شناسنامه کتابشناختی اثر
التبيان فی اعراب القرآن
at-tibyān fī i‘rāb-il qur‘ān
47
نسخه ثبتشده
از قرن 7 تا 13 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/12383
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #12383
پدیدآور / مؤلف:
عکبری، عبدالله بن حسین
تاریخ و سده تألیف:
نامشخص
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 6، ص 891
تا 895
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
علوم قرآن
عناوین دیگر و همتراز:
املاء ما من به الرحمن من وجوه الاعراب و القراءات فی جمیع القرآن
(imlā’-u mā min bi-hi-r raḥmān min wujūh-il i‘rāb wa-l qirā’āt)
اعراب ابوالبقاء
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
آیات و کلمات قرآن را از اول تا آخر ترکیب میکند و ضمناً قراءات مختلف را ذکر کرده و وجه اعراب آن را بیان مینماید و برای آنها شواهدی از لغات و اشعار بیان میکند و مختصراً متعرض جهات نحوی آیات شده است. در نسخه چاپی اشتباهاً نسبت داده شده به ابوالبقاء نحوی رازی. این تفسیر را چنانکه خود در مقدمه فرموده مختص به اعراب کلمات قرآن و وجوه قرائات آنها قرار داده و آن را «التبیان فی اعراب القرآن» و «اعراب ابوالبقاء» و «املاء ما من به الرحمن من وجوه الاعراب والقرائات فی جمیع القرآن» گویند. آیات و کلمات قرآن را از اول تا آخر ترکیب میکند و ضمناً قراءات مختلف را ذکر کرده و وجه اعراب آن را بیان مینماید.
آغاز اثر
« بسمله. الحمدلله الذی وفقنا لحفظ كتابه و وفقنا على الجليل من حكمه ... اما بعد فان اولی ماعنی باغی العلم بمراعاته واحق ما صرف الغاية الى »
انجام اثر
« و اما الناس الاخير فقيل هو معطوف على ذى الوسواس اى من شر القبيلين و قيل هو معطوف على الجنة. آخر الكتاب و الحمدلله رب العالمين و الصلوة و السلام على خير خلقه محمد و آله الاكرمين. »
سوابق و چاپهای اثر
مطبوعات شرف، جزء2، 1303ق؛ المطبوعات الميمنيه، 1306ق؛ طهران، سنگی، 1276ق، رحلی
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
کشف الظنون 341/1
ذخائر التراث العربی الاسلامی 694/2
مشار عربی ص 159
معجم المطبوعات ج1ص 294
الاوقاف العامه بغداد 57/1
دنا 776/2 (43 نسخه)
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● التبيان فی اعراب القرآن = املاء ما من به الرحمن من وجوه الاعراب و القراءات فی جمیع القرآن = اعراب ابوالبقاء / علوم قرآن / عربی
at-tibyān fī i‘rāb-il qur‘ān=imlā’-u mā min bi-hi-r raḥmān min wujūh-il i‘rāb wa-l qirā’āt
عکبری، عبدالله بن حسین، 538-616 قمری
‘okbarī, ‘abd-ol-lāh ebn-e hoseyn (1144-1220)
آیات و کلمات قرآن را از اول تا آخر ترکیب میکند و ضمناً قراءات مختلف را ذکر کرده و وجه اعراب آن را بیان مینماید و برای آنها شواهدی از لغات و اشعار بیان میکند و مختصراً متعرض جهات نحوی آیات شده است. در نسخه چاپی اشتباهاً نسبت داده شده به ابوالبقاء نحوی رازی. این تفسیر را چنانکه خود در مقدمه فرموده مختص به اعراب کلمات قرآن و وجوه قرائات آنها قرار داده و آن را «التبیان فی اعراب القرآن» و «اعراب ابوالبقاء» و «املاء ما من به الرحمن من وجوه الاعراب والقرائات فی جمیع القرآن» گویند. آیات و کلمات قرآن را از اول تا آخر ترکیب میکند و ضمناً قراءات مختلف را ذکر کرده و وجه اعراب آن را بیان مینماید.
آغاز: بسمله. الحمدلله الذی وفقنا لحفظ كتابه و وفقنا على الجليل من حكمه ... اما بعد فان اولی ماعنی باغی العلم بمراعاته واحق ما صرف الغاية الى
انجام: و اما الناس الاخير فقيل هو معطوف على ذى الوسواس اى من شر القبيلين و قيل هو معطوف على الجنة. آخر الكتاب و الحمدلله رب العالمين و الصلوة و السلام على خير خلقه محمد و آله الاكرمين.
چاپ: مطبوعات شرف، جزء2، 1303ق؛ المطبوعات الميمنيه، 1306ق؛ طهران، سنگی، 1276ق، رحلی
[کشف الظنون 341/1؛ ذخائر التراث العربی الاسلامی 694/2؛ مشار عربی ص 159؛ معجم المطبوعات ج1ص 294؛ الاوقاف العامه بغداد 57/1؛ دنا 776/2 (43 نسخه)]
نسخههای خطی این اثر
47 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 31 |
رضوی
مشهد
|
12702 | عبدالوهاب حسینی قمی | رجب 1173ق | نستعلیق | 111 | شناسنامه ← |
| 32 |
رضوی
مشهد
|
16994 | بیکاتب | سه شنبه 12 ذیقعده 1178ق | نستعلیق | 207 | شناسنامه ← |
| 33 |
مدرسه باقریه
مشهد
|
31 | بیکاتب | سه شنبه 12 ذیقعده 1178ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 34 |
رضوی
مشهد
|
1454 | بیکاتب | ربیع الاول 1246ق | نستعلیق | 296 | شناسنامه ← |
| 35 |
مروی
تهران
|
38 | بیکاتب | 1271ق | - | - | شناسنامه ← |
| 36 |
زنجانی (آیة الله)
قم
|
110 | محمد حسین بن علی عسکر | یک شنبه 20 محرم 1279ق | نستعلیق | 80 | شناسنامه ← |
| 37 |
مرعشی
قم
|
559 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 180 | شناسنامه ← |
| 38 |
مجلس
تهران
|
12111 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 314 | شناسنامه ← |
| 39 |
ملی
شیراز
|
21-ت/154 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 171 | شناسنامه ← |
| 40 |
مجلس
تهران
|
12069 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 242 | شناسنامه ← |
| 41 |
ملی
تهران
|
3109 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 324 | شناسنامه ← |
| 42 |
مهدوی (کتابخانه)
قم
|
بدون شماره | بیکاتب | بیتاریخ | - | - | شناسنامه ← |
| 43 |
عمومی اصفهان (فرهنگ سابق)
اصفهان
|
2689 | محمد بن حسن حنبلی | سهشنبه 4 ذیقعده 96 ... | نسخ | 571 | شناسنامه ← |
| 44 |
رضوی
مشهد
|
24110 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 45 |
گلپایگانی
قم
|
949-6/39 | بیکاتب | نسخه قدیمی است | نسخ | 223 | شناسنامه ← |
| 46 |
مسجد اعظم
قم
|
256/1 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 7 | شناسنامه ← |
| 47 |
مسجد اعظم
قم
|
1993 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 287 | شناسنامه ← |