شناسنامه کالبدشناسی نسخه خطی
اصل نسخه (دستخط مؤلف)
عنوان اثر:
اصول الفقه
پیوند کوتاه:
/m/40243
نشان‌های نسخه‌شناسی و کالبدشناسی
اصل نسخه (دستخط مؤلف)
✓
حواشی به خط مؤلف
—
تذهیب و سرلوح
—
نگاره و نقاشی
—
تصحیح‌شده (مصحح)
✓
دارای حواشی (محشی)
✓
سطور مجدول (جدول‌بندی)
—
دارای رکابه (پای‌صفحه)
—
مقابله و بلاغ
—
چاپ عکسی / فاکسیمیله
—
مشخصات کاتب و تاریخ کتابت
- نام کاتب:
- مؤلف (نسخه اصل)
- تاریخ کتابت:
- بی‌تاریخ
- محل کتابت:
- نامشخص
- ردیف ثبت در مأخذ:
- ردیف 79 (در فنخا)
ویژگی‌های مادی و ظاهری نسخه
- نوع و اقلام خط:
- نستعلیق
- تعداد برگ و سطر:
- 198 برگ • -
- ابعاد و اندازه (سانتی‌متر):
- 15×21سم
- کاغذ و جلد:
- فرنگی شکری • تیماج خرمایی، عطف تیماج عنابی
آغاز نسخه
« مقدمة اصول الفقه علم لهذا العلم و له اعتبار ان من جهة الاضافه و من جهة العلمية »
انجام نسخه
« فانه نسخ و الا فلا لو نقص من حد الزانی عشرین.
مؤلف به تحقیق شناخته نشد لکن وی از سلاله خاندان پیامبر اکرم (ص) و از علماء امامیه در نیمه قرن 13ق به ضبط کتاب حاضر (برگ 33پ سطر21) رساله‌ای در باب اقسام حمل در منطق نگاشته است: «فی هذا المقام اختلافات كثيرة و تفصيلات غير يسيرة و لا يسعها المقام تعرض ذكرها و انى حررت رسالة مفرده في هذه المسئله مشتملة على تحقيقات نفیسه و کلمات دقیقه حین الاشتغال بالمباحثه المنطق بطريق التحقيق الاستدلال لبعض الاخوان و كنت اشوق ان اذكر بعض الكلمات في هذا المبحث و لكن لم يكن الرسالة حاضرا عندی و لذا اكتفيا بهذا القدر». مؤلف در تنظیم مطالب به کتب: قوانین الاصول میرزای قمی (- 1231 هـ.ق)، فصول الغرویه شیخ محمد حسین اصفهانی (-1250ق)، ضوابط الاصول سید ابراهیم قزوینی (- 1264ق) و اشارات الاصول کرباسی (- 1261) اشراف کامل داشته و بعضاً بین آنان به قضاوت نشسته است مانند: «و ان كان حصرا لمدلول فلا نسلم لان المدلول اعم فلا يلزم ان يكون فى منحصراً في الموضوع هذا تمام مراد الشيخ [صاحب فصول] فى هذا الكلام ولكن الحق و الانصاف مع الفاضل القمی»، «و يمكن الجواب من اعتراضات الشيخ اما عن الاول فلانا نقول ان المراد الفاضل القمی» [برگ 36پ سطر 1] و در برگ 39پ سطر 29 نوشته است: «الملحوظة في مقابل اسم الجنس لامط و مع ذلك فكيف يقال بالتناقض بين كلماته و هذا مهما من فکر نفسی فی کلامه ره و ظنی ان کل تعمق النظر في كلماته ره يعلم بعدد ورود اعتراض علی کلامه اصلا و هذه الايرادات المذكور كانت مما اورده السيد الاستاد و بجدى رسول الله او لم يكن حرمة الاستاد واجبا يمكن لي دفع كلها و لكن بما لم يسمع كلام الحق في هذا لازمان من اى شخص صدر فلابد من اختيار السكوت و سماع كل كلام و تحرير محقا كان او باطلا حتى لا يلزم مخالفة الاستاد ايضا». كتاب شامل مباحث الفاظ در عناوین «اصل» می‌باشد که عمده آنها عبارت است از: «اصل في بيان ان مفهوم الوصف حجة ام لا، اصل مفهوم الغاية هل هو حجة ام لا، اصل فی مفهوم الحصر و الكلام فيه بقع فی مقامين، اصل فی بیان مفهوم العلة، اصل في العام و الخاص در چندین اصل). اصل في المبادى اللغويه، اصل هل الامر بمجرده للمره او التكرار او مشترک بينهما لفظا او معنا، اصل في ان الامر المجرد من القرينة للفور او مشترک بینه و بین جواز التراخي، اصل في عموم التشبيه و المنزلة و حذف المتعلق و البداية، اصل اختلفوا في افادة نفى الاستواء العموم على اقوال، اصل في ان عام المخصص هل حقيقه في الباقی ام مجاز و تنقیح المقام موقوف علی رسم مقدمات، اصل في ان العام المخصص هل يخرج من الحجيته فى غير محل التخصيص ام لا، اصل في انه قد وقع الخلاف بين الاصحاب في جواز العمل بالعام قبل الفحص من المخصص، اصل في المطلق و المقيد، اصل فی بیان ما يتعلق بالمجمل، اصل فی بیان النسخ و حقيقة المقصود الاصلی (در سه اصل) »
مهرها، یادداشت‌های تملک و وقفیات نسخه
مهر: وقفی مدرسه ملا محمد باقر به تاریخ 1313
انتقالی از دانشگاه رضوی در مهرماه 1368
فوائد و رسائل مندرج در نسخه:
به حواشی مؤلف دیگران با رمز «منه، منه محمد على 1266، حاشيه محمد تقی ره»، در سنوات 1344 1347 هـ.ق. داخل عرض شده
یادداشت‌های انتقادی و تصحیحی فهرست‌نگار:
•
صاحب فصول
•
برگ 36پ سطر 1
فنخا
مشخصات مأخذ و استناد فهرست‌نگاری:
فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا)، به کوشش مصطفی درایتی، تهران، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران.
