21؛ فهرستواره منزوی 2848/4؛ دنا 1010/2 (24 نسخه)]