شناسنامه کالبدشناسی نسخه خطی
عنوان اثر:
مقتل الحسین (ع)
پیوند کوتاه:
/m/299260
نشانهای نسخهشناسی و کالبدشناسی
اصل نسخه (دستخط مؤلف)
—
حواشی به خط مؤلف
—
تذهیب و سرلوح
—
نگاره و نقاشی
—
تصحیحشده (مصحح)
✓
دارای حواشی (محشی)
✓
سطور مجدول (جدولبندی)
—
دارای رکابه (پایصفحه)
—
مقابله و بلاغ
—
چاپ عکسی / فاکسیمیله
—
مشخصات کاتب و تاریخ کتابت
- نام کاتب:
- بیکاتب
- تاریخ کتابت:
- بیتاریخ
- محل کتابت:
- نامشخص
- ردیف ثبت در مأخذ:
- ردیف 10 (در فنخا)
ویژگیهای مادی و ظاهری نسخه
- نوع و اقلام خط:
- نسخ
- تعداد برگ و سطر:
- 151 برگ • 23 سطر
- ابعاد و اندازه (سانتیمتر):
- 21×33سم
- کاغذ و جلد:
- کاغذ نامشخص • تیماج
آغاز نسخه
« بخش اول: الحمدلله الذی نور قلوبنا بولاء الحسين و اخيه و جده و ابيه و امه ... حمدت الله على ولائهم و شكرته على التوفيق لعزائم سيما قتيل العبرة
بخش دوم: حمدک یا من يصطفى من عباده اوليائه للمحنة و البلاء و يختار من اوليائه العالين لاستقصاء ذلک بمزيد الاعتناء و يجعل مصيبتهم اعظم المصائب »
انجام نسخه
« فاذا اردت الانصراف عنا <!-- page: 177 --> وصلناک ان شاء الله تعالى قال فقال له محمد بن علی لاحاجة لی فی هذا المال و لا له جئت قال يزيد فلا عليک ان تقبضه و تفرقه فيمن احببت من اهل بيتک
[گویا بخشی از کتاب «الروضات فی المآتم الحسینیة» میرزا محمد باقر بن زین العابدین یزدی حایری (زنده در 1280ق) است که به «المآتم الحسینیة فی الروضات العلویه» نیز شهرت دارد، عنوان بخشهای آن «المآتم، المآتم» است با خطبهای مستقل و هر مآتم فصلهایی دارد با عنوانهای «روضة-روضة» این خصوصیات تقریباً با نسخه حاضر تطبیق دارد و گویا این نسخه فقط دو «مآتم» را شامل است (ر.ک: الذریعه 11/279 با عنوان «الروضات فی المآتم الحسینیة و 5/19 با عنوان «المآتم الحسینیة فی الروضات العلویة»، رساله دیگری نیز در فهرست دانشگاه تهران 1634/10 به شماره 2781 با عنوان «الروضات فی رثاء الطاهرات» معرفی شده که گویا نسخه دیگری از همین کتاب است).این کتاب غیر از کتاب ریاض المصائب سید مهدی بن محمد جعفر موسوی تنکابنی است که در سال 1295ق در تبریز به چاپ رسیده است]. مقتل مهمی است که مؤلف در آن احوال امام حسین را از ابتدای قیام تا شهادت و ورود اسراء به شام و مدینه با استناد به منابع معتبر درج نموده و در مواردی نیز تحقیقات ارزندهای از خود در صحت وقایع نقل نموده است، عناوین آن «روضه-روضه» است و تألیف آن گویا در نیمه آخر قرن سیزدهم و نیمه اول قرن چهاردهم صورت گرفته است، مؤلف در آن از کتاب ها و اشخاص زیر مطالبی را نقل نموده است: بحار الانوار، منتخب طریحی، قوام الدین حسنی قزوینی، سید شریف کاظمی، فوادح الحسینیة از حسین بن محمد بن احمد درازی، روضة الشهدا که مؤلف آن را معین دانسته است، زهرة الرياض، التبر المذاب، محمد بن معصوم، شیخ حسن دهستانی، تظلم الزهراء تألیف رضی قزوینی، ابراهیم قزوینی، سید حسین مقدس قزوینی در کتاب رجال، مفتاح حب الولایة، مجمع البحرین فی احوال الحسین تألیف محمد بن علی شاه.این کتاب گویا در چندین بخش بوده و در نسخه حاضر دو بخش از آن هرکدام با خطبهای جداگانه موجود است و بخش دوم از انجام افتادگی دارد.بخش اول از «روضة فيما وقع من الحوادث فی اللیلة التي انتهى اليها يوم العاشورا»شروع و تا پایان «روضة فی وفات بنت الحسین ختم میشود، بخش دوم از خطبه امام سجاد در شام شروع و تا ورود اهل بیت به مدینه را شامل است »
مهرها، یادداشتهای تملک و وقفیات نسخه
واقف: محمد صادق زکی زاده، 1348
فنخا
مشخصات مأخذ و استناد فهرستنگاری:
فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا)، به کوشش مصطفی درایتی، تهران، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران.
