فهرست‌نگار و نسخه‌شناس فلسفه و منطق، موسیقی قدیم، الهیات و فرق اسلامی، نسخه‌شناسی جامع

محمدتقی دانش‌پژوه

نسخه‌های توصیف‌شده: 77,134 نسخه

مجلدات فهارس: 75 جلد

سال‌های حیات: 1290 – 1375 هـ.ش

زادگاه: آمل (مازندران)

آرامگاه / وفات: بهشت زهرا، قطعه هنرمندان و نام‌آوران

زندگینامه و کارنامه علمی:

محمدتقی دانش‌پژوه، ادیب، مصحح، کتاب‌شناس، نسخه‌شناس برجسته و پدر فهرست‌نگاری علمی و نوین ایران است. او با توصیف و فهرست‌نویسی بیش از ۵۶ هزار نسخه خطی در ده‌ها مجموعه بزرگ (از جمله کتابخانه‌های دانشگاه تهران، سپهسالار، سنا و ملک)، بزرگ‌ترین و پرکارترین چهره تاریخ فهرست‌نگاری نسخه‌های خطی در ایران به شمار می‌رود. دانش‌پژوه روشی نظام‌مند، علمی و موشکافانه را در معرفی نسخه‌ها بنا نهاد که مبتنی بر شناخت دقیق خطوط کهن، اصالت‌سنجی کاغذ و مرکب، استخراج دقیق سرآغازها و انجام‌ها و تطبیق‌های کتاب‌شناختی بود. او سال‌ها ریاست بخش میکروفیلم‌ها و نشریات کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران را بر عهده داشت و علاوه بر تألیف ده‌ها جلد فهرست مرجع، ده‌ها رساله و متن کهن فلسفی، علمی و ادبی را تصحیح و منتشر نمود.

نهادها و کتابخانه‌های محل خدمت:

دانشگاه تهران کتابخانه مدرسه عالی سپهسالار کتابخانه مجلس سنا کتابخانه ملی ملک

مجموعه‌ها و فهارس شاخص:

فهرست نسخه‌های خطی کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران (۱۱ جلد)
فهرست نسخه‌های عکسی و میکروفیلم‌ها (۳ جلد)
فهرست کتب خطی مدرسه سپهسالار (جلدهای ۳، ۴، ۵)
فهرست نسخ خطی کتابخانه ملک

جواهر التفسیر لتحفة الامیر

مؤلف: کاشفی، حسین بن علی

مفتاح • ش: 93

فنخا: ج 11، ص 47

جواهر التفسیر لتحفة الامیر

مؤلف: کاشفی، حسین بن علی

دانشگاه • ش: 7922

فنخا: ج 11، ص 48

الجواهر الثمانیة

مؤلف: متقی، علی بن حسام الدین

دانشگاه • ش: 1409/7-عکس

فنخا: ج 11، ص 50

جواهر الحروف

مؤلف: اجودهی، ابوالفضل بن علی

ملک • ش: 5902/8

فنخا: ج 11، ص 51

جواهر خمسه

مؤلف: غوث عالم، محمد بن خطیرالدین

دانشگاه • ش: 8910

فنخا: ج 11، ص 53

جواهر خمسه

مؤلف: غوث عالم، محمد بن خطیرالدین

ملک • ش: 1272/7

فنخا: ج 11، ص 53

جواهر خمسه

مؤلف: غوث عالم، محمد بن خطیرالدین

دانشگاه • ش: 2392 و 6110-ف

فنخا: ج 11، ص 54

الجواهر الخمسة عند الحكماء و الاربعة عند المتكلمين و الاجسام الثلاثة و الاعراض الاربعة و العشرين

مؤلف: احسائی، احمد بن زین الدین

دانشگاه • ش: 3622/8

فنخا: ج 11، ص 54

جواهر الرياض و لوازم التنجیم

مؤلف: بیات، حیدر قلی بن حسین قلی

مولوی • ش: 525/1

فنخا: ج 11، ص 57

الجواهر الزواهر فی احکام المبانی و ایضاح السرائر

مؤلف: یزدی، محمد تقی بن ابیطالب

دانشگاه • ش: 900/1

فنخا: ج 11، ص 57

جواهر سلیمانی

مؤلف: سبزواری، محمد مهدی بن محمد باقر

ملک • ش: 969

فنخا: ج 11، ص 58