نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کالبدشناسی نسخه خطی
/m/226485
کتابخانه و مخزن نگهداری: دائرة المعارف
شهر و کشور: تهران
شماره نسخه: 1847/9

نشان‌های نسخه‌شناسی و کالبدشناسی

اصل نسخه (دستخط مؤلف) —
حواشی به خط مؤلف —
تذهیب و سرلوح —
نگاره و نقاشی —
تصحیح‌شده (مصحح) —
دارای حواشی (محشی) —
سطور مجدول (جدول‌بندی) —
دارای رکابه (پای‌صفحه) —
مقابله و بلاغ —
چاپ عکسی / فاکسیمیله —

مشخصات کاتب و تاریخ کتابت

نام کاتب:
بی‌کاتب
تاریخ کتابت:
3 ربیع الثانی 974ق (974 هـ.ق)
محل کتابت:
نامشخص
ردیف ثبت در مأخذ:
ردیف 21 (در فنخا)

ویژگی‌های مادی و ظاهری نسخه

نوع و اقلام خط:
نستعلیق (ریز)
تعداد برگ و سطر:
9 برگ • -
ابعاد و اندازه (سانتی‌متر):
-
کاغذ و جلد:
کاغذ نامشخص • جلد نامشخص

آغاز نسخه

« حمدله. عاقبة، صلاة فقل در امرهایی که در سخن مستعمل است، تعال: بیا، مر: بگذر، تقدم: فرا پیش آی، تأخر: پس رو، ادخل: درای، اخرج: بیرون شو، اجلس: بنشین، قم: برخیز، امش: برو »

انجام نسخه

« رزق الله علماً نافعاً و وفقک عملاً، همانجا، و هو الموفق و المعين. تم بالخير. تحریراً في ثلث من شهر ربيع الثاني سنة اربع و سبعين و تسع مأته (3 ربیع الثانی 974) تم از ناشناسی پیش از 3 ربیع الثانی 974ق، که تاریخ نسخه و یا تاریخ نگارش است؛ گویا جز فرهنگنامه‌هایی است که در «فرهنگنامه‌های عربی به فارسی» نشان داده‌اند. نسخه دیباچه‌ای را ندارد. نام کتاب به خامه نویسنده در ص. ع «مصادر اللغه» آمده است، ولی متن چنین نیست. گفتاری است که بر محاوره ساخته شده. با سربندهای «فصل»: 1. در امرهایی که در سخن مستعمل است، 2. در نهایتی که در سخن مستعمل است، 3. «ما» اسمک، یا غلام، چیست نام تو ای پسر؟ نام من مقبل، اسمی مقبل، 4. ایها السیدی من این حنت ای مهتر از کجا آمدی؟ من مکه از مکه آمده ام. الی این تجی تا کجا می‌روی؟ الی مشهد خراسان تا مشهد خراسان، 5. من انت یا صبی؟ کیستی تو ای کودک من. أنا مربی نعمتک، پرورده نعمت توأم ...، 6. این کنت یا صبی؟ کجا بودی ای کودک؟ الآن کنت فی البیت، تا اکنون بودم در خانه ...، 7. یا غلام اذهب الى القصر الملک. ای غلام برو به سوی کوشک پادشاه ...، 8. یا غلام اذهب الى المعسکر، ای غلام برو تا لشگرگاه ...، 9. در دعای بیماران، وجه الله الیک العافیه به تو فرستاد خدای عزوجل تندرستی، 10. در پرسیدن اهل مصیبت. اعظم الله اجرکم، بزرگ گرداند خدای مزد شما را، 11. زودک الله التقوی، توشه کند خدای را تقوا، 12. در دعا وداع که مسافر گویند. استودع الله دینکم. می‌سپارم به خدای تو دین شما را، 13. کیف اصبحت یا زید، چگونه شبانگاه کردی این برادر؟، 14. کیفیت امشیت یا زید، چگونه شبانگاه کردی ای زید، 15. [واپسین فصل] مرحباً بالغایب، خوش فراخی باد به آمدن غایب »
یادداشت‌های انتقادی و تصحیحی فهرست‌نگار:
• واپسین فصل
• از ناشناسی پیش از 3 ربیع الثانی 974ق، که تاریخ نسخه و یا تاریخ نگارش است
فنخا مشخصات مأخذ و استناد فهرست‌نگاری:

فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا)، به کوشش مصطفی درایتی، تهران، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران.

جلد 23 • صفحه 948 • ردیف 21
متن فنخا (مأخذ نسخه خطی):
21. تهران؛ دائرة المعارف؛ شماره نسخه: 1847/9 آغاز: حمدله. عاقبة، صلاة فقل در امرهایی که در سخن مستعمل است، تعال: بیا، مر: بگذر، تقدم: فرا پیش آی، تأخر: پس رو، ادخل: درای، اخرج: بیرون شو، اجلس: بنشین، قم: برخیز، امش: برو؛ انجام: رزق الله علماً نافعاً و وفقک عملاً، همانجا، و هو الموفق و المعين. تم بالخير. تحریراً في ثلث من شهر ربيع الثاني سنة اربع و سبعين و تسع مأته (3 ربیع الثانی 974) تم از ناشناسی پیش از 3 ربیع الثانی 974ق، که تاریخ نسخه و یا تاریخ نگارش است؛ گویا جز فرهنگنامه‌هایی است که در «فرهنگنامه‌های عربی به فارسی» نشان داده‌اند. نسخه دیباچه‌ای را ندارد. نام کتاب به خامه نویسنده در ص. ع «مصادر اللغه» آمده است، ولی متن چنین نیست. گفتاری است که بر محاوره ساخته شده. با سربندهای «فصل»: 1. در امرهایی که در سخن مستعمل است، 2. در نهایتی که در سخن مستعمل است، 3. «ما» اسمک، یا غلام، چیست نام تو ای پسر؟ نام من مقبل، اسمی مقبل، 4. ایها السیدی من این حنت ای مهتر از کجا آمدی؟ من مکه از مکه آمده ام. الی این تجی تا کجا می‌روی؟ الی مشهد خراسان تا مشهد خراسان، 5. من انت یا صبی؟ کیستی تو ای کودک من. أنا مربی نعمتک، پرورده نعمت توأم ...، 6. این کنت یا صبی؟ کجا بودی ای کودک؟ الآن کنت فی البیت، تا اکنون بودم در خانه ...، 7. یا غلام اذهب الى القصر الملک. ای غلام برو به سوی کوشک پادشاه ...، 8. یا غلام اذهب الى المعسکر، ای غلام برو تا لشگرگاه ...، 9. در دعای بیماران، وجه الله الیک العافیه به تو فرستاد خدای عزوجل تندرستی، 10. در پرسیدن اهل مصیبت. اعظم الله اجرکم، بزرگ گرداند خدای مزد شما را، 11. زودک الله التقوی، توشه کند خدای را تقوا، 12. در دعا وداع که مسافر گویند. استودع الله دینکم. می‌سپارم به خدای تو دین شما را، 13. کیف اصبحت یا زید، چگونه شبانگاه کردی این برادر؟، 14. کیفیت امشیت یا زید، چگونه شبانگاه کردی ای زید، 15. [واپسین فصل] مرحباً بالغایب، خوش فراخی باد به آمدن غایب؛ خط: نستعلیق ریز، بی‌کا، تا: 3 ربیع الثانی 974ق؛ اهدایی: دکتر صادق کیا؛ 9گ (68ر-76ر) [ف: 3 - 241]