زبدة الرمل

1. تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: 3931/6 آغاز: بسمله و به نستعین این مقدمه ایست در علم رمل مشتمل بر دو مقاله؛ انجام: خاتمه عقلا بر ممارست این علم باید که نظر بر گمارند در ابحاث مذکوره و مقاله اولی را به تمامیت یاد گیرند ... و بعد از یاد گرفتن آن مدتی مدید امتحان کنند و نفس خود را مهذب گرداند هیچ چیز پوشیده نماند و چون عمل راست و حکم موافق افتد آنرا از فیض هدایت الهی بیند و اگر خطائی یا خللی افتد ا اهمال شرطی از شروط مذکوره دانند و الله اعلم بالصواب و اليه المرجع و المآب فی شهر ربیع الثانی 957. رساله‌ای است در رمل و این نام بر پشت نخستین برگ آن نوشته (و این به جز منظومه زبدة الرمل معین الدین است). اما مؤلف رساله آن را «مقدمه در علم رمل» خوانده است. این رساله دارای دو مقاله است به این ترتیب: مقاله اول در مقدمات و اشکال رمل و احوال خانها، مقاله دوم در مقصود از این علم و دستور عمل و احکام آن این رساله مسائل و اصطلاحات علم رمل را با روشنی و صراحت و تفصیلی بیان می‌دارد که در بیشتر مؤلفات این علم دیده نمی‌شود. او خود در فصل مدلولات ارباع گوید: «این باب از آن سرهاست که استادان این ضعیف مخفی دارند و اکثر خطا که در عدد گفتن بود در آن بود که این باب به تحقیق ندانند و ما حقیقت آن بی ضنتی بیان کنیم» در فصل مثلثات از عبدالله مجنون یاد کند و می‌گوید: «بعضی از علماء چون عبدالله بن مجنون و غیره هر مثلثه را حکمی بیان و کتابی برای آن وضع کرده‌اند و ما به این ضابطه که بیان کردیم مستغنی گشتیم از آن»؛ خط: نستعلیق ریز، بی‌کا، تا: قرن 8؛ کاغذ: سمرقندی شکری، جلد: مقوای زرد، 45ص (174-218)، قطع: رقعی [ف: 10 - 2027]