جلد 4 • صفحه 280 • ردیف 79
متن فنخا:
79. مشهد؛ رضوی؛ شماره نسخه: 17031
آغاز: مقدمة اصول الفقه علم لهذا العلم و له اعتبار ان من جهة الاضافه و من جهة العلمية؛ انجام: فانه نسخ و الا فلا لو نقص من حد الزانی عشرین.
مؤلف به تحقیق شناخته نشد لکن وی از سلاله خاندان پیامبر اکرم (ص) و از علماء امامیه در نیمه قرن 13ق به ضبط کتاب حاضر (برگ 33پ سطر21) رساله‌ای در باب اقسام حمل در منطق نگاشته است: «فی هذا المقام اختلافات كثيرة و تفصيلات غير يسيرة و لا يسعها المقام تعرض ذكرها و انى حررت رسالة مفرده في هذه المسئله مشتملة على تحقيقات نفیسه و کلمات دقیقه حین الاشتغال بالمباحثه المنطق بطريق التحقيق الاستدلال لبعض الاخوان و كنت اشوق ان اذكر بعض الكلمات في هذا المبحث و لكن لم يكن الرسالة حاضرا عندی و لذا اكتفيا بهذا القدر». مؤلف در تنظیم مطالب به کتب: قوانین الاصول میرزای قمی (- 1231 هـ.ق)، فصول الغرویه شیخ محمد حسین اصفهانی (-1250ق)، ضوابط الاصول سید ابراهیم قزوینی (- 1264ق) و اشارات الاصول کرباسی (- 1261) اشراف کامل داشته و بعضاً بین آنان به قضاوت نشسته است مانند: «و ان كان حصرا لمدلول فلا نسلم لان المدلول اعم فلا يلزم ان يكون فى منحصراً في الموضوع هذا تمام مراد الشيخ [صاحب فصول] فى هذا الكلام ولكن الحق و الانصاف مع الفاضل القمی»، «و يمكن الجواب من اعتراضات الشيخ اما عن الاول فلانا نقول ان المراد الفاضل القمی» [برگ 36پ سطر 1] و در برگ 39پ سطر 29 نوشته است: «الملحوظة في مقابل اسم الجنس لامط و مع ذلك فكيف يقال بالتناقض بين كلماته و هذا مهما من فکر نفسی فی کلامه ره و ظنی ان کل تعمق النظر في كلماته ره يعلم بعدد ورود اعتراض علی کلامه اصلا و هذه الايرادات المذكور كانت مما اورده السيد الاستاد و بجدى رسول الله او لم يكن حرمة الاستاد واجبا يمكن لي دفع كلها و لكن بما لم يسمع كلام الحق في هذا لازمان من اى شخص صدر فلابد من اختيار السكوت و سماع كل كلام و تحرير محقا كان او باطلا حتى لا يلزم مخالفة الاستاد ايضا». كتاب شامل مباحث الفاظ در عناوین «اصل» می‌باشد که عمده آنها عبارت است از: «اصل في بيان ان مفهوم الوصف حجة ام لا، اصل مفهوم الغاية هل هو حجة ام لا، اصل فی مفهوم الحصر و الكلام فيه بقع فی مقامين، اصل فی بیان مفهوم العلة، اصل في العام و الخاص در چندین اصل). اصل في المبادى اللغويه، اصل هل الامر بمجرده للمره او التكرار او مشترک بينهما لفظا او معنا، اصل في ان الامر المجرد من القرينة للفور او مشترک بینه و بین جواز التراخي، اصل في عموم التشبيه و المنزلة و حذف المتعلق و البداية، اصل اختلفوا في افادة نفى الاستواء العموم على اقوال، اصل في ان عام المخصص هل حقيقه في الباقی ام مجاز و تنقیح المقام موقوف علی رسم مقدمات، اصل في ان العام المخصص هل يخرج من الحجيته فى غير محل التخصيص ام لا، اصل في انه قد وقع الخلاف بين الاصحاب في جواز العمل بالعام قبل الفحص من المخصص، اصل في المطلق و المقيد، اصل فی بیان ما يتعلق بالمجمل، اصل فی بیان النسخ و حقيقة المقصود الاصلی (در سه اصل)»؛ خط: نستعلیق، کاتب = مؤلف (احتمالاً)، بی‌تا؛ مصحح، محشی به حواشی مؤلف و دیگران با رمز «منه، منه محمد على 1266، حاشيه محمد تقی ره»، در سنوات 1344 و 1347 هـ.ق. داخل عرض شده؛ مهر: وقفی مدرسه ملا محمد باقر به تاریخ 1313؛ انتقالی از دانشگاه رضوی در مهرماه 1368؛ کاغذ: فرنگی شکری، جلد: تیماج خرمایی، عطف تیماج عنابی، 198گ، مختلف السطر، اندازه: 15×21سم [ف: 16-39]