نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کالبدشناسی نسخه خطی
/m/301845
کتابخانه و مخزن نگهداری: دانشگاه
شهر و کشور: تهران
شماره نسخه: 1062

نشان‌های نسخه‌شناسی و کالبدشناسی

اصل نسخه (دستخط مؤلف) —
حواشی به خط مؤلف —
تذهیب و سرلوح —
نگاره و نقاشی —
تصحیح‌شده (مصحح) —
دارای حواشی (محشی) —
سطور مجدول (جدول‌بندی) —
دارای رکابه (پای‌صفحه) —
مقابله و بلاغ —
چاپ عکسی / فاکسیمیله —

مشخصات کاتب و تاریخ کتابت

تاریخ کتابت:
16 ربیع الثانی 1320ق (1320 هـ.ق)
محل کتابت:
آشتیان
ردیف ثبت در مأخذ:
ردیف 2 (در فنخا)

ویژگی‌های مادی و ظاهری نسخه

نوع و اقلام خط:
شکسته نستعلیق
تعداد برگ و سطر:
64 برگ • 13 سطر
ابعاد و اندازه (سانتی‌متر):
10/5×16سم
کاغذ و جلد:
کاغذ نامشخص • مقوا

آغاز نسخه

« رساله ملهمة بالصواب محمد بن علی اصغر گلپایگانی اما بعد. نظر بدستور بعضی از اجله کرام و التماس گروهی از طالبین ذوی العز و الاحترام عنان ارادت بسوی آن مصروف شد که کلماتی چند در بیان احوالمبدء و معاد بتحریر آورم ... و لکن نظر بآنکه من بنده شکسته بال محمد ابن علی اصغر جرفادقانی در این حال از کثرت افسردگی و نهایت دلتنگی چنان مقدورم نبود که در این باب کتابی بتألیف در آورم که در بسط آن اکثری از مسائل علوم بتفصیل مشروح رود ... لهذا بعزیمت جمع بین اجابت مسئول و امتثال دتسور اهل قبول و بین مقتضای تشویس بال و خاطر ملول در آمدم رساله باختصار نزدیک و عجاله از اطناب و عبارت پردازی دور بترتیب در آورم و آنرا «ملهمة بالصواب» نام نهادم ... و این رساله مشتمل است بر یک مقدمه و سه مقاله (گویا یک صفحه ای از خطبه در نسخه ما نیست) »

انجام نسخه

« بدانکه این رساله چون در تاریخ یکهزار و دویست و چهل و چهار بتألیف درآمد و پیش از آنکه از مسوده باطله باوراق صحیحه مسطور گردد از برای شخصی بزرگی از روی مسوده نسخه مکتوب رفت و چونکه حقیر خود خواستم که آن مسوده را در اوراقی چند بکتاب آورم در قسم معاد آن تغییر کلی دادم که کمی از آن عبارات و اندکی از آن کلمات را نسخه کردم و عبارات وجیزه دیگر و کلمات انیقه بهتر در حال تحریر بجای آن عبارات متروکه درآوردم و در قسم مبدء هم تغییر جزئی در فصول آن دادم پس هرگاه آن مسوده یا آن نسخه که از روی آن مسوده مکتوب رفت بنظر تو رسد و در دست تو افتد و در هر یک از آنها عبارتی رکیک و مطلبی سخیف مشاهدت نمائی حمل بر سهوقلم و نسیان خاطر کن نه بر سوء اعتقاد و فساد مقال و هرگاه بر این نسـ خه که خود ازمسوده برداشتم و در جرح و تعدیل عبارت آن اهتمام نمدم مطلع گردی و آنرا دریابی شاید که تصدیق آوری و اذعان کنی و السلام علی من اتبعالهدی .. »
فنخا مشخصات مأخذ و استناد فهرست‌نگاری:

فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا)، به کوشش مصطفی درایتی، تهران، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران.

جلد 31 • صفحه 463 • ردیف 2
متن فنخا:
2. تهران؛ دانشگاه؛ شماره نسخه: 1062 آغاز: رساله ملهمة بالصواب محمد بن علی اصغر گلپایگانی اما بعد. نظر بدستور بعضی از اجله کرام و التماس گروهی از طالبین ذوی العز و الاحترام عنان ارادت بسوی آن مصروف شد که کلماتی چند در بیان احوالمبدء و معاد بتحریر آورم ... و لکن نظر بآنکه من بنده شکسته بال محمد ابن علی اصغر جرفادقانی در این حال از کثرت افسردگی و نهایت دلتنگی چنان مقدورم نبود که در این باب کتابی بتألیف در آورم که در بسط آن اکثری از مسائل علوم بتفصیل مشروح رود ... لهذا بعزیمت جمع بین اجابت مسئول و امتثال دتسور اهل قبول و بین مقتضای تشویس بال و خاطر ملول در آمدم رساله باختصار نزدیک و عجاله از اطناب و عبارت پردازی دور بترتیب در آورم و آنرا «ملهمة بالصواب» نام نهادم ... و این رساله مشتمل است بر یک مقدمه و سه مقاله (گویا یک صفحه ای از خطبه در نسخه ما نیست)؛ انجام: بدانکه این رساله چون در تاریخ یکهزار و دویست و چهل و چهار بتألیف درآمد و پیش از آنکه از مسوده باطله باوراق صحیحه مسطور گردد از برای شخصی بزرگی از روی مسوده نسخه مکتوب رفت و چونکه حقیر خود خواستم که آن مسوده را در اوراقی چند بکتاب آورم در قسم معاد آن تغییر کلی دادم که کمی از آن عبارات و اندکی از آن کلمات را نسخه کردم و عبارات وجیزه دیگر و کلمات انیقه بهتر در حال تحریر بجای آن عبارات متروکه درآوردم و در قسم مبدء هم تغییر جزئی در فصول آن دادم پس هرگاه آن مسوده یا آن نسخه که از روی آن مسوده مکتوب رفت بنظر تو رسد و در دست تو افتد و در هر یک از آنها عبارتی رکیک و مطلبی سخیف مشاهدت نمائی حمل بر سهوقلم و نسیان خاطر کن نه بر سوء اعتقاد و فساد مقال و هرگاه بر این نسـ خه که خود ازمسوده برداشتم و در جرح و تعدیل عبارت آن اهتمام نمدم مطلع گردی و آنرا دریابی شاید که تصدیق آوری و اذعان کنی و السلام علی من اتبعالهدی ... خط: شکسته نستعلیق، کا: گیلانی لاهیجانی، محمد تقی بن محمد کاظم، تا: 16 ربیع الثانی 1320ق، جا: آشتیان؛ جلد: مقوا، 64گ، 13سطر (7×12)، اندازه: 10/5×16سم [ف: 6-2362]