التحفة الکلامیة (مختصر)

● التحفة الکلامیة (مختصر) / کلام و اعتقادات / عربی at-tuḥfat-ul kalāmīya (mx.) ؟ ابن ابی جمهور، محمد بن علی، 838؟-906؟ قمری ebn-e abī-jomhūr, mohammad ebn-e ‘alī (1435-1501) وابسته به: تحفة الكلامية = التحفة ابن ابی جمهور، محمد بن علی (838-906) در دیباچه از خود نام نبرده است و می‌گوید پس از نگارش «التحفة الكلامية» به نگارش این پرداختم و چند جا در متن و نیز در پایان بررسی بیشتر را به همان کتاب ارجاع می‌دهد. مسلم آن است که مؤلف متن و مختصر یکی است گرچه مؤلف آن مورد اختلاف است نسخه‌ای از آن در کتابخانه مسجد گوهرشاد معرفی شده که آن را از آن موسوی، محمد بن ابی الحسن (963-1043ق) دانسته است. متن در دو «مقاله» است: 1. قوانین منطقی؛ 2. کلام شیعی. در دیباچه مختصر آن می‌گوید بخش قوانین منطقی را حذف و بقیه را گزیده و جابجا ساختم. در پنج «باب» و هر باب با سربندهای «مسأله»: 1. التوحید؛ 2. العدل؛ 3. المعاد؛ 4. النبوة؛ 5. الامامة. برای نشانی: الباب الثاني في العدل. «مسئلة» العقل يقضى بحسن بعضی الافعال و قبح بعضها من غير استعانة من الشرع للعلم الضرورى بحسن مراعات اليتيم و تفقده و قبح ايذائه و لطمه ... آغاز: الحمدلله الذى بصرنا على ادراک دقائق فصول الکلام و جعلنا ممن بعث اليه أفضل رسله محمد صلى الله عليه و على آله السلام انجام: و قد أشبعنا الکلام فى هذه المسألة فی رسالتنا المسماة بالتحفة الكلامية من أراد الزيادة فليرجع اليها [الذریعه 463/3 «التحفة الكلامية» همانجا 186/20 «مختصر التحفة الكلامية» که در هیچ‌یک نام نگارنده نیامده است؛ یادداشت سید عبدالعزیز طباطبایی که هر دو را نگارش احسایی دانسته است؛ دنا 992/2 (21 نسخه)]