نشانهای نسخهشناسی و کالبدشناسی
اصل نسخه (دستخط مؤلف)
—
حواشی به خط مؤلف
—
تذهیب و سرلوح
—
نگاره و نقاشی
—
تصحیحشده (مصحح)
—
دارای حواشی (محشی)
—
سطور مجدول (جدولبندی)
—
دارای رکابه (پایصفحه)
—
مقابله و بلاغ
—
چاپ عکسی / فاکسیمیله
—
مشخصات کاتب و تاریخ کتابت
- نام کاتب:
- محمد علی بن رضا حسینی
- تاریخ کتابت:
- 1258ق (1258 هـ.ق)
- محل کتابت:
- نامشخص
- ردیف ثبت در مأخذ:
- ردیف 1201 (در فنخا)
ویژگیهای مادی و ظاهری نسخه
- نوع و اقلام خط:
- نستعلیق
- تعداد برگ و سطر:
- 2 برگ • -
- ابعاد و اندازه (سانتیمتر):
- 16/5×21/5سم
- کاغذ و جلد:
- کاغذ نامشخص • جلد نامشخص
آغاز نسخه
« گنج اسرار الهی حرف است ×× گوهر مخزن شاهی حرف است / الف و یک نام که دارد جبار ×× هر یکی فایده ای را در کار / لیک از آن داشت یکی پیغمبر ×× پدر مادر موسی از بر / مادر حضرت موسی چون زاد ×× پدر آن اسم به دختر بنهاد ... / داد اورا پسری رب جلیل ×× که زد او جامه فرعون به نیل ... / یوخابد خواند حق اندر توراة ×× در صحف خواند خدابش عورات / دیلمی کرد رقم کافلنا ×× باز جمع دگرش شد خلنا ... / سال عمرم به صدو یک چو رسید ×× فکر من پرده از این رمز کشید / من در این اسم بسی بردم رنج ×× که طلسمات گشودم زین گنج / ای بهایی توجه این کشف کنوز ×× کردی و یافتی این قدر رموز / بیش از این کاشف اسرار مباش ×× دم مزن دیگر و غماز مباش / باید ارباب طلب را این فن ×× چون بیاید به طریق روشن / بر بهایی ز سر و صدق و صفا ×× بکند از سر اخلاص دعا
حل رمز نام مادر موسی در این مثنوی درباره وصف نام مادر موسی و خواص آن بگونه خلاصه چنین آمده است: پدر مادر موسی یکی از نامهای الهی را بر دختر خویش نهاد که چهارده خاصیت دارد: این نام در تورات: یوخابد، در صحف: عورات، در انجیل: جنه و در قرآن رمز دیگر است به این گونه: عددش با سور قرآنی ×× متساویست اگر میدانی / طی بود آخر شش حرف دروا ×× نکته سنجی که بفهمد نیکو / عددبینه اش هفتاد است ×× این همه قاعده از استاد است ... / هشت حرف است به ترتیب نظام ×× <!-- page: 836 --> بسط حرفش به چهل گشت تمام / دومش میم و چهارم لام است ×× سیمش شهر در این ایام است / از سه جا مصدر اسمش دال است ×× در سر آیه ای از انفال است/ اولش هفده و آخر سین است ×× متصل در وسط یس است / که در زبان اهل اسرار و کارشناسان علم حروف واعداد و اصحاب کیمیا اهمیت شگرف دارد. نام گوینده این مثنوی در بالای نسخه و نیز در ابیات آخر مثنوی شیخ بهائی است اما در ابیات پیش از آن گوینده خود را دیلمی میخواند و میگوید سال عمرم چون به صد و یک رسید «فکر من پرده از این رمز کشید »
فنخا
مشخصات مأخذ و استناد فهرستنگاری:
فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا)، به کوشش مصطفی درایتی، تهران، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران.
جلد 3 • صفحه 836 • ردیف 1201
متن فنخا:
1201. تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: 1149/5-طباطبائی
آغاز: گنج اسرار الهی حرف است ×× گوهر مخزن شاهی حرف است / الف و یک نام که دارد جبار ×× هر یکی فایده ای را در کار / لیک از آن داشت یکی پیغمبر ×× پدر مادر موسی از بر / مادر حضرت موسی چون زاد ×× پدر آن اسم به دختر بنهاد ... / داد اورا پسری رب جلیل ×× که زد او جامه فرعون به نیل ... / یوخابد خواند حق اندر توراة ×× در صحف خواند خدابش عورات / دیلمی کرد رقم کافلنا ×× باز جمع دگرش شد خلنا ... / سال عمرم به صدو یک چو رسید ×× فکر من پرده از این رمز کشید / من در این اسم بسی بردم رنج ×× که طلسمات گشودم زین گنج / ای بهایی توجه این کشف کنوز ×× کردی و یافتی این قدر رموز / بیش از این کاشف اسرار مباش ×× دم مزن دیگر و غماز مباش / باید ارباب طلب را این فن ×× چون بیاید به طریق روشن / بر بهایی ز سر و صدق و صفا ×× بکند از سر اخلاص دعا
حل رمز نام مادر موسی در این مثنوی درباره وصف نام مادر موسی و خواص آن بگونه خلاصه چنین آمده است: پدر مادر موسی یکی از نامهای الهی را بر دختر خویش نهاد که چهارده خاصیت دارد: این نام در تورات: یوخابد، در صحف: عورات، در انجیل: جنه و در قرآن رمز دیگر است به این گونه: عددش با سور قرآنی ×× متساویست اگر میدانی / طی بود آخر شش حرف دروا ×× نکته سنجی که بفهمد نیکو / عددبینه اش هفتاد است ×× این همه قاعده از استاد است ... / هشت حرف است به ترتیب نظام ×× بسط حرفش به چهل گشت تمام / دومش میم و چهارم لام است ×× سیمش شهر در این ایام است / از سه جا مصدر اسمش دال است ×× در سر آیه ای از انفال است/ اولش هفده و آخر سین است ×× متصل در وسط یس است / که در زبان اهل اسرار و کارشناسان علم حروف واعداد و اصحاب کیمیا اهمیت شگرف دارد. نام گوینده این مثنوی در بالای نسخه و نیز در ابیات آخر مثنوی شیخ بهائی است اما در ابیات پیش از آن گوینده خود را دیلمی میخواند و میگوید سال عمرم چون به صد و یک رسید «فکر من پرده از این رمز کشید»؛ خط: نستعلیق، کا: محمد علی بن رضا حسینی، تا: 1258ق، 2گ (56-57)، قطع: خشتی، اندازه: 16/5×21/5سم [ف: 23 - 624]