نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

تحفة الرضا

tuḥfat-ur riḍā
7 نسخه ثبت‌شده از قرن 12 تا 13 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/13212
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #13212
تاریخ و سده تألیف: 1119 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی: فنخا، ج 7، ص 425 تا 426
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: تاریخ معصومین
اهدا / به درخواست: سلطان حسین صفوی (1105-1135ق)
محل تألیف: مشهد الرضا

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

مؤلف در ابتدای جوانی پنج مرتبه به زیارت امام رضا (ع) مشرف شده و از محضر علمای آن دیار نظیر شیخ حر عاملی بهره‌ها برده و سپس مدت بیست سال به زیارت بیت الله الحرام و عتبات عالیات مشرف شده تا اینکه در سال 1119 به اتفاق شاه سلطان حسین صفوی دوباره توفیق زیارت امام رضا (ع) نصیبت وی شده و در آنجا به ذهنش رسیده که کتابی مختصر در تاریخ امام رضا (ع) و ثواب زیارت و آداب و ادعیه و طریق زیارت آن حضرت بنویسد و این تألیف، در واقع مکمل و تتمیم «هدایة السالکین» [هدایة السالکین، کتابی است فارسی در بیان مسائل حج و ادعیه و آداب مشعر الحرام و طریقه زیارات پیامبر مکرم (ص) و فاطمه زهرا و ائمه بقیع (ع)] اوست؛ این کتاب مشتمل است بر یک «مقدمه»، هشت «باب» و یک «خاتمه»: مقدمه در اسم شریف و کیفیت و لقب و نسب و کیفیت و تاریخ ولادت حضرت؛ 1. بیان بعضی از فضایل و معجزات حضرت بر سبیل اختصار؛ 2. بیان سبب و کیفیت تشرف حضرت به خراسان و کیفیت شهادت و غسل و کفن و تاریخ شهادت و عمر شریف و مدفن و عدد اولاد آن حضرت؛ 3. ثواب زیارت حضرت بر سبیل اقتصار و تحقیق معنی قبله هفتم در ضمن حدیث هشتم و حدیث دعبل و حکایت قصیده او در شأن حضرت و اخبار بعضی از وقایع غریبه که در روضه منوره و حرم محترم آنحضرت واقع شده؛ 4. آداب و قواعد و شرایط و مقدمات زیارات حضرات؛ 5. زیارات مخصوص حضرت؛ 6. زیارات جامعه؛ 7. ادعیه که خواندنش بعد از زیارات حضرات ائمه اطهار (ع) در جانب سر مبارک ایشان مناسب است؛ 8 زیارات جامعه اولاد ائمه (ع) و انبیاء سابقین و حضرت فاطمه بنت موسی بن جعفر (ع) در قم و عبدالعظیم در ری و قبور مومنین؛ خاتمه در زیارت ائمه (ع) بنیابت برادران.
آغاز اثر
« حمد فزون و سپاس و ستایش از حد فزون مالک الملکی را جل شأنه و عظم سلطانه سزاست که آثار دین داری. »
انجام اثر
« و فی جمیع اخوانی و اخواتی و ولدی و أهلی بجودک و کرمک یا ارحم الراحمین. »
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
فهرستواره منزوی 1578/3 و 178/7

متن فنخا

● تحفة الرضا / تاریخ معصومین / فارسی tuḥfat-ur riḍā پیشنماز، محمد حسین بن مرتضی قلی، ق 12 قمری pīšnəmāz, mohammad hoseyn ebn-e mortezā qolī (-18c) اهداء به: سلطان حسین صفوی (1105-1135ق) تاریخ تألیف: ربیع الاول 1119ق؛ محل تألیف: مشهد الرضا مؤلف در ابتدای جوانی پنج مرتبه به زیارت امام رضا (ع) مشرف شده و از محضر علمای آن دیار نظیر شیخ حر عاملی بهره‌ها برده و سپس مدت بیست سال به زیارت بیت الله الحرام و عتبات عالیات مشرف شده تا اینکه در سال 1119 به اتفاق شاه سلطان حسین صفوی دوباره توفیق زیارت امام رضا (ع) نصیبت وی شده و در آنجا به ذهنش رسیده که کتابی مختصر در تاریخ امام رضا (ع) و ثواب زیارت و آداب و ادعیه و طریق زیارت آن حضرت بنویسد و این تألیف، در واقع مکمل و تتمیم «هدایة السالکین» [هدایة السالکین، کتابی است فارسی در بیان مسائل حج و ادعیه و آداب مشعر الحرام و طریقه زیارات پیامبر مکرم (ص) و فاطمه زهرا و ائمه بقیع (ع)] اوست؛ این کتاب مشتمل است بر یک «مقدمه»، هشت «باب» و یک «خاتمه»: مقدمه در اسم شریف و کیفیت و لقب و نسب و کیفیت و تاریخ ولادت حضرت؛ 1. بیان بعضی از فضایل و معجزات حضرت بر سبیل اختصار؛ 2. بیان سبب و کیفیت تشرف حضرت به خراسان و کیفیت شهادت و غسل و کفن و تاریخ شهادت و عمر شریف و مدفن و عدد اولاد آن حضرت؛ 3. ثواب زیارت حضرت بر سبیل اقتصار و تحقیق معنی قبله هفتم در ضمن حدیث هشتم و حدیث دعبل و حکایت قصیده او در شأن حضرت و اخبار بعضی از وقایع غریبه که در روضه منوره و حرم محترم آنحضرت واقع شده؛ 4. آداب و قواعد و شرایط و مقدمات زیارات حضرات؛ 5. زیارات مخصوص حضرت؛ 6. زیارات جامعه؛ 7. ادعیه که خواندنش بعد از زیارات حضرات ائمه اطهار (ع) در جانب سر مبارک ایشان مناسب است؛ 8 زیارات جامعه اولاد ائمه (ع) و انبیاء سابقین و حضرت فاطمه بنت موسی بن جعفر (ع) در قم و عبدالعظیم در ری و قبور مومنین؛ خاتمه در زیارت ائمه (ع) بنیابت برادران. آغاز: حمد فزون و سپاس و ستایش از حد فزون مالک الملکی را جل شأنه و عظم سلطانه سزاست که آثار دین داری. انجام: و فی جمیع اخوانی و اخواتی و ولدی و أهلی بجودک و کرمک یا ارحم الراحمین. [فهرستواره منزوی 1578/3 و 178/7]

نسخه‌های خطی این اثر

7 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
امام هادی
مشهد
85 بی‌کاتب سلخ ربیع الثانی 1119ق نستعلیق، نسخ 269 شناسنامه ←
2
مرکز احیاء
قم
886 نامشخص - - - شناسنامه ←
3
دانشگاه
تهران
5003 بی‌کاتب قرن 11 و 12 شکسته نستعلیق، نسخ 266 شناسنامه ←
4
مرکز احیاء
قم
3184 بی‌کاتب قرن 12 نسخ 216 شناسنامه ←
5
رضوی
مشهد
3121 مراد علی بن حسنعلی بغایری سلخ رمضان 1203ق نستعلیق، نسخ 127 شناسنامه ←
6
مرکز احیاء
قم
3490 علی اصغر بن علی اکبر سلخ ربیع الاول 1221ق نسخ 221 شناسنامه ←
7
رضوی
مشهد
3120 عبدالحسین بن علی اکبر جمعه 14 ذیحجه 1262ق نستعلیق، نسخ 2 شناسنامه ←