نشانهای نسخهشناسی و کالبدشناسی
اصل نسخه (دستخط مؤلف)
—
حواشی به خط مؤلف
—
تذهیب و سرلوح
✓
نگاره و نقاشی
—
تصحیحشده (مصحح)
—
دارای حواشی (محشی)
—
سطور مجدول (جدولبندی)
—
دارای رکابه (پایصفحه)
—
مقابله و بلاغ
—
چاپ عکسی / فاکسیمیله
—
مشخصات کاتب و تاریخ کتابت
- نام کاتب:
- محمد جعفر
- تاریخ کتابت:
- پنجشنبه 21 ذیقعده 1243ق، حسب خواهش اخوی حسین خان سلطان خلف مرحوم غفران پناه میرزا محمد آقای کرائیلی ملقب به فقیره (1243 هـ.ق)
- محل کتابت:
- نامشخص
- ردیف ثبت در مأخذ:
- ردیف 22 (در فنخا)
ویژگیهای مادی و ظاهری نسخه
- نوع و اقلام خط:
- نستعلیق
- تعداد برگ و سطر:
- 10 برگ • 14 سطر
- ابعاد و اندازه (سانتیمتر):
- 14×21/5سم
- کاغذ و جلد:
- کاغذ نامشخص • تیماج مذهب
آغاز نسخه
« بدان که این فرس نامه ای است از ارسطاطالیس حکیم. باب در صفت اسبان که چگونه خوب باشد و چگونه بد. اگر خواهی که اسب را از نیک و بد بشناسی اول باید دید تا بلند و درهم پیوسته باشد »
انجام نسخه
« صبر در ریشها کنند به شود و جیوه دو مثقال روز چهارشنبه در گوش اسب ریزند علقنه به شود بعزه تعالی
تبویب آن با نسخه شماره 10637/1 دانشگاه اندکی مغایرت دارد. شامل این فصول (سی و شش فصل): باب: در صفت اسبان که چگونه خوب باشد و چگونه بد؛ فصل 1. چیزی که در شتر موجود است میباید که در اسب باشد، 2. چیزی که در گاو موجود است میباید که در اسب باشد، 3. چیزی که در استر موجود است باید در اسب باشد، 4. در شب کوری، 5. در شناختن گنگی است، 6. درشناختن کری اسب، 7. در رنگ گردانیدن است، 8. شناختن نیک و بد اسب، 9. شناختن رنگهای اسبان، 10. بیماریها و علت اسبان، 11. در دوای خوارش [خارش] پشت و دم و یال، 12. در دوای خارش دیگر، 13. در دوای شقاق، 14. در دوای سرفه کهنه، 15. در دوای حمره، 16. در دوای سفیدی چشم اسب، 17. در لکه شدن اسب، 18. در دوای پشت اسب، 19. در علاج ماندگی اسب، 20. در دوای سرطان اسب، 21. در نگاه داشتن در وقت آب و علوفه، 22. در درد شکم اسب، 23. در علاج قولنج اسب، 24. در جو گرفتن اسب، 25. در ریش پشت اسب یا عضو دیگر، 26. علاج بدفعلی، 27. در دانستن سب یورتمه که مادرزاد است یا عملی، 28. در نگاه داشتن اسب و وقت جو و آب دادن، 29. در نگاه داشتن اسب در زمستان، 30. در چاره کردن اسب، 31. در سوار شدن اسب، 32. در فربه کردن اسب، 33. اگر خوگک و خنازیر و شخمه و شقاق در اسب پیدا شود، 34. چون اسب را پشتش بگیرد، 35. در لاغری اسب، 36. اسبی که علقنه کند »
یادداشتهای انتقادی و تصحیحی فهرستنگار:
•
خارش
فنخا
مشخصات مأخذ و استناد فهرستنگاری:
فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا)، به کوشش مصطفی درایتی، تهران، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران.
جلد 23 • صفحه 801 • ردیف 22
متن فنخا:
22. تهران؛ دانشگاه؛ شماره نسخه: 10843/4
آغاز: بدان که این فرس نامه ای است از ارسطاطالیس حکیم. باب در صفت اسبان که چگونه خوب باشد و چگونه بد. اگر خواهی که اسب را از نیک و بد بشناسی اول باید دید تا بلند و درهم پیوسته باشد؛ انجام: صبر در ریشها کنند به شود و جیوه دو مثقال روز چهارشنبه در گوش اسب ریزند علقنه به شود بعزه تعالی
تبویب آن با نسخه شماره 10637/1 دانشگاه اندکی مغایرت دارد. شامل این فصول (سی و شش فصل): باب: در صفت اسبان که چگونه خوب باشد و چگونه بد؛ فصل 1. چیزی که در شتر موجود است میباید که در اسب باشد، 2. چیزی که در گاو موجود است میباید که در اسب باشد، 3. چیزی که در استر موجود است باید در اسب باشد، 4. در شب کوری، 5. در شناختن گنگی است، 6. درشناختن کری اسب، 7. در رنگ گردانیدن است، 8. شناختن نیک و بد اسب، 9. شناختن رنگهای اسبان، 10. بیماریها و علت اسبان، 11. در دوای خوارش [خارش] پشت و دم و یال، 12. در دوای خارش دیگر، 13. در دوای شقاق، 14. در دوای سرفه کهنه، 15. در دوای حمره، 16. در دوای سفیدی چشم اسب، 17. در لکه شدن اسب، 18. در دوای پشت اسب، 19. در علاج ماندگی اسب، 20. در دوای سرطان اسب، 21. در نگاه داشتن در وقت آب و علوفه، 22. در درد شکم اسب، 23. در علاج قولنج اسب، 24. در جو گرفتن اسب، 25. در ریش پشت اسب یا عضو دیگر، 26. علاج بدفعلی، 27. در دانستن سب یورتمه که مادرزاد است یا عملی، 28. در نگاه داشتن اسب و وقت جو و آب دادن، 29. در نگاه داشتن اسب در زمستان، 30. در چاره کردن اسب، 31. در سوار شدن اسب، 32. در فربه کردن اسب، 33. اگر خوگک و خنازیر و شخمه و شقاق در اسب پیدا شود، 34. چون اسب را پشتش بگیرد، 35. در لاغری اسب، 36. اسبی که علقنه کند؛ خط: نستعلیق، کا: محمد جعفر، تا: پنجشنبه 21 ذیقعده 1243ق، حسب خواهش اخوی حسین خان سلطان خلف مرحوم غفران پناه میرزا محمد آقای کرائیلی ملقب به فقیره؛ جلد: تیماج مذهب، 10گ (17پ-26ر)، 14سطر (8×15)، اندازه: 14×21/5سم [ف: 20-405]