دراية الحديث

5. تهران؛ ملی؛ شماره نسخه: 2284/3 آغاز: قوله عطر الله مرقده و شكر سعيه: ان الاخبار على ضربين: ينبغى لنا بيان القرآن و الحديث و الخبر الرواية (گ 90ر) ... شيخنا العلامة في القوانين المحكمة حيث قال (گ 91ر) ... فائدة: قد قسم المتأخرون الحديث الى الصحيح و الحسن و الموثق و الضعيف و الصحيح على ما في الذكرى (گ 93ر) ... و نقل كلام والده، الى قوله: خصوصاً الاول المشهور (گ 93ر) ... اقول: و ايراده على والده اعلى الله مقامه (گ 94ر) ... في حق جماعة اجمعت العصابة على تصحيح ما يصح عنهم (گ 94پ) ... و قد يسر الله و له الحمد تأليف ما سألت و ارجو ان يكون (گ 96ر حاشیه) ... و اوردت دلايله في الكتاب الكبير (گ 96پ) ... و الحسن ما رواه الممدوح من غير نص (گ 97ر) ... و الموثق ما رواه من نص على توثيقه (گ 97ر) ... و الضعيف ما ليس بصحيح و لا حسن و لاموثق (گ 97پ) ... تنبيه: قال شيخنا الشهيد الثاني ره الثاني بعد الاحتجاج لمن يعمل بالخبر الضعيف (گ 98پ) ... قال السيد ابن طاوس في البهجة لثمرة المهجة أخبرنى جدى ورام ... ان الحمصى حدثه أنه لم يبق للامامية مفتى على التحقيق ... و قال السيد عقيب ذلك ... و قد كشفت لك بذلك ... اقول من الله ارجوان يكون عن دراية لاعن تقليد ... ان هذا المقال فى حق الجماعة المتقدمين ... اجتراء عليهم، لعل الله يعذره (گ 99ر) ... تذنيب قد ذكر ارباب علم دراية الحديث اقسام اخرمنها: المسند ... و منها المتصل ... و منها المرفوع ... در اینجا اصطلاحهای زیر را تعریف می‌نماید: مسند، متصل، مرفوع، معنعن، معلق، مشهور، شاذ، مقبول، مصحف، موقوف، مقطوع، مرسل، معضل، معلل، ممدوح و المذموم تعلیقاتی است بر یک کتاب و مطالبی پراکنده درباره حدیث و انواع آن است که با جمله «قوله عطر الله مرقده» آغاز شده و آن را به صورت حاشیه در آورده است، لیکن پس از آن به صورت رساله‌ای مستقل است که در آن از شیخنا العلامة «فی القوانین المحکمة» (محقق قمی 1151-1231) نقل می‌کند (گ 91 و 107ر) و ایرادی را که صاحب کتاب حاشیه شده بر علیه پدر او گرفته است نقل می‌نماید (گ 93ر) و آن را رد کرده از پدر اعلی الله مقامه دفاع می‌نماید (گ 94ر) و در چند جا به کتاب کبیر خود حوالت می‌دهد (گ 95پ و 96پ). حاشیه‌های «منه دام ظله» دارد (گ 93ر و 98ر) و سپس نامه پرسشی که برای صاحب قوانین فرستاد و پاسخی را که دریافت یاد می‌کند (گ 107ر) سپس فرق «اصل» در چهار صد اصل با «تصنیف» را یاد می‌کند (گ 109) و در گ 113 از غلاة و مفوضة و کافر بودن ایشان گفتگو دارد. بعد از چهار صفحه که سفید مانده چنین آمده است: «قوله: و هو كل يقترن اليه قرينة يوجب العلم» (گ 115پ) و در گ 117پ ناقص مطلب مانده است؛ بی‌کا، بی‌تا؛ از یکی از شاگردان صاحب قوانین است؛ کاغذ: نخودی، فرنگی، 28گ (90ر-117پ)، 23 سطر [ف: 11 - 713]