دیوان جراس

تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: 1231/74-طباطبائی آغاز: و نمونه هایی از ابیات مثنوی: مقام اندر عدد هشت آمد و چهار ×× در شعبه هر مقامی راست ناچار / حسینی کز مقامات است برتر ×× دوگاه آمد زینتش یا بحیر / مقام راست گنج رنج کاه است ×× مبرقع لازمش چون پنجگاهست / پس از زنگوله اندر نغمه قوال ×× نماید چارگاه از گاه غزال / دو فرع از بهر هر اصلی بیان یافت ×× کنون باید به تدبیرش عنان تافت / حضیضی هست با هر اصل و اوجی ×× جو دریا کش بود قعری و موجی / حضیضش فرع اول را بود جای ×× بود فرع دوم را اوج ماوی / برین ترتیب تا آخر نوشتم ×× بری بردار از تخمی که کشتم. در زیر عنوان: در بیان شش آوازه و مآخذ وی: شش است آوازه در جابیست هر یک ×× از اصفهان و زنگوله است و سلمک / دو عینم بوسلیک است و حسینی ×× تو ای نوروز اصلا نور عینی. در زیر عنوان «ترتیب خواندن» آمده است: مقام و شعبه و آوازه ای دل ×× بدین ترتیب خواند مرد کامل / به نظم آوردم این را تا بدانی ×× چو ترتیب بر ترتیب جوانی؛ انجام: بخوان جاها کوشت و دارد و گوش ×× یکی از پنجگاه ای دل فراموش / کجی و کذب بگذار و بگو راست ×× که اندر اول و آخر همین خواست مثنوی مقامات و شعبه‌های موسیقی اوست؛ خط: نسخ، کا: شیخ محمد علی بن محمود تبریز، تا: قرن 11؛ در ذیل مثنوی کاتب فهرست دوازده مقام و بیست و چهار شعبه و شش آواز (12 مقام و 6 آواز با قلم قرمز و 24 شعبه با قلم سیاه نوشته است)، فقراتی به نقل از حکماء، احادیثی از معاجم حدیث، نقل‌هایی از اطباق الذهب، اشعار منسوب به حضرت سجاد و حضرت مولی علی علیهما السلام (عربی و فارسی)، شیخ بهائی، شیخ حسین بن عبدالصمد حارثی همدانی عاملی (والد بهایی)، نقلی از حلاج، بایزید بسطامی، دو معما به نام مبارک حضرت رسالت منقول از حضرت مولی علیه السلام، در بخش اخیر از مجموعه حاضر (ویرانه) در ص 401 مؤلف به معرفی نجیب الدین علی بن محمد بن مکی (-1038) و وصف سفرنامه منظوم او می‌پردازد و پیداست نسخه‌ای از آن را در دست داشته می‌خواست منتخباتی از آن رحله را در این کتاب بیاورد. چند نمونه از آن را نیز آورده است؛ کاغذ: اصفهانی نخودی، جلد: تیماج قهوه‌ای، اندازه: 19×26سم [ف: 23 - 847]