تاریخ قیاصره

● تاریخ قیاصره = کتاب قیاصره ناصره همایونی / تاریخ جهان / فارسی tārīx-e qayāsere = k.-e qayāsere-ye nāsere-ye homāyūnī نائینی منشی، علیخان بن محمد، ق13 قمری nā‘īnī monšī, ‘alīxān ebn-e mohammad (-19c) تاریخ تالیف: 1296ق تألیف مسیو سوء تن، ترجمه علی منشی نائینی ابن حاج میرزا محمد مجتهد. تاریخ قیاصره دوازده‌گانه رومة الکبری از مصنفات مسیو سوء تن مورخ لاتینی بوده و مسیو دلاهازب فرانسوی آن را به زبان فرانسه ترجمه نموده و سپس در دارالترجمه همایونی ترجمه تحت اللفظی به فارسی شده و چون ترجمه مزبور عاری از بلاغت بوده لذا محمد حسن خان صنیع الدوله در ذیحجه 1295 به امر ناصرالدین شاه قاجار تألیف و تحریر تاریخ مزبور را به عهده مترجم مذکور محول می‌نماید و علی منشی پس از هفت ماه آن نسخه آشفته را با عباراتی سلیس و مضامینی بلیغ تلفیق داده و جلدین را به خط خود به اتمام رسانده و نام آن را «کتاب قیاصر ناصره همایونی» که به حساب ابجد مساوی با سال 1296 قمری است قرار داده است. (محمد علی هدایت) [نسخه‌های منزوی 317/5؛ دنا 730/2]