دیوان خاوری

2. مشهد؛ رضوی؛ شماره نسخه: 10369 آغاز: بر رخ اخوان در احسان گشاد ×× راتبه شان درخور احسان نهاد؛ انجام: آخر نه ما سلاله پاک پیمبریم ×× کآفاق بر طهارت دامان ما گواست مشتمل است بر آثار منظوم میرزا معصوم کوزه کنانی تبریزی متخلص به خاوری از شاعران و عرفای قرن سیزدهم هجری که خود را از نسل مولانا شمس الدین تبریزی می‌داند، به شرح زیر: 1- تحفة الحرمین، مثنوی است که بعد از مراجعت از مکه، به پیروی از جامی و نظامی و به بحر مثنوی قران السعدین امیر خسرو دهلوی سروده و به خاقان مغفور (فتحعلی شاه) تحفه نموده است. آغاز موجود: «بر رخ اخوان در احسان گشاد ×× راتبه شان درخور احسان نهاد»، انجام: «تا به ابد باد شکفته گلش ×× و انجمن آرای چمن بلبلش» (ص 1-166)؛ 2. احسن القصص یا «یوسف و زلیخا» که بر وزن مثنوی یوسف و زلیخای جامی (بحر هزج مسدس قصور) می‌باشد. آغاز: «کهن افسانه سنج این حکایت ×× چنین کرد از سخن سنجان روایت». انجام: «به رحمت آن کس کآرد زمن یاد ×× هزاران رحمت ایزد بر او باد» (ص 168-277)، 3. ترکیب بند (11 بند در صفت اکلیل شاهی و سطوت سپاهی، دارالخلافه، بارگاه، جلوس شده بر اورنگ ملک، بزم عیش و صفت آتش بازی، مدح شاهزاده ...)، قصاید، غزلیات، رباعیات (ص 278-466)؛ 4. مثنوی در پند و اندرز. آغاز: «شبی در جوانی به اغوای بخت ×× به مادر زدم خشمگین بانک سخت». انجام: «ز نظم کسان عیب جو برد دوام ×× که این شعر سست است و آن فکر خام»، 5. مثنوی «نصیحت النظام» در موعظه و پند. آغاز: «ای باد صبا اگر توانی ×× بگذر به قلمروی که دانی». انجام: «این نامه که شد بلند نامش ×× شد نام نصیحت النظامش» (ص 467-489)، 6. ترکیب‌بندی به پیروی از ترکیب بند محتشم کاشانی در سوگ حضرت سید الشهداء علیه السلام و عاشورا در 11 بند. آغاز: «در عرصه زمانه دگر این چه ماتم است ×× کاشوب از آن فتاده به ارکان عالم است؛ خط: نستعلیق، بی‌کا، تا: اواخر قرن 13 و اوایل 14؛ دارای کمند، مجدول؛ کاغذ: شکری، جلد: روغنی مرقش، 247گ، 16 سطر، اندازه: 14/5×21سم [ف: 17 - 178]