شناسنامه کالبدشناسی نسخه خطی
پیوند کوتاه:
/m/206060
نشان‌های نسخه‌شناسی و کالبدشناسی
اصل نسخه (دستخط مؤلف)
—
حواشی به خط مؤلف
—
تذهیب و سرلوح
—
نگاره و نقاشی
—
تصحیح‌شده (مصحح)
—
دارای حواشی (محشی)
—
سطور مجدول (جدول‌بندی)
—
دارای رکابه (پای‌صفحه)
—
مقابله و بلاغ
—
چاپ عکسی / فاکسیمیله
—
مشخصات کاتب و تاریخ کتابت
- نام کاتب:
- بی‌کاتب
- تاریخ کتابت:
- قرن 13
- محل کتابت:
- نامشخص
- ردیف ثبت در مأخذ:
- ردیف 2 (در فنخا)
ویژگی‌های مادی و ظاهری نسخه
- نوع و اقلام خط:
- نستعلیق
- تعداد برگ و سطر:
- 49 برگ • -
- ابعاد و اندازه (سانتی‌متر):
- 23×37سم
- کاغذ و جلد:
- کاغذ نامشخص • جلد نامشخص
آغاز نسخه
منطبق بر آغاز اثر (در مأخذ: «برابر»)
« بسمله - حمد و سپاس معبودی را سزاست که مبدع ذواتست و مخترع موجودات آخشیجان اربعه را با کمال ضدیت امتزاج و اختلاط بخشید و افراد مختلفه را با تباین نوعیه ترکیبات متعدده و ترتیبات متکثره داد ... اما بعد این رساله ایست در علم ترکیب توپ و خمپاره و ترتیب گلوله و عراده و سایر آلات و ادوات حربیه که باشاره جناب فیلسوف زمان وحید دوران صاحب اعظم ... حاجی میرزا آقاسی ... در زمان دولت روز افزون و اوان شوکت همیون شاهنشاه اسلام پناه ... محمدشاه قاجار ... هنگام محاصره هرات در معسکر فیروزی اثر ببرهان عقل و علم نوشته و بمعیار و قسطاس فراست و فطانت سنجیده در اوراقی چند مندرج داشته بودند ... قرار بر این یافت که اوراق متفرقه که درین فن مختصراً یادداشت شده بود بتجدید نظر و دقت خاطر با کتب معتبره حکمای طبیعی دان فرنگی موازنه و تطبیق نموده نسخه مبسوط و مفصل ترتیب یابد ... انجام این امر خطیر و اتمام این خدمت دقیق را بعهده کمین بنده فدوی محمدرضای مهندس تبریزی محول و مفوض داشتند ... بتاریخ اواسط شهر رمضان المبارک سنه 1254 هجری در دارالخلافه طهران ... بدانکه این رساله مشتملست بر مقدمه و سی و دو باب و خاتمه ... فصل اول در اوزان مطابق قانون اسلام بدانکه حکمای زمان یک شعیر را بشش قسمت نموده و هر یک را مومی خوانده اند و خردل را سدس شعیر قرار داده اند و فلس را نصف سدس خردل دانسته اند که جزوی از هفتاد و دو جزو تشعیر است ... »
انجام نسخه
« که برای مطالعه کنندگان بصیرت حاصل آید لهذا این دو شکل را رسم کردیم »
فنخا
مشخصات مأخذ و استناد فهرست‌نگاری:
فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا)، به کوشش مصطفی درایتی، تهران، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران.
جلد 21 • صفحه 856 • ردیف 2
متن فنخا:
2. خوانسار؛ فاضل؛ شماره نسخه: 495
آغاز: برابر؛ انجام: که برای مطالعه کنندگان بصیرت حاصل آید لهذا این دو شکل را رسم کردیم.
خط: نستعلیق، بی‌کا، تا: قرن 13؛ 49گ، اندازه: 23×37سم [ف: 2 - 141]