بزم آرا

● بزم آرا / کلام و اعتقادات / فارسی bazm-ārā توپچی، محمد تقی بن محمد، ق13 قمری tūpčī ،mohammad taqī ebn-e mohammad (- 19c) اهدا به: فتحعلی شاه و عباس میرزا نایب السلطنه، به دستور میرزا عیسی بن موسی قائم مقام فراهانی تاریخ تألیف: 1257 یا 1260ق در پنج «باب» ساخته و به دفتری که نوشته و به آذربایجان فرستاده بودند و پاسخ خواستند پاسخ داده است چون او به تورات و انجیل آشنا بوده و یا اولیای کلیسایی دهخوارقان رفت و آمد داشته است در این دفتر او از اسلام دفاع و یهود و نصارا را رد نموده و آن را «بزم آرا» خوانده است (دیباچه). در کتاب عبارات دو عهد عتیق و جدید به زبان اصلی بسیار آمده و ترجمه شده است. چنین است فهرست باب‌ها: 1. توحید خدا؛ 2. اثبات عدل خدا؛ 3. نبوت محمد. از شعرهای خود او هم در این کتاب دیده می‌شود. نویسنده می‌گوید: در آغاز جوانی اطلاعاتی از مذاهب نصاری و یهود و اسلام کسب کردم و سپس به دیار غربت افتادم پس از غربت و دربه‌دری زیاد آخر گذارم به آذربایجان افتاد. روزی بدانجا در مجلسی رساله‌ای از چند بت‌پرست به دستم رسید که حاوی افکار باطل و پریشان بود، پس از بحث در اطراف مندرجات آن مجلسیان از من جواب خواستند، من هم به جواب‌گویی پرداختم. اتفاقاً جوابم به عرض حاجی میرزا آقاسی صدر اعظم رسید و او را خوش آمد او ضمن نامه‌ای از من خواست که کتابی در رد مذهب نصاری و یهودیه پردازم من نیز برای امتثال امر او این کتاب را پرداختم. آغاز: بسمله. حمد و سپاس بی قیاس و ستایش بی اقتباس حکیم کامل و علیم قابل را که اشیاء عالم و اجزاء آدم بآن وجود مظهریست موجود. انجام: متوقع از اصحاب کرم ... آنست که ذیل عفو بنقصان و عیوب آن بکشند و بنده خاکسار را بامتحان نکشند با تمام پیوست تسویده این کتاب ... که مسمی ببزم آراست بحسب الخواهش ... محمد تقی سلطان توپچی ... فی بلدة خویین بیدی ... ابراهیم بن ... حاجی جوانمرد خویینی فی شهر رمضان ... سنة 1257 مطابق قوی ئیل [فهرستواره منزوی 152/9]