شناسنامه کتاب‌شناختی اثر
تحفه مبشریه
tohfe-ye mobaššerīye
1
نسخه ثبت‌شده
مشاهده فهرست نسخه‌ها
↓
پیوند کوتاه:
/w/13509
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #13509
پدیدآور / مؤلف:
سعد طبیب، محمد بن سعد
تاریخ و سده تألیف:
نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 7، ص 589
تا 590
زبان و قالب:
فارسی
رده‌های موضوعی:
طب
اهدا / به درخواست:
مبشر بن همایون شاه
معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)
در دو «مقاله» هر کدام مشتمل بر «مقدمه» و دو «باب»: مقاله 1. تشریح اعضای مفرده و مرکبه بر سبیل اجمال: مقدمه: در تعریف اعضا و تقسیم آن، باب اول: در تشریح اعضاء مفرده، باب دوم: در تشریح اعضاء مرکبه؛ مقاله 2. بیان حدود و رسوم امراض: مقدمه در تعریف مرض و تقسیم آن، باب اول در امراض مشهوره مخصوص به عضو عضو در شانزده فصل، باب دوم در امراض مشهور غیر مخصوص به عضو عضو در چهار فصل: در حمیات، در اورام و بثور، در کسر و قرحه، در امراض زینه.
بلافاصله پس از آن رساله مختصری است در هشت ورق ایضاً به فارسی در بیان تیراندازی قطب الدین مبشرخان مذکور از انشاء سعد بن عبدالله پدر مؤلف تحفه مبشریه (که با عنوان «تذکره» معرفی خواهد شد) که به قرینه این که به تقریب کلیه کسانی که نامشان در این رساله مسطور است از مردم ایج یعنی به کلی از نواحی جنوبی ایرانند و به‌خصوص خود مؤلف که از اهالی لار بوده معلوم می‌شود بی‌هیچ شک و شبهه‌ای که این قطب الدین مبشرخان قطعاً از ملوک صفحات جنوبی ایران و به عبارت دقیق‌تر از ملوک خطه لار که در قرون گذشته از نواحی بسیار مهم گرمسیرات فارس محسوب می‌شده، بوده است و به لحاظ این که در میان جمیع حکام و ملوک ممالک اسلامی تنها در بین حکام ناحیه مذکور است که به یک تن بر می‌خوریم که نام خودش قطب الدین و نام دو تن از جانشینان بلافصل او به ترتیب جهانشاه و علاء الملک است و از آن طرف تمام این فقرات طبق مسطورات مؤلف این رساله که اسامی آنها را با آب و تاب تمام ذکر می‌کند جزء به جزء عیناً مطابقت دارد با این شخص پس یقین قطعی به وقوع می‌پیوندد که این قطب الدین مبشرخان ممدوح دو مؤلف مذکور هیچ کس نمی‌تواند باشد جز همان قطب الدین ابوالنصر مبشرخان مذکور در جهان آرای قاضی احمد غفاری (ص 190) که در سال 797 به دنیا آمده و در سنه 830 به حکومت لار رسیده و در 859 فوت نموده است و پسر او جهانشاه و پسر این اخیر علاءالملک نیز به ترتیب در سال 861 و 883 به حکومت آن خطه رسیده‌اند (یک مکتوب از مکاتیب قطب بن محیی خطاب به همین علاء الملک است)، و آخرین حاکم این خاندان ابراهیم خان ابن نورالدهرخان بن ابراهیم ایضا ملقب به علاءالملک است که در سال 1010 به دست شاه عباس اول صفوی گرفتار شد و نوبت حکومت و امارت ایشان در صفحات لارستان به او خاتمه یافت (پس عصر تقریبی تألیف این دو کتاب نیز به طور ضمنی معلوم شد).
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
دنا 996/2
فهرستواره منزوی 3343/5
متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))
● تحفه مبشریه / طب / فارسی
tohfe-ye mobaššerīye
سعد طبیب، محمد بن سعد، ق 9قمری
sa‘d-e tabīb, mohammad ebn-e sa‘d (-15c)
اهدا به: مبشر بن همایون شاه
در دو «مقاله» هر کدام مشتمل بر «مقدمه» و دو «باب»: مقاله 1. تشریح اعضای مفرده و مرکبه بر سبیل اجمال: مقدمه: در تعریف اعضا و تقسیم آن، باب اول: در تشریح اعضاء مفرده، باب دوم: در تشریح اعضاء مرکبه؛ مقاله 2. بیان حدود و رسوم امراض: مقدمه در تعریف مرض و تقسیم آن، باب اول در امراض مشهوره مخصوص به عضو عضو در شانزده فصل، باب دوم در امراض مشهور غیر مخصوص به عضو عضو در چهار فصل: در حمیات، در اورام و بثور، در کسر و قرحه، در امراض زینه.
بلافاصله پس از آن رساله مختصری است در هشت ورق ایضاً به فارسی در بیان تیراندازی قطب الدین مبشرخان مذکور از انشاء سعد بن عبدالله پدر مؤلف تحفه مبشریه (که با عنوان «تذکره» معرفی خواهد شد) که به قرینه این که به تقریب کلیه کسانی که نامشان در این رساله مسطور است از مردم ایج یعنی به کلی از نواحی جنوبی ایرانند و به‌خصوص خود مؤلف که از اهالی لار بوده معلوم می‌شود بی‌هیچ شک و شبهه‌ای که این قطب الدین مبشرخان قطعاً از ملوک صفحات جنوبی ایران و به عبارت دقیق‌تر از ملوک خطه لار که در قرون گذشته از نواحی بسیار مهم گرمسیرات فارس محسوب می‌شده، بوده است و به لحاظ این که در میان جمیع حکام و ملوک ممالک اسلامی تنها در بین حکام ناحیه مذکور است که به یک تن بر می‌خوریم که نام خودش قطب الدین و نام دو تن از جانشینان بلافصل او به ترتیب جهانشاه و علاء الملک است و از آن طرف تمام این فقرات طبق مسطورات مؤلف این رساله که اسامی آنها را با آب و تاب تمام ذکر می‌کند جزء به جزء عیناً مطابقت دارد با این شخص پس یقین قطعی به وقوع می‌پیوندد که این قطب الدین مبشرخان ممدوح دو مؤلف مذکور هیچ کس نمی‌تواند باشد جز همان قطب الدین ابوالنصر مبشرخان مذکور در جهان آرای قاضی احمد غفاری (ص 190) که در سال 797 به دنیا آمده و در سنه 830 به حکومت لار رسیده و در 859 فوت نموده است و پسر او جهانشاه و پسر این اخیر علاءالملک نیز به ترتیب در سال 861 و 883 به حکومت آن خطه رسیده‌اند (یک مکتوب از مکاتیب قطب بن محیی خطاب به همین علاء الملک است)، و آخرین حاکم این خاندان ابراهیم خان ابن نورالدهرخان بن ابراهیم ایضا ملقب به علاءالملک است که در سال 1010 به دست شاه عباس اول صفوی گرفتار شد و نوبت حکومت و امارت ایشان در صفحات لارستان به او خاتمه یافت (پس عصر تقریبی تألیف این دو کتاب نیز به طور ضمنی معلوم شد).
[دنا 996/2؛ فهرستواره منزوی 3343/5]
نسخه‌های خطی این اثر
1 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
رضوی
مشهد
|
5065 | بی‌کاتب | اواسط قرن 10 | نستعلیق | 85 | شناسنامه ← |