اوصاف الاشراف

62. تهران؛ سلطنتی؛ شماره نسخه: 511 آغاز: برابر؛ انجام: تطبیق تأثیرات عالم بزرگ یا کوچک بدانکه اگر در عالم بزرگ ملائکه نباشد ... و همچنین نیز در عالم بزرگ نظر کنیم کثرت بسیار بینیم بواسطه افلاک و کواکب و عناصر و موالید ثلاثه و جزئیات و مرکبات اما چون نظر بذات حق تعالی عز شانه کنی همه را در تصرف امر او یابی بلکه خود همه او را یابی و دانی و از اینجا معانی را دریابی. رزقنا الله ولاکم قد تمت هذه النسخه الشریفه المطلوب المملو بجواهر الفاظ المسلوب ... فی شهر ذیقعده الحرام سنه 1120 در مرحله شصت بتحریر درآمد بابا مرتضی قلی. مجموعه ایست منظوم و منثور با انشائی مقید و مصنوع از مطالب و عناوین مختلف از جمله: رقعه در منقبت حضرت رسول اکرم (ص)، مدح و ثنای شاه سلیمان الحسینی الموسوی الصفوی بهادرخان، چند سطر درباره وضع آب و هوای مرطوب و گرم و پشه‌های گیلان، جواب مکتوب طهماسب سلطان حاکم سابق را نکوه و تلیجان که مرحوم میرزا معصوم وزیر سابق گیلان را بواسطه دوستی و آشنائی تکلیف ییلاق دیلمان نموده، جواب کتابت عالیحضرت میرزا سیدی وزیر لاهیجان که مرحوم مزبور را بروغن گل رازقی یاد نموده بود نوشته شده، چند سطر عرفانی از محقق الصمدانی سائل همدانی، سواد مکتوبی که مرحوم میرزا کاظم وزیر الکاکسکربیگی از یاران نوشته، اشعاری از صائب تبریزی اصفهانی، در حواشی بعضی صفحات اشعاری از فضولی نامه ملاطغرا در جواب کاغذ سفید بمیرزا کاظم؛ از منشات مسیحای کاشی به آقا اشرف طبیب، رقعه نواب اعتمادالدوله بحسین خان منشی، چند غزل از غزلیات خواجه حافظ شیرازی، و بالاخره رساله اوصاف الاشراف؛ خط: شکسته نستعلیق و نسخ ممتاز، کا: بابا مرتضی قلیخان شاملو، تا: 1120ق؛ افتادگی: آغاز؛ رساله اوصاف الاشراف و اشعار در حواشی، بابا مرتضی قلی از شکسته نویسان عهد صفویه و از تربیت یافتگان مکتب عبدالحمید شکسته نویس بوده است، پنج ورق از بدایت کتاب که شامل چند رقعه و مکتوب به خط شکسته نستعلیق بسیار زیبا و دلپسند و چشم‌نواز است احتمالاً خط شفیعا تشخیص داده شده، شفیعا از خطاطین آتش دست هنرمند و از مشاهیر خوشنویسان اوایل قرن یازدهم هجرت و از سادات محترم و محبوب شهر هرات بوده است که رسم الخط شکسته نویسی را ابداع و در نهایت استادی بحد کمال رساند و بعدها یکی از شاگردانش عبدالحمید درویش با شیوه ملیح و لطیف شکسته نویسی این فن را باوج رساند. این نسخه به‌سال‌های 1282 و 1322ق به ترتیب از عرض کتابخانه مبارکه گذشته است، مجدول، کمندکشی زرین و رنگین؛ مهر: ناصرالدین شاه قاجار؛ کاغذ: ترمه اصفهانی متن زرافشان، جلد: مقوای روکش تیماج گلی رنگ وسط سه گل ترنج ضربی و یک حاشیه دانه تسبیحی ضربی، 177ص، بین 8-21 سطر، قطع: وزیری متوسط، اندازه: 19×29سم [ف: 7-134]