طبی

35. تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: 3364/2 چند نسخه مفرح و مبرد و دیگر داروها و (ظاهراً) بخط گردآورنده‌ای است که پزشک بوده، در عناوین این نسخ از نظام احمد، از سلطان محمود خان بن سماوان خان، عمادالدین محمود و حکیم سلیمان یاد شده. در آغاز بقیه نسخه‌ای است که قسمت اول آن افتاده و چنین پیداست که پس از بخش اول اوراقی از دفتر افتاده است و سطر آغاز بخش 2 بدین گونه آغاز می‌گردد: ماهی سقنقور، ماهی ربیان، ماهی زبرج، ابریشم مقرض اسالیون سیسالیوس کبابه چینی ... اجزا را کوفته و پخته با سه وزن عسل ترکیب سازند ... دیگر عنوان‌های این بخش بدین گونه است: مفرح منقول از خط سیادت پناه حکیم سلمان مبهی و مشهی بود: سنبل الطیب و فرنجشک ...، مفرح منقول از نسخه حضرت سیادت پناه حکیم سلمان رحمه الله از جهت نواب میمون اعلی ترتیب داده بود دل و دماغ را قوت بخشد، مفرح بارد منقول از نسخه حکمت پناه حکیم سلمان تقویت دل و دماغ بکند. مفرحی که فضلهای بلغمی را بگذارد و شهوة طعام آورد و قوت هاضمه را یاری دهد و قوت حفظ زیاده کند و خرد بیفزاید و قوت بسیار بدهد ...، مفرح یاقوتی مبهی و مقوی و مشهی و سایر منافع مجرب ... که حضرة مرحومی حکیم عمادالدین محمود نوشته بود منفعت بسیار دارد، مفرح یا قوتی منقول از خط سیادت پناه حکیم سلمان خفقان و وسواس و غشی را نافع بود و دل را قوت دهد و فرح آورد. صفت آن ...، مفرح منقول از نسخه حکمت پناه حکیم سلمان رحمه الله، مفرح دیگر نسخه شیخ ابوعلی سینا مالیخولیا و امراض سوداوی را بغایت نافع بود و نشاط هر چه تمامتر آورد و اعضاء رئیسه را قوت دهد ...، مفرح معتدل، دل را قوت دهد و نشاط آورد و رنگ را نیکو کند، مفرح بارد، گل سرخ، طباشیر ...، مفرح بارد، فرح آورد و دل را قوت دهد و نشاط افزاید و ...، مفرح دیگر که نظیر ندارد و صفت آن، مفرح مسیحی دل و دماغ و جگر را قوت دهد و منی بیفزاید و اشتهای طعام آورد و باه را قوت زیاد کند، مفرح خاصه که حضرت سیادت پناه حکیم سلمان جهت نواب نوشته بود که درامر مجامعت نظیر ندارد و اعضاء رئیسه را قوت دهد و فرح آورد، مفرح قطب شاهی فرح آورد و قوت دل و دماغ بدهد، چند نسخه مفرح مسیحی دیگر، مفرح معتدل منقول از نسخه حکمت پناه حکیم سلمان رحمه الله، مفرح مبرد منقول از نسخه حضرت سیادت سلیمان رحمه الله، مفرح که حضرت حکمت پناه نظام احمد بجهت سلطان، محمودخان بن سماوان خان ترتیب داده بود بجهت ضعف معده و قوت دل و دماغ و جگر و تفریح قلب و نشاط، دلگشای گرم منقول از نسخه جالینوس الزمانی حکیم سلمان، مفرح بارد خفقان و ضعف دل و وسواس سوداوی را زایل کند و قوت جمیع اعضا بدهد و نشاط آورد و عرق بی فائده کردن را دفع کند و عصبها را قوت دهد و بدن را فربه و خاصیت این بسیار است ...، مفرح حکیم عمادالدین محمود. فرح دل و دماغ بدهد و مقوی معده و روده بود و مبهی و مشهی بود و درد پشت و گرده را مفید بود و اشتهای طعام آورد، صاحب مفلوج را بسیار مفید بود مفاصل و نقرس را نافع بود و اگر کسی را فرزند نباشد چون بدین مفرح مداومت کند فرزند نرینه تولد کند، مفرح جهت خمار ...، ایارج لوغاذیا مادهای از قعر بدن بیرون کند ... اندر صرع و دیوانگی و کری ... سکته بکار دارند ... و ریشهاء کهن که بر سر بود و ... و سرطان را سود دارد، ایارج ارکانامنیس نسخه معروف بهمه بیماریهای بلغمی و سوداوی و ابتدای آب فرود آمدن باز دارد و تشنگی و گرسنگی فرو ببرد و خداوند درد معده و شکم و رحم را ... سود دارد ... و گزیدن سگ دیوانه را تا یک درم سرطان نهری ... سود دارد، ایارج جالینوس، منافع این از منافع لوغاذیا و تبا دریطوس تمامتر است ... و سلس البول را بی مراد باز دارد. ایارج فیقرا بلغت یونان تلخست، نسخه و دستور ساختن حب‌های مختلف و خواص آنها از داروجات مختلفه، در ساختن شرابها از فواکه نویسنده این گلها و میوه جات یاد کرده شراب سیب، شراب به، شراب ریباس، شراب لیمو، شراب خشخاش، شراب حماض شراب عود، شراب غوره، شراب گاوزبان، نیلوفر، عناب، حب الآس زروفا، شراب ثمر هندی، شراب بادر نجبوبه، انجیر، بنفشه، نیلوفر، مشک، انار، ابریشم، عنبر، اسطوخدوس، جزی، یاقوذا انحبار، عسل، قند و ماء الجبین. دنباله این بخش نیز مانند آغاز آن افتاده؛ خط: نستعلیق، بی‌کا، تا: قرن 11؛ کاغذ: اصفهانی، 34ص (31-64)، اندازه: 12×24/5سم [ف: 10-1192]