جلد 31 • صفحه 176 • ردیف 10
متن فنخا (مأخذ نسخه خطی):
10. قم؛ مرکز مطالعات؛ شماره نسخه: 29
آغاز: بخش اول: الحمدلله الذی نور قلوبنا بولاء الحسين و اخيه و جده و ابيه و امه ... حمدت الله على ولائهم و شكرته على التوفيق لعزائم سيما قتيل العبرة
بخش دوم: حمدک یا من يصطفى من عباده اوليائه للمحنة و البلاء و يختار من اوليائه العالين لاستقصاء ذلک بمزيد الاعتناء و يجعل مصيبتهم اعظم المصائب؛ انجام: فاذا اردت الانصراف عنا وصلناک ان شاء الله تعالى قال فقال له محمد بن علی لاحاجة لی فی هذا المال و لا له جئت قال يزيد فلا عليک ان تقبضه و تفرقه فيمن احببت من اهل بيتک
[گویا بخشی از کتاب «الروضات فی المآتم الحسینیة» میرزا محمد باقر بن زین العابدین یزدی حایری (زنده در 1280ق) است که به «المآتم الحسینیة فی الروضات العلویه» نیز شهرت دارد، عنوان بخشهای آن «المآتم، المآتم» است با خطبهای مستقل و هر مآتم فصلهایی دارد با عنوانهای «روضة-روضة» این خصوصیات تقریباً با نسخه حاضر تطبیق دارد و گویا این نسخه فقط دو «مآتم» را شامل است (ر.ک: الذریعه 11/279 با عنوان «الروضات فی المآتم الحسینیة و 5/19 با عنوان «المآتم الحسینیة فی الروضات العلویة»، رساله دیگری نیز در فهرست دانشگاه تهران 1634/10 به شماره 2781 با عنوان «الروضات فی رثاء الطاهرات» معرفی شده که گویا نسخه دیگری از همین کتاب است).این کتاب غیر از کتاب ریاض المصائب سید مهدی بن محمد جعفر موسوی تنکابنی است که در سال 1295ق در تبریز به چاپ رسیده است]. مقتل مهمی است که مؤلف در آن احوال امام حسین را از ابتدای قیام تا شهادت و ورود اسراء به شام و مدینه با استناد به منابع معتبر درج نموده و در مواردی نیز تحقیقات ارزندهای از خود در صحت وقایع نقل نموده است، عناوین آن «روضه-روضه» است و تألیف آن گویا در نیمه آخر قرن سیزدهم و نیمه اول قرن چهاردهم صورت گرفته است، مؤلف در آن از کتاب ها و اشخاص زیر مطالبی را نقل نموده است: بحار الانوار، منتخب طریحی، قوام الدین حسنی قزوینی، سید شریف کاظمی، فوادح الحسینیة از حسین بن محمد بن احمد درازی، روضة الشهدا که مؤلف آن را معین دانسته است، زهرة الرياض، التبر المذاب، محمد بن معصوم، شیخ حسن دهستانی، تظلم الزهراء تألیف رضی قزوینی، ابراهیم قزوینی، سید حسین مقدس قزوینی در کتاب رجال، مفتاح حب الولایة، مجمع البحرین فی احوال الحسین تألیف محمد بن علی شاه.این کتاب گویا در چندین بخش بوده و در نسخه حاضر دو بخش از آن هرکدام با خطبهای جداگانه موجود است و بخش دوم از انجام افتادگی دارد.بخش اول از «روضة فيما وقع من الحوادث فی اللیلة التي انتهى اليها يوم العاشورا»شروع و تا پایان «روضة فی وفات بنت الحسین ختم میشود، بخش دوم از خطبه امام سجاد در شام شروع و تا ورود اهل بیت به مدینه را شامل است؛ خط: نسخ، بیکا، بیتا؛ افتادگی: انجام؛ مصحح؛ محشی از عبدالوهاب بن محمد باقر نحوی؛ واقف: محمد صادق زکی زاده، 1348؛ جلد: تیماج، 151گ، 23سطر، اندازه: 21×33سم [ف: 1-34]