نشانهای نسخهشناسی و کالبدشناسی
اصل نسخه (دستخط مؤلف)
—
حواشی به خط مؤلف
—
تذهیب و سرلوح
✓
نگاره و نقاشی
—
تصحیحشده (مصحح)
—
دارای حواشی (محشی)
—
سطور مجدول (جدولبندی)
✓
دارای رکابه (پایصفحه)
—
مقابله و بلاغ
—
چاپ عکسی / فاکسیمیله
—
مشخصات کاتب و تاریخ کتابت
- نام کاتب:
- بیکاتب
- تاریخ کتابت:
- بیتاریخ
- محل کتابت:
- نامشخص
- ردیف ثبت در مأخذ:
- ردیف 2315 (در فنخا)
ویژگیهای مادی و ظاهری نسخه
- نوع و اقلام خط:
- نستعلیق (تحریری)
- تعداد برگ و سطر:
- 689 برگ • 15 سطر
- ابعاد و اندازه (سانتیمتر):
- 9/5×17/1سم
- کاغذ و جلد:
- اصفهانی • مقوای روکش میشن مشکی، اندرون: کاغذ زرد
آغاز نسخه
« بسمله. الحمد الله الکریم المنعم ×× المبدع المفضل (محو شده است)/ من ابدع الانس و قد کرمهم ×× و علم الانسان ما لم یعلم »
انجام نسخه
« ذوقی چنان ندارد بی دوست زندگانی ×× دردم بسر دواند زین آتش نهانی
جامع و مؤلف اشعار در مقدمه نسخه ذکر کرده که این نسخه را در 64 «باب» و موضوع از اشعار شعرای تازی و فارسی زبان مبوب ساخته از قبیل، کمال اسماعیل، عراقی، عمادی، خواجو، فرید الدین فارسی، فردوسی، نظامی، حدیقه الحقیقه سنائی، شیخ سعدی، کمال عبدالرزاق، اخسیکتی، انوری، سید جلال، مجیر الدین بیلقانی، و چند تن دیگر از شعرای فارسی زبان، و منظومههای عربی از حضرت علی (ع)، سید سجاد زین العابدین (ع) در توحید و مناجات و چند شاعر دیگر که به زبان عربی سرودهاند. این 64 باب در خصوص توحید و تسبیح و مناجات و نعت خاتم الانبیاء (ص)، بهنامهای مختلف از جمله، مواعظ النصایح، فی مکارم الاخلاق و رذایلها، فی الامثال و الحکم، فی حسن التخلص، فی اظهار المحبت و الولا، فی بیان الکیفیه حال الکاتب وقت الکتابه ... تحت 5 فایده تنظیم شده است. فایده اول: در مطلع هر بابی از ابواب این کتاب قصاید انتخاب شده از فضلا بفارسی و تازی و سپس مثنویات، رباعیات و مفردات ذکر گردیده، فایده دوم: مکارم اخلاق و کمال ذات و حسن صفات ممدوح بر سبیل اجمال، فایده سوم: باب مراسلات و مکاتبات در خطاب و جواب، فایده چهارم: باب غزلیات و رباعیات، فایده پنجم: در باب ابیات متفرقه لطیف بهطریق تهجی برای مشاعره اشخاص و طالبین. مؤلف این مجموعه را بهنام ابوالفوارس خدایگان سلاطین عصر شاه شجاع تنظیم نموده است که متأسفانه نام مؤلف و جامع مشخص نیست »
مهرها، یادداشتهای تملک و وقفیات نسخه
مهر: ناصر الدین شاه قاجار 1274
تملک: سید مصطفی بن رجب، ابوبکر بن رستم شروانی
فوائد و رسائل مندرج در نسخه:
یک مختصر بهسبک کار ترکیه، در سال 1282 1322 به ترتیب از عرض کتابخانه ناصری مظفری گذشته است
فنخا
مشخصات مأخذ و استناد فهرستنگاری:
فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا)، به کوشش مصطفی درایتی، تهران، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران.
جلد 3 • صفحه 939 • ردیف 2315
متن فنخا (مأخذ نسخه خطی):
2315. تهران؛ سلطنتی؛ شماره نسخه: 521
آغاز: بسمله. الحمد الله الکریم المنعم ×× المبدع المفضل (محو شده است)/ من ابدع الانس و قد کرمهم ×× و علم الانسان ما لم یعلم؛ انجام: ذوقی چنان ندارد بی دوست زندگانی ×× دردم بسر دواند زین آتش نهانی
جامع و مؤلف اشعار در مقدمه نسخه ذکر کرده که این نسخه را در 64 «باب» و موضوع از اشعار شعرای تازی و فارسی زبان مبوب ساخته از قبیل، کمال اسماعیل، عراقی، عمادی، خواجو، فرید الدین فارسی، فردوسی، نظامی، حدیقه الحقیقه سنائی، شیخ سعدی، کمال عبدالرزاق، اخسیکتی، انوری، سید جلال، مجیر الدین بیلقانی، و چند تن دیگر از شعرای فارسی زبان، و منظومههای عربی از حضرت علی (ع)، سید سجاد زین العابدین (ع) در توحید و مناجات و چند شاعر دیگر که به زبان عربی سرودهاند. این 64 باب در خصوص توحید و تسبیح و مناجات و نعت خاتم الانبیاء (ص)، بهنامهای مختلف از جمله، مواعظ النصایح، فی مکارم الاخلاق و رذایلها، فی الامثال و الحکم، فی حسن التخلص، فی اظهار المحبت و الولا، فی بیان الکیفیه حال الکاتب وقت الکتابه ... تحت 5 فایده تنظیم شده است. فایده اول: در مطلع هر بابی از ابواب این کتاب قصاید انتخاب شده از فضلا بفارسی و تازی و سپس مثنویات، رباعیات و مفردات ذکر گردیده، فایده دوم: مکارم اخلاق و کمال ذات و حسن صفات ممدوح بر سبیل اجمال، فایده سوم: باب مراسلات و مکاتبات در خطاب و جواب، فایده چهارم: باب غزلیات و رباعیات، فایده پنجم: در باب ابیات متفرقه لطیف بهطریق تهجی برای مشاعره اشخاص و طالبین. مؤلف این مجموعه را بهنام ابوالفوارس خدایگان سلاطین عصر شاه شجاع تنظیم نموده است که متأسفانه نام مؤلف و جامع مشخص نیست؛ خط: نستعلیق تحریری، بیکا، بیتا؛ مجدول، یک کتیبه مذهب مختصر بهسبک کار ترکیه، در سال 1282 و 1322 به ترتیب از عرض کتابخانه ناصری و مظفری گذشته است؛ مهر: ناصر الدین شاه قاجار 1274؛ تملک: سید مصطفی بن رجب، ابوبکر بن رستم شروانی؛ کاغذ: اصفهانی، جلد: مقوای روکش میشن مشکی، اندرون: کاغذ زرد، 689ص، 15 سطر، قطع: نیم ربعی، اندازه: 9/5×17/1سم [ف: 4 - 1